طالبلرنینگ ینگی قانونی: اېرککلر عیاللرنینگ حاکملریدیر

اطلاعات روز
Photo by WAKIL KOHSAR / AFP

طالبلر ینگی قانونده امر امیرالمؤمنینگه اطاعت قیلیشنی «واجب» دېب بېلگیلب، جهاد مسأله‌سیده قرار قبول قیلیشنی فقط اونینگ مخصوص وکالتیگه کیریتدی. عیاللر باره‌سیده اېسه اېرککلر عیاللر نینگ «حاکمی» اېکنی، اېرککلر بیر نېچته خاتین آلیشی و اولرنی حجابگه رعایه‌ قیلیشگه مجبورلشی ممکنلیگی حقیده حکم چیقردی.

طالبلر عدلیه‌‌ وزیرلیگی بوگون (یک‌شنبه‌، ۲۵-اسد) گروه رهبری هبت‌الله آخوندزاده تامانیدن تصدیقلنگن «نصاب مبلغین» ناملی ینگی قانوننی اعلان قیلدی.

آلتی فصلدن عبارت اوشبو قانونده طالبلرنینگ مفکوره‌سی و سیاستینی عکس اېتتیرووچی مسأله‌لر بیان قیلینگن. نصاب مبلغین بو مسأله‌لرنی منبر و مسجدلرده وعظلری آرقه‌لی خلققه یېتکزیشی همده‌ اَیریم عقیده‌وي مسأله‌لر و عبادت اساسلرینی منتظم روشده اۉرگه‌تیشی کېره‌ک.

ینگی قانونگه کۉره‌، عیال و اېرکک اۉرته‌سیده‌گی تېنگلیک فقط آته-آنه‌ نینگ فرزندلریگه بیرار نرسه‌ بېریشی مسأله‌سیده طلب قیلینه‌دی، میراث مسأله‌سیده اېسه بو تېنگلیک عمل قیلمه‌یدی.

طالبلرنینگ ینگی قانونیده «اېر-خاتین حقوقلری» بابیده عیال اېریگه اطاعت قیلیشی شرطلیگی و اېر عیال نینگ «حاکمی» اېکنی بېلگیلنگن.

طالبلر اوشبو قانونده عیاللر اېرلرینی «خرسند» قیلیشلری و اولر نینگ یخشیلیکلریگه شکر قیلیشلری کېره‌کلیگینی تأکیدله‌گن.

بو نینگ عوضیگه اېر عیالینی مادّي تأمینلش، کییم-کېچک و اوی-جای بیلن تأمینلش همده‌ مَهرینی تۉله‌شگه مجبور اېتیلگن.

طالبلر ینگی قانونده اېرککلرنینگ کۉپ خاتینلیلیک قیلیشی جایز اېکنینی بیلدیریب، «اگر اېرکک نینگ بیر نېچته خاتینی بۉلسه، اولر اۉرته‌سیده عدالت بیلن معامله‌ قیلسین»، دېب بېلگیله‌گن.

شونینگدېک، «عیاللر نینگ عمومي حقوقلری» حقیده قانونده اېرککلر «عیاللرگه هېچ قنده‌ی ظلم و مجبورلش قیلمسلیگی» کېره‌کلیگی قید اېتیلگن.

قانونده وایه‌گه یېتگن عیال نینگ نکاح پیتیده‌گی راضیلیگی «ضرور» دېب بېلگیلنگن و هېچ کیم اونی مجبورلب یاکه زۉرلب تورموشگه بېره آلمه‌سلیگی ایتیلگن.

ینگی قانونده «بد بېریش» هم رد اېتیلگن. اونده: «عیال مال اېمس، هېچ کیم اونی بد بېریشی ممکن اېمس»، دېب یازیلگن.

شونینگدېک، بېوه‌ عیال نینگ سابق اېری نینگ اوکه‌سی بیلن تورموش قوریشی اختیاري اېکنی و بېوه‌ عیال قَیته تورموشگه چیققن تقدیرده ینگی اېریدن هم مَهر آلیش حقوقیگه اېگه‌ اېکنی قید اېتیلگن.

عیاللر نینگ سطری و حجابی هم طالبان نینگ قانوننی تصدیقلشده‌گی اساسي مسأله‌لریدن بیری بۉلگن. حجتده بو موضوعگه «سطر و حجاب» ناملی علیحده‌ بۉلیم اجره‌تیلگن.

اوشبو بۉلیمده مبلغلر محرم و نامحرم توشونچه‌لرینی توشونتیریشی همده‌ اېرککلرگه «اۉز قره‌ماغیده‌گی عیاللرنی نامحرملردن حجابگه رعایه‌ قیلیشگه مجبورلش»نی بویوریشی کېره‌کلیگی بېلگیلنگن.

مبلغلر خلق قه طهارت و غسلنی اۉرگه‌تسین و جهادگه تیار توریشنی توصیه‌ قیلسین

حجت نینگ بیرینچی بابیده اسلام دینی نینگ نماز، رۉزه‌، حج و جهاد کبی فرضلری همده‌ عبادت اساسلری توشونتیریلگن.

جمله‌دن، مبلغلر خلققه طهارت و غسل نینگ فرضلری، سنتلری و مستحب‌لرینی اۉرگه‌تیشی کېره‌کلیگی قید اېتیلگن.

