عامرخان، ستاره سینمای هند

معضلات اجتماعی هند با نگاه عامر خان

 

منبع: ایندیا اف.‌ام

عامر خان، بازی‌گر سرشناس مسلمان هندی در تدارک تولید فصل دوم مجموعه‌ی موفق و جنجالی تلویزیونی خود «سایتاموف جایاته» است. این مجموعه‌ی مستند تلویزیونی سال گذشته‌ی میلادی روی آنتن تلویزیون هند رفت و با جذب میلیون‌ها بیننده‌ی بومی، ‌به یکی از بهترین و جنجالی‌ترین برنامه‌های تلویزیونی این کشور آسیایی تبدیل شد.

عامر خان در یک مصاحبه‌ اعلام کرد به دلیل استقبال زیاد تماشاگران و منتقدان از این برنامه، در تدارک تولید فصل تازه‌ای از آن است. وی وعده داد این فصل تازه برای پخش در ماه‌های پایانی سال جاری میلادی آماده شود. در همین ارتباط، وی از روزنامه‌نگاران و متخصصان امور اجتماعی و اقتصادی دعوت کرد، طرح‌های خود را به دفتر او ارائه کنند تا بتواند براساس آن‌ها، موضوعات اپیزودهای مختلف برنامه‌ی مستند خود را تعیین کند. وی برای هر‌اپیزود مجموعه‌ای از هم‌کاری اهل فن و افراد متخصص مربوط به آن موضوع اجتماعی و فرهنگی بهره خواهد گرفت. حضور کارشناسان در اپیزودهای مختلف سایتاموف جایاته کمک می‌کند تا موضوعات مورد بحث وارد مرحله‌ی کارشناسی و ریشه‌یابی شود و برنامه‌ی عامر خان به صورت سطحی از کنار آن‌ها رد نشود.

عامر خان در کنار تهیه‌ی سایتاموف جایاته، مجری آن هم خواهد بود. این برنامه به شیوه‌ی معروف «تاک‌شو» (Talk Show) تهیه می‌شود و هر‌اپیزود آن حدود 65 دقیقه طول خواهد کشید. این تاک‌شو حال و هوایی کاملا هندی دارد و به صورتی مستندوار به بحث درباره‌ی موضوعات مهم اجتماعی، سیاسی و فرهنگی روز جامعه‌ی هند می‌پردازد. هدف از این برنامه‌ی مستند، مکاشفه‌ای صادقانه به مسایلی است که مردم هند در نقاط مختلف این کشور آسیایی با آن روبه‌رو هستند. سایتاموف جایاته و مجری آن عامر خان سعی ندارند در برنامه‌های خود راه‌حل قاطعی در اختیار تماشاگران آن بگذارند. این بازی‌گر و تهیه‌کننده‌ی بالیوودی معتقد است، اگر برنامه‌ی او تلنگری به وجدان به خواب رفته‌ی سیاست‌مداران بزند و آن‌ها را در مقابل پرسش‌های اساسی و جواب داده نشده قرار دهد، وی به هدف اصلی خود رسیده است. او گفته است، سینما بیش‌تر هدفی سرگرم‌کننده دارد و طبیعی است روی پرده‌ی بزرگ نمی‌توان به‌راحتی و مستقیم درباره‌ی مشکلات مردم و جامعه صحبت کرد. ولی در رسانه‌ی تلویزیون چنین محدودیتی وجود ندارد و شما می‌توانید با تولید برنامه‌های مختلف و متنوع از مسایل و معضلات روز کشور حرف بزنید. از مدتی قبل احساس می‌کردم جای یک برنامه‌ی مستند تلویزیونی که مجری آن درباره‌ی مسایل حل نشده و بی‌جواب اجتماعی صحبت کند، خالی است. طرح‌هایی هم برای یک برنامه‌ی ویژه‌ی تلویزیونی مستند داشتم. وقتی با تعدادی از دوستانم در این ارتباط صحبت کردم، آن‌ها پرسیدند چرا خودم پیش‌قدم نمی‌شوم و ضمن تولید چنین برنامه‌ای، اجرای آن را هم به ‌عهده نمی‌گیرم. احساس کردم درست می‌گویند، ولی نمی‌دانستم آیا آمادگی آن را دارم که خودم هم به عنوان مجری در آن ظاهر شوم یا خیر. من یک بازی‌گرم، فیلم هم کارگردانی کرده‌ام، ولی مجری‌گری چیزی نبود که با آن آشنایی زیادی داشته باشم. از سوی دیگر، مضمون این برنامه‌ی تلویزیونی بسیار داغ بود و در هر‌اپیزود آن یک موضوع مهم اجتماعی و سیاسی مطرح می‌شد. پرسشی که برای خودم مطرح بود، این که آیا می‌توانم از عهده‌ی اجرای آن برایم یا خیر؟ اطرافیانم مرا متقاعد کردند خودم بهترین گزینه برای اجرای آن هستم. آن‌ها روی این نکته تأکید داشتند که من چهره‌ای سرشناس هستم و حضور من در این برنامه باعث جذب تعداد بیش‌تری بیننده به آن می‌شود.

