«خطر اصلی در گفت‌وگوهای صلح دو مرحله‌ای بودن آن است»
آنچه خلیلزاد دنبال می‌کند، یک پروسه دو مرحله‌ای است. مرحله اول مذاکره طالبان و امریکا و مرحله دوم مذاکره طالبان و حکومت افغانستان. در اصل، این پروسه مطابق خواست سیاسی طالبان طراحی شده است و خطر اصلی در همین دو مرحله‌ای بودن پروسه است که مطابق آن حکومت و مردم افغانستان شامل پروسه در مرحله اول نمی‌شوند.
«در پیراهن جمهوریت به مذاکره برویم»
متأسفانه رهبران سیاسی خود را تافته‌ی جدا بافته می‌دانند و می‌خواهند که تصمیم نهایی را فقط پنج یا شش نفر اتخاذ کنند و دیگران به‌شمول نماینده‌های افغانستان جدید در آن نباشند. افغانستان حالا متحول شده است و اگر از رهبران بپرسیم که اگر سه نفر از نسل نو افغانستان با شما باشد چه؟ می‌گویند که برای ما هتک حرمت است و ما این را قبول نداریم.
«در مورد حقوق طبیعی زنان نیازی به رایزنی نیست»
وقتی برای حل منازعات و جنگ گفت‌وگوهایی صورت می‌گیرد، باید طرف‌های مذاکره از برخی خواسته‌های خود کوتاه بیایند. در نهایت فکر می‌کنم در این گفت‌وگوها چیزهایی برای از دست‌دادن وجود دارد؛ چون ما برای مذاکره حاضر شده و پذیرفته‌ایم که باید در برخی موارد انعطاف داشته باشیم. از سویی طبق خبری که از رسانه‌ها شنیدم، در ولایت هرات یک گروه امر به معروف و نهی از منکر به فعالیت آغاز کرده و موقف‌گیری‌هایی پیش از مشارکت طالبان در حکومت شروع شده که این نگران‌کننده است.
«دست‌کشیدن طالبان از تفکرهای متحجرانه، قابل تصور نیست»
زنان در خارج از کشور هم می‌توانند تظاهرات راه بیندازند تا از طرفی جامعه‌ جهانی را متوجه خود بسازند و از سویی، بر کشورهایی که می‌خواهند حقوق زنان را به بازی بگیرند، فشار بیاورند، حتا می‌توانند پیش روی کاخ سفید اجتماعاتی را برگزار کنند و بگویند که نمی‌خواهند در گفت‌وگو با طالبان، به بهانه‌ی صلح، دست‌آوردهای‌شان ضایع شود.
«دولت نباید در مورد حقوق زنان کوتاه بیاید»
باید اصل حاکمیت ملی و مردمی در هر نوع نظامی که در آینده ایجاد می‌شود به رسمیت شناخته شود و مردم در انتخاب مقامات عالی دولتی مانند رییس‌جمهور و نمایندگان پارلمان نقش اساسی داشته باشند. موضوع دیگری که بسیار اهمیت دارد، نقش مذهب در نظام آینده‌ی افغانستان است
«رعایت حقوق بشر متضمن صلح پایدار است»
به باور آقای دادگر، دولت افغانستان و طالبان هردو باید برای پایان‌دادن به خشونت جاری و برقراری آتش‌بس سراسری در کشور از خود انعطاف نشان دهند. وی می‌گوید، دولت افغانستان باید در چارچوب تعهدات بین‌المللی خود در زمینه‌ی حقوق بشر و بر مبنای ارزش‌های مندرج در قانون اساسی، در مورد مسئله‌ی صلح در افغانستان تصمیم بگیرد.
«زنان تاجر برای پیشرفت، به امنیت بیش‌‌تر نیاز دارند»
آرامش و صلح سرتاسری مهم‌ترین خواسته‌ی زنان تاجر است؛ زیرا زمانی که صلح برقرار باشد، زنان تاجر در کارشان پیشرفت خواهند کرد. بانو جامی با اشاره به ترکیب تیم مذاکره‌کننده و حضور کمرنگ زنان در آن، می‌گوید زنان افغان در هر عرصه، توانایی خوبی دارند و از این رو باید در هر بخش به آنان سهم مساوی با مردان داده شود.
«صلح باید زمینه‌ای برای رشد جوانان باشد»
ایدئولوژی طالبان ممکن است یک تغییر نسبی کرده باشد؛ چون طالبان حالا می‌دانند که تغییرات زیادی در اجتماع افغانستان آمده است و آنان قادر به تغییر فضا نخواهند بود. به‌نظر من تغییراتی در دیدگاه طالبان آمده و می‌توان از این تغییر استفاده‌های زیادی کرد.
«صلح ناعادلانه، بستر جنگی دیگر است»
هیأت دولت از لحاظ کیفی بسیار ضعیف است. یکی از مشکلاتی که ما داریم این است که در نظام جمهوری سهم‌خواهی زیاد است، کسی که متعلق به یک جریان است به این فکر می‌کند که به هر قیمتی باید در بخشی از حکومت سهم داشته باشد. در مورد گفت‌وگوهای صلح نیز همین‌گونه است. در این مذاکرات تنها به حضور بعضی افراد مشخص توجه شده، درحالی‌که برخی از آنان از لحاظ فکری توانایی لازم برای نمایندگی از جمهوری را ندارند.
«صلح نباید آرامش پیش از توفان باشد»
بدون شک زنان به‌عنوان یک واقعیت عینی در جامعه باید در تمام عرصه‌ها و روندها، به‌ویژه صلح سهم داشته باشند و نقش سازنده‌ای بازی کنند. زنان می‌توانند با روش‌هایی چون راه‌اندازی حرکت‌های میلیونی در سطح ولایات نیز برای حقوق خود دادخواهی کنند و خواستار تثبیت جایگاه‌شان در نظام سیاسی آینده شوند، این حرکت‌ها می‌تواند جواب دندان‌شکنی برای طالبان باشد.