شونینگدېک، طالبلر اوشبو قانونده عشر و زکات تۉله‌شنی واجب دېب بېلگیلب، مبلغلرگه اولرنی تۉله‌مه‌گنلرگه «قتّيق عذاب» بۉلیشیدن آگاهلنتیریشنی بویورگن.

طالبلر مبلغلرنی آدملرگه رۉزه‌نی تۉغری توتیش اصولینی اۉرگه‌تیش، رۉزه‌نی بوزیش یاکه کوندوز کونی طعاملنیشدن آگاهلنتیریش همده‌ رمضان کېچه‌لریده 20 رکعت تراویح نمازینی ادا اېتیشنی توصیه‌ قیلیشگه مجبور قیلگن.

جهاد هم طالبلر مبلغلرنی وعظ قیلیشگه مجبور قیلگن مسأله‌لردن بیری دیر. اولر جهاد نینگ تعریفی، نیتی و فضیلتی، شونینگدېک، مجاهدنینگ فضیلتی و آدابی حقیده گپیریشلری کېره‌ک.

بوندن تشقری، طالبان ینگی قانونده دیني ترغیباتچیلردن خلققه جهادگه تیار توریش و مجاهدلرنی تأمینلشنی توصیه‌ قیلیشنی سۉره‌گن.

حجت نینگ بیر قِسمیده مبلغلر جهاد یۉلیده یره‌لنیش و هلاک بۉلیشنی «فضیلت» صفتیده تعریفلشی و آدملرنی «شهادت»گه اونده‌شی کېره‌کلیگی ایتیلگن.

امیرگه اطاعت قیلیش واجب

امیرگه اطاعت قیلیش طالبلر نینگ ینگی قانونیده جهاد مسأله‌سیگه عاید اساسي بندلردن بیری دیر.

حجتده امیر، حتا یخشی عمللر قیلمه‌یدیگن شخص بۉلسه هم، اونینگ بویروغیگه اطاعت قیلیش مجبوري اېکنی تأکیدلنگن.

طالبان نینگ ینگی قانونیده جهاد تۉغریسیده قرار قبول قیلیش فقط امیر نینگ وکالتی صفتیده بېلگیلنگن. اونده: «اسلامي توزومده جهاد مسأله‌لری نینگ وکالتی امام (امر امیرالمؤمنینگه) تېگیشلیدیر و هېچ بیر شخص امر امیرالمؤمنین بیلن مصلحتلشمسدن همده‌ اونینگ منفعتی و مصلحتینی حسابگه آلمه‌سدن بونده‌ی مسأله‌لرده قدم تشلشی جایز اېمس»، دېب یازیلگن.

طالبلر رهبری هببت‌الله آخوندزاده امر امیرالمؤمنین صفتیده اوشبو ینگی قانوننی تصدیقله‌گن. قانون نینگ اۉزیده اېسه امیرگه اطاعت «واجب» دېب بېلگیلنگن.

حجت نینگ آلتینچی بابیده امیر نینگ «جایز ایشلرده‌گی» بویروغیگه، شخص بونگه راضی بۉله‌دیمی یاکه یۉقمی، هر ایکّی حالتده هم اطاعت قیلیش واجب اېکنی، شونینگدېک، امیر تعیینله‌گن شخصگه هم اطاعت قیلیش مجبوري اېکنی قید اېتیلگن.

قانونده مبلغلرگه اگر امیر نینگ بویروغی «طبیعتیگه ضد» بۉلسه هم، آدملرگه صبر قیلیشنی توصیه‌ اېتیش تاپشیریلگن.

از روزنامه‌نگاری مستقل حمایت کنید

محدودیت‌های گسترده بر رسانه‌ها و فضای عمومی در افغانستان، دسترسی شهروندان به اطلاعات مستقل را محدود کرده است. در چنین شرایطی، «اطلاعات روز» متعهدانه و مستقل به کار خود ادامه می‌دهد تا حقیقت قربانی خاموشی و فراموشی نشود.

ما وابسته به هیچ قدرتی نیستیم و تنها برای مردم می‌نویسیم.

مأموریت ما افشای فساد، بازتاب صدای سرکوب‌شدگان، تقویت پاسخگویی صاحبان قدرت، و پشتیبانی از چشم‌اندازی است که در آن همه شهروندان افغانستان از حقوق و آزادی‌های برابر برخوردار باشند و در صلح زندگی کنند.

خبرنگاران ما در شرایط دشوار و گاه خطرناک فعالیت می‌کنند تا گزارش‌های دقیق، منصفانه و مبتنی بر واقعیت منتشر شود و روایت‌های مردم به حاشیه رانده نشود. تداوم این کار، به حمایت مخاطبان و حامیان مستقل وابسته است.

هر کمک، فارغ از میزان آن، به ادامه روزنامه‌نگاری مستقل کمک می‌کند. اگر امکان کمک مالی ندارید، همرسانی این درخواست و تشویق دیگران به حمایت نیز سهمی مهم در تقویت این مسیر دارد.

در کنار حقیقت بایستید
از اطلاعات روز حمایت کنید

برای حمایت اینجا کلیک کنید
بو مقاله نی اوله شینگ
بدون دیدگاه