منتقدان سینمایی و تلویزیونی هم می‌گویند عامر خان با تولید و اجرای سایتاموف جایاته شهرت و اعتبار خود را به گرو گذاشت؛ اما توانست از این آزمون تلویزیونی سربلند بیرون بیاید و برنامه‌ای ارائه کند که به یکی از موفق‌ترین و پرسروصداترین کارهای سال تبدیل شد. همین منتقدان عقیده دارند، اگر هر‌کس دیگری به جای عامر خان اجرای برنامه را به‌عهده می‌گرفت، نمی‌توانست این تأثیر عظیم را بگذارد.

بینندگان تلویزیونی، ستاره‌ای سرشناس را در مقام مجری می‌دیدند که در حال بحث درباره‌ی مشکلات‌ جدی مثل ظلم به زنان و کشاورزان، سو‌ استفاده از اهرم‌های قدرت، بی‌کاری و بی‌سوادی و مسایلی از این دست است. برای تماشاگران قاب‌کوچک بسیار جذاب و باورنکردنی بود که ستاره‌ی فیلم‌های رویاپردازانه‌ی بالیوودی، روی زمین قدم می‌زند و از نزدیک مشکلات عموم مردم را می‌بیند و با صحبت درباره‌ی آن‌ها، قصد دارد یک معضل اجتماعی را کالبدشکافی کند.

منتقدان هنری و تحلیل‌گران امور اجتماعی می‌گویند، علاقه‌ی عامر خان به مسایل و موضوعات اجتماعی به برنامه‌ی مستند تلویزیونی او مربوط نمی‌شود و وی از حدود یک‌دهه قبل شروع به تولید و بازی در فیلم‌هایی کرده که مضامین قوی اجتماعی دارند. این بازی‌گر در فیلم‌هایی مثل «مالیات زمین» (لگان)، «گاجینی» و «رنگ و بستنی»، به طرح بخشی از مشکلات اجتماعی جامعه‌ی هند پرداخت. اولین فیلم سینمایی او در مقام کارگردان به نام «ستاره‌های روی زمین» هم به مشکلات پرورشی و امور مربوط به آموزش در مدارس اختصاص دارد.

در حقیقت عامر خان اولین بازی‌گر سرشناس بالیوودی است که در فیلم‌های خود پا را از محدوده‌ی سرگرم کردن بیننده فراتر گذاشته و به بحث درباره‌ی مسایل و مشکلات اجتماعی پرداخت. آخرین فیلم وی روی پرده‌ی سینماهای هند، «تلاش» (2012) بود که در دل یک قصه‌ی پر‌رمز و راز و دلهره‌آور درباره‌ی ستم‌هایی که به زنان جامعه‌ی معاصر هند می‌شود، صحبت می‌کند.

عامر خان می‌گوید: «در رسانه‌ی تلویزیون بهتر و راحت‌تر می‌توان در ارتباط با معضلات اجتماعی حرف زد و به همین علت قصد دارم در آینده همکاری‌ام را با این رسانه بیش‌تر کنم». اگر فصل اول سایتاموف جایاته فقط دو سه اپیزود تولید و پخش شد، فصل دوم آن در ده اپیزود تهیه می‌شود. تحلیل‌گران تلویزیونی از حالا پیش‌بینی موفقیت بالایی برای فصل دوم این برنامه می‌کنند و عقیده دارند پخش آن سر و صدای زیادی در محافل اجتماعی و سیاسی هند به پا خواهد کرد.