پس از هر رویداد امنیتی و انفجار در ولایت پنجشیر، نیروهای طالبان اطراف محل رویداد را بازرسی و افرادی از باشندگان محل را به اتهام همکاری با مخالفان‌شان بازداشت می‌کنند. این بازرسی‌ها و بازداشت‌ها باعث نگرانی باشندگان پنجشیر شده است. آنان در برابر این فشارها کاری از دست‌شان برنمی‌آید و نیروهای طالبان به بازرسی خانه‌ها و بازرسی بدنی آنان می‌پردازند.
روز ۲۵ سنبله، دو رنجر طالبان در دره حصارک به آتش کشیده شد و دقایقی پس از این رویداد، نیروهای طالبان منطقه را محاصره کردند. عصمت‌الله (نام مستعار)، از باشندگان دره حصارک، به اطلاعات روز می‌گوید که آن شب از پشت پنجره خانه‌‌شان بیرون را نظاره می‌کردند و می‌دیدند که هر لحظه بر شمار نظامیان طالبان در منطقه افزوده می‌شد و نیروهای بیشتری برای بازرسی خانه‌ها می‌آمدند.
با افزایش حضور نیروهای طالبان، عصمت‌الله مطمئن بود که آنان به دروازه‌ی خانه‌ی او نیز مراجعه می‌کنند. به همین خاطر، تا صبح نخوابید و آن شب را با ترس و لرز سپری کرد.
او گفت: «شب را ما با ترس و لرز روز کردیم و هر دقیقه در هراس بودیم که شاید طالبان وارد منزل شوند و ما را دستگیر کرده با خود ببرند. هنگامی که روز روشن شد، طالبان دستگیری مردم محل را آغاز کردند. ساعت ۶:۳۰ دقیقه‌ی صبح بود که عقب دروازه‌ی ما رسیدند. وقتی دروازه را زدند، بدون کدام درنگ وارد منزل شدند