پنجشیرده سابق حربيلرنینگ تکراري حبسگه آلینیشی

اطلاعات روز
Photo: Social Media

طالبلر پنجشیر ولایتیده آغیر حربي اشتراکنی سقلب تورگن بیر پیتده، بو یېرده قالگن سابق حربيلر همان حبسگه آلینیشی، کلتکلنیشی، قییناققه سالینیشی و قماققه تشلنیشی خوفی آستیده یشه‌ماقده. طالبلر اولر نینگ اَیریملرینی اوشبو گروهگه قرشی قوراللی (جبهه)لر بیلن همکارلیک قیلگنلیکده یاکه جمهوریت‌ دوریدن قالگن قوراللرنی سقله‌گنلیکده گمان قیلیب حبسگه آلماقده.

طالبان حاکمیتنی قَیته اېگه‌له‌گنیدن سۉنگ سابق حربيلرنینگ کتّه‌ قِسمی پنجشیرنی ترک اېتگن. بیراق ولایتده قالگن اَیریم سابق حربيلر حبسگه آلینیشی قۉرقووی آستیده یشه‌ماقده، بعضیلری اېسه یشیرین طرزده حیات کېچیریشگه مجبور بۉلگن. اَیریم سابق حربيلر اطلاعات روزگه ایتیشیچه، اولر حبس دورینی طالبان نینگ شخصي قماقخانه‌لریده (ناره‌سمي حبسخانه‌لرده) اۉتکزگن. اولر نینگ سۉزلریگه کۉره‌، طالبان اولرگه قرشی قوراللی (جبهه)لر بیلن همکارلیک قیلگنیگه عاید هېچ قنده‌ی دلیل تاپه آلمه‌گچ و اولرده قورال یۉقلیگی انیقلنگچ، اولرنی فقط تۉلیق سکوت سقلش شرطی بیلن آزاد قیلگن.

طالبلرنینگ عبدالله‌ خیلده‌گی حربي قرارگاهیده استخبارات‌ کوچلری هم جایلشتیریلگن. طالبلرنینگ عبدالله‌خیل حدودیده‌گی حربي لواسیده اوشبو گروه نینگ استخبارات‌ کوچلری هم جایلشتیریلگن. بو اېسه دره‌ تومنی (دره‌)ده‌گی سابق حربيلرگه باسیم ینه‌ده کوچه‌ییشیگه سبب بۉلگن. سابق حربيلردن بیری  فرشاد اطلاعات روزگه ایتیشیچه، یقینده طالبان عبدالله‌ خیل حدودیده 30 نفردن آرتیق سابق حربينی قورال سقلش و گروهگه قرشی مخالف کوچلر بیلن همکارلیک قیلیش عیبلاوی بیلن حبسگه آلگن. اونینگ تأکیدلشیچه، طالبان حاکمیتنی قَیته اېگه‌له‌گنیدن کېین سابق حربيلر اۉز ایشیدن اَیریلیب، اویده قالیشگه مجبور بۉلگن. شونگه قره‌مه‌ی، طالبان اولرنی تورلی بهانه‌لر بیلن هنوز باسیم آستیده اوشلب کېلماقده. فرشاد نینگ ایتیشیچه، اوّلگی حکومت دوریده اوردو صفیده خدمت قیلگن اکه‌سی هم طالبان تامانیدن حبسگه آلینگن.

او شونده‌ی دېدی: «مېن و اکه‌م دله‌ده ایشله‌یاتگن اېدیک. بیردن قندهار خلقی نینگ عنعنوي کییملرینی کيگن طالبان اعضالری تېزلیک بیلن بیز تامانگه کېله‌یاتگنینی کۉردیک. اولر یقینلشگچ، اولردن بیری اکه‌م نینگ اسمینی سۉرب: «قَیسی بیرینگیز؟» دېدی. اکه‌م «مېنمن»، دېگچ، اونی قۉلیدن اوشلب، هېچ نرسه‌ دېییشگه امکان بېرمسدن اۉزلری بیلن آلیب کېتیشدی. مېن طالبانگه اکه‌م هېچ قنده‌ی عیب قیلمه‌گنینی، بې‌گناه‌ اېکنینی ایتدیم، اما اولر هېچ قنده‌ی جواب بېرمه‌دی. اۉشه‌ کوند‌ن بېری اکه‌م نینگ تقدیری حقیده هېچ قنده‌ی خبریم یۉق. طالبان فقط اونی لوا قماقخانه‌سیگه آلیب کېتیلگنینی ایتدی.»

آغیر عیبلاو

پنجشیرده طالبلرگه قرشی هر قنده‌ی هجومدن سۉنگ، اوشبو گروه ولایت اهالیسی، اینیقسه‌ سابق حربيلرگه نسبتاً باسیم و قطعي چاره‌لرنی ینه‌ده کوچه‌یتیره‌دی. تخمیناً ایکّی آی اوّل سابق جمهور رئیس اۉرین باسری امرالله صالح باشچیلیگیده‌گی یشیل حرکت (روند سبز) پنجشیر نینگ عبدالله خیل دره‌سیده‌گی «منجنستو»، قیشلاغیده طالبلرنینگ حربي موتریگه اویوشتیریلگن هجوم اوچون جوابگرلیکنی اۉز ذمّه‌سیگه آلدی. اوشبو هجومدن سۉنگ طالبان بیر نېچه‌ سابق حربينی یشیل حرکت بیلن همکارلیک قیلگنلیک گمانی بیلن حبسگه آلدی.

طالبان قوراللی هجوملر و مخالف گروهلر نینگ حرکتلرینی سابق حربيلر بیلن باغله‌یدی. منبعلر نینگ ایتیشیچه، پنجشیر ولایتی نینگ ایسته‌لگن حدودیده طالبانگه قرشی هجوم یاکه حربي حرکت صادر بۉلسه، بو حالت طالبان اوچون سابق حربيلرنی تورلی بهانه‌لر بیلن حبسگه آلیشگه اساس بۉلیب خدمت قیله‌دی.

پنجشیر نینگ پرییان تومنیده یشاوچی محمد (مستعار) نینگ ایتیشیچه، کوجا‌ن منطقه‌سیده طالبان استخبارات‌ خدمتی اعضالریدن بیری گروهگه قرشی قوراللی (جبهه)لردن بیری تامانیدن اۉلدیریلگن. بیراق شوندن کېین طالبلر اوچ نفر سابق حربينی حبسگه آلگن. محمد نینگ حکایه‌ قیلیشیچه، محلي آقسقاللر و نفوذلی شخصلر اوشبو سابق حربيلرنی آزاد قیلیشنی سۉرب طالبان حضوریگه بارگنیده، گروه اولر نینگ التماسینی رد اېتگن. طالبان قوماندانلری اولرگه شونده‌ی دېگن: «بیز نینگ اساسي دشمنلریمیز اوّلگی حکومت کوچلریدیر. اولر ییگیرمه‌ ییل دوامیده‌ بیزگه قرشی اوروشگن. بیز جمهوریت‌ دوریده‌گی حربيلرنی اۉزیمیز نینگ بیرینچی درجه‌لی دشمنیمیز و مخالفیمیز دېب بیله‌میز.» محمد نینگ ایتیشیچه، طالبان اوشبو اوچ نفر سابق حربينی بیر آی دوامیده‌ قماقده اوشلب تورگن. اولر نینگ مخالف قوراللی (جبهه)لر بیلن همکارلیک قیلگنیگه عاید هېچ قنده‌ی دلیل تاپه آلمه‌گچ، اولرنی آزاد قیلگن. اونینگ سۉزلریگه کۉره‌، آزادلیککه چیققن اوشبو سابق حربيلر نینگ تنه‌سیده قییناق و کلتکلش ایزلری یقّال کۉرینیب تورگن.

بو پنجشیر شهرینینگ عکسی: طالبلر اطلاعات و فرهنگ اداره‌سی

قۉرقوو آستیده‌گی حیات

اوّلگی حکومت طالبلر قۉلیگه قوله‌گچ، پنجشیرده‌گی سابق حربيلر نینگ کتّه‌ قِسمی افغانستاننی ترک اېتدی. شونگه قره‌مه‌ی، پنجشیرده قالگن یاکه بیر مدت، اساسن ایرانده یشب، کېینچه‌لیک ولایتگه قَیتگن سابق حربيلر هنوز طالبان نینگ باسیمی و قتّيق نظارتی آستیده یشه‌ماقده. جمیل (اوشبو گزارش ده حقیقي اسمی کېلتیریلمه‌گن) اطلاعات روزگه ایتیشیچه، طالبان تامانیدن حبسگه آلینیشی ممکنلیگیدن قۉرقیب، تۉی، تعزیه‌ و باشقه‌ مراسملرده قتنه‌شمه‌یدی همده‌ جماعت جایلریگه چیقیشدن تيیله‌دی. اونینگ سۉزلریگه کۉره‌، او سۉنگگی بېش ییل دوامیده‌ یشیرین حیات کېچیریشگه مجبور بۉلگن.

او طالبانگه قرشی هېچ قنده‌ی قوراللی (جبهه) بیلن علاقه‌سی یۉقلیگینی تأکیدله‌یدی. اما اونینگ فکریچه، طالبان اوچون اوّلگی حکومت تیزیمیده خدمت قیلگنلیک نینگ اۉزی، اینیقسه‌ اوردو یاکه پولیس‌ صفیده ایشله‌گنلیک، سابق حربيلرنی حبسگه آلیش اوچون یېترلی بهانه‌ حسابلنه‌دی. جمیل نینگ ایتیشیچه، او سۉنگگی بېش ییل دوامیده‌ پنجشیرنی عموماً ترک اېتمه‌گن و شو وقت دوامیده‌ یشیرین طرزده یشب کېلگن.

او شونده‌ی دېیدی: «سابق حربيلر حبسگه آلینگنی حقیده‌گی خبرلرنی اېشیتگنیمده، یوره‌گیمنی قۉرقوو قاپله‌یدی. بیر کون کېلیب مېن هم طالبان قۉلیگه توشیب، حبسگه آلینیشیمنی حس قیله‌من. مېنینگ بیر نېچه‌ سابق صفداشلریم هېچ قنده‌ی عیبی بۉلمه‌سه‌ هم، طالبان تامانیدن حبسگه آلینگن.»

قماق و قییناقلر

اطلاعات روز نینگ پنجشیرده‌گی سوریشتیرووی شونی کۉرسه‌ته‌دیکی، طالبان اوردوسی نینگ هر بیر حربي قرارگاهی و لواسی (کنده‌ک) علیحده‌ قماقخانه‌گه اېگه‌. سابق حربيلر اېسه محکمه جریانیسیز، شونینگدېک طالبان محکمه‌سی تامانیدن اولر حقیده هېچ قنده‌ی حکم چیقریلمه‌گن حالده اۉزباشیمچه‌لیک بیلن حبسده سه‌قلنماقده.

پنجشیرده‌گی منبعلر نینگ اطلاعات روزگه ایتیشیچه، اوشبو قماقخانه‌لرده آدملرنی حبسده سقلش هېچ قنده‌ی انیق قانونگه اساسلنمه‌گن. طالبان قوماندانلری و جنگچیلری اۉز خواهشلریگه کۉره‌ سابق حربيلرنی سۉراق قیله‌دی، کلتکله‌یدی و قییناققه ساله‌دی.

طالبلرنینگ اَیریم قوماندانلری و اعضالری تورلی بهانه‌لر بیلن سابق حربيلرنی حبسگه آلیب، اولردن قورال طلب قیله‌دی. اولر بو شخصلرنی جمهوریت‌ دوریدن قالگن قوراللرنی یشیریب قۉیگنلیکده عیبلب، اوشبو قوراللرنی طالبان کوچلریگه تاپشیریشنی طلب قیله‌دیلر. محلي منبعلر نینگ اطلاعات روزگه بیلدیریشیچه، اَیریم سابق حربيلر طالبان باسیمی آستیده قاره‌ بازاردن قورال ساتیب آلیشگه، سۉنگ اونی اوشبو گروه قوماندانلری و جنگچیلریگه تاپشیریشگه مجبور بۉلماقده. منبعلرگه کۉره‌، طالبان قورالنی آلگنیدن کېین سابق حربيلرنی هېچ قنده‌ی حجت یاکه تصدیقنامه بېرمسدن آزاد قیله‌دی.

اوشبو منبعلرنینگ تأکیدلشیچه، بیر سابق حربي بیر نېچه‌ بار حبسگه آلینگن و طالبلر هر سفر اوندن قورال طلب قیلگن. نتیجه‌ده او هر گل قاره‌ بازاردن قورال ساتیب آلیب، طالبانگه تاپشیریشگه مجبور بۉلگن.

نوید (مستعار)، پنجشیرده‌گی سابق حربيلردن بیری، ایکّی هفته‌ اوّل طالبان اوردوسی نینگ مخصوص کوچلری تامانیدن حبسگه آلینیب، بیر هفته‌ دوامیده‌ عنابه تومنیده‌گی طالبان قماقخانه‌سیده سه‌قلنگن. حبس دوامیده‌ طالبان اوندن قورالینی قَیتریب بېریشنی طلب قیلگن. نوید جمهوریت‌ توزومی قوله‌گنیدن کېین قورالینی طالبانگه تاپشیرگن و بو نینگ تصدیغی صفتیده قورال تاپشیریلگنینی تصدیقلاوچی حجت آلگن اېدی. بیراق بو حجت طالبان اوچون قبول قیلینمه‌گن و گروه جنگچیلری اوندن ینه‌ بیر بار قورال تاپشیریشنی طلب قیلگن. نوید اطلاعات روزگه شونده‌ی دېدی: «مېن قورالنی تاپشیرگنیم حقیده‌گی حجتنی طالبانگه کۉرسه‌تدیم، اما اولر اونی قبول قیلمه‌دی و مېنی تورر جای اویی نینگ یېرتۉله‌سیگه قه‌مه‌ب قۉییشدی. طالبان مېنینگ گپلریمنی تینگله‌مه‌دی. مېنی تیاق بیلن کلتکلشدی، کېین اېسه: «بو حلی یېنگیل قییناق. اگر بیزگه قورال بېرمسنگ، بوندن هم قتّيقراق قییناققه ساله‌میز»، دېب ایتیشدی.»

نوید نینگ دعوا قیلیشیچه، کېینچه‌لیک طالبان نینگ اوشبو ناره‌سمي قماقخانه‌سیده او برق گه بیریلگن‌، میلتیق نینگ قۉنداغی و برق کېبلی بیلن کلتکلنگن. اما طالبان اونینگ هېچ قنده‌ی قورالی یۉقلیگیگه ایشانچ حاصل قیلگچ، اونی آزاد قیلگن. شونگه قره‌مه‌ی، گروه اونگه قماقده باشیدن کېچیرگن واقعه‌لرنی هېچ کیمگه ایتمسلیک حقیده آگاهلنتیرگن.  نوید قبیله‌ آقسقاللری و محلي نفوذلی شخصلر نینگ واسطه‌چیلیگی بیلن طالبان قماقخانه‌سیدن آزاد قیلینگن.

بیراق قییناق و کلتکلش عاقبتیده یېتگن جراحتلر اونینگ تنه‌سیده اوزاق وقت سه‌قلنیب قاله‌دی و او قماقخانه‌ نینگ ظلمتی همده‌ طالبان نینگ مناسبتینی احتمال هېچ قچان اونوتمه‌یدی. طالبان پنجشیرده‌گی کوچلی حربي موجودلیگینی سقلب قالماقده. ولایت اهالیسی حکایه‌لریگه کۉره‌، طالبان نینگ اوردو و استخبارات کوچلری پنجشیر بۉیلب کېنگ مقیاسده جایلشتیریلگن. گروه افغانستان‌ده حاکمیتنی قَیته اېگه‌له‌گنیگه قریب بېش ییل بۉلگنیگه قره‌مه‌ی، نه‌ اوشبو ولایتده‌گی حربي اشتراکینی کمه‌یتیرگن و نه‌ سابق حربيلرگه نسبتاً باسیمنی یېنگیللشتیرگن.

از روزنامه‌نگاری مستقل حمایت کنید

محدودیت‌های گسترده بر رسانه‌ها و فضای عمومی در افغانستان، دسترسی شهروندان به اطلاعات مستقل را محدود کرده است. در چنین شرایطی، «اطلاعات روز» متعهدانه و مستقل به کار خود ادامه می‌دهد تا حقیقت قربانی خاموشی و فراموشی نشود.

ما وابسته به هیچ قدرتی نیستیم و تنها برای مردم می‌نویسیم.

مأموریت ما افشای فساد، بازتاب صدای سرکوب‌شدگان، تقویت پاسخگویی صاحبان قدرت، و پشتیبانی از چشم‌اندازی است که در آن همه شهروندان افغانستان از حقوق و آزادی‌های برابر برخوردار باشند و در صلح زندگی کنند.

خبرنگاران ما در شرایط دشوار و گاه خطرناک فعالیت می‌کنند تا گزارش‌های دقیق، منصفانه و مبتنی بر واقعیت منتشر شود و روایت‌های مردم به حاشیه رانده نشود. تداوم این کار، به حمایت مخاطبان و حامیان مستقل وابسته است.

هر کمک، فارغ از میزان آن، به ادامه روزنامه‌نگاری مستقل کمک می‌کند. اگر امکان کمک مالی ندارید، همرسانی این درخواست و تشویق دیگران به حمایت نیز سهمی مهم در تقویت این مسیر دارد.

در کنار حقیقت بایستید
از اطلاعات روز حمایت کنید

برای حمایت اینجا کلیک کنید
بو مقاله نی اوله شینگ
بدون دیدگاه