پاکستان، تورکيه، سعوديه عربستانی و مصر تشقی ایشلر وزیرلری قۉشمه بیاناتده ایسرایل‌نینگ باسیب آلیش سیاستی منطقه‌ده و اوندن تشقریده بې‌قرارلیک نینگ اساسي منبعی اېکنینی معلوم قیلدیلر.
وزیرلر جمعه کونی (۱ عقرب) استانبول‌ده تۉرت اروپا دولتی بویوک بریتانیا، آلمان، فرانسه و ایتالیا اشتراکیده اۉتکزیلگن ییغیلیش یکونیدن سۉنگ قۉشمه بیانات اعلان قیلدیلر.
تۉرت دولتدن عبارت منطقوي گروه (آر-۴) نینگ قۉشمه بیاناتیده شونده‌ی دېییله‌دی: «ایسرایل‌نینگ باسیب آلیش سیاستی منطقه‌ده و اوندن تشقریده بې‌قرارلیک‌نینگ اساسي منبعیدیر. ایچسرایل‌نینگ سیاستلری جهان جماعتچیلیگی آنگیده چوقور عدالتسیزلیک تویغوسینی یوزه‌گه کېلتیرماقده.»
اوشبو تۉرت مسلمان دولت‌نینگ تشقی ایشلر وزیرلری ایکّی دولت یېچیمینی زودلیک بیلن عملگه آشیریشگه چقیریب، اسرایل و فلسطین اۉرته‌سیده‌گی چېگره‌لرنی ۱۹۶۷-ییلگی آلتی کونلیک اوروشدن آلدینگی چېگره‌لر اساسیده بېلگیلشگه اورغو بېردیلر.
سعوديه عربستانی — خوثیلر اوروشینی و امریکا — ایران اوروشینی توگه‌تیش اوچون دیپلوماتيک و مذاکره‌لر
اسحاق‌دار، هامان فیدان، فیصل بم فرهان و بدر عبدلعاطی سعوديه عربستانی بیلن یمنده‌گی حوثیيلر اۉرته‌سیده‌گی ماجرا همده ایران و امریکا اۉرته‌سیده‌گی کېسکینلیکنی هم محاکمه قیلیب، بو باره‌ده‌گی عمومي پازیتسيه‌لرینی بیلدیردیلر.
یمن مسأله‌سیده تۉرت دولت وزیرلری یمنده‌گی حوثيلرنی «وضعیت نینگ مامقبول درجه‌ده کېسکینلشوویگه» سبب بۉله‌یاتگن تامان صفتیده بهالب، «حوثی جنگریلر سعوديه عربستانیده‌گی تینچ اهالی و فقرالیک تاسیساتلرنی نشانگه آله‌یاتگنی، قیزیل دېنگیز و باب المندب بۉغازیده تجاري کېمه‌چیلیککه تهدید ساله‌یاتگنینی» تأکیدله‌دیلر.
تۉرت دولت تشقی ایشلر وزیرلری حوثيلرنی سیاسي جریانگه یخشی نیت بیلن قَیتیشگه چقیردیلر.
امریکا و اسرایل نینگ ایرانگه قرشی کېسکینلیگی همده هرمز بۉغازی مسأله‌سیده اېسه تشقی ایشلر وزیرلری دیپلوماتیک یېچیم تاپیش و کېمه‌چیلیک‌نینگ خوفسیز همده اېرکینلیگینی تأمینلشگه اورغو بېردیلر.
پاکستان، تورکيه، سعوديه عربستانی و مصر تشقی ایشلر وزیرلری ایران و امریکا جمهور رییسلری تامانیدن امضالنگن، کېینچه‌لیک اېسه بوزیلگن «اسلام آباد شرطنامه‌سی»نی قۉللب-قوّتلشلرینی بیلدیردیلر.
اولر قۉشمه بیاناتده کېسکینلیک نینگ ینه‌ده کوچه‌ییشیگه یۉل قۉیمسلیک اوچون دوام اېته‌یاتگن دیپلوماتیک سعی-حرکتلرنی آلقیشلشلرینی و برقرار یېچیمگه مذاکره‌لر آرقه‌لی اېریشیش ممکنلیگینی تأکیدله‌دیلر.
اولر دېنگیز یۉللریده‌گی هر قنده‌ی اوزیلیش برچه اوچون خوفسیزلیک و فراوانلیککه تهدید سالیشینی قید اېتدیلر. چونکه بونده‌ی حالت گلوبل تأمینات زنجیرلری، انرژی، اۉغیت و آزیق-طعام آقیملری‌نینگ اوزیلیشیگه آلیب کېلیب، منطقه‌ده و اوندن تشقریده ضعیف قتلملرگه سلبي تأثیر کۉرسه‌ته‌دی.
استانبولده‌گی ییغیلیشده قتنه‌شگن تۉرت اروپا دولتی نینگ تشقی ایشلر وزیرلری هم علیحده مذاکره‌لر و بیاناتلریده ایران و امریکا اۉرته‌سیده‌گی اوروشنی توگه‌تیش اوچون دیپلوماتیک یېچیم تاپیش همده هارموز بۉغازینی قَیته آچیشگه اورغو بېردیلر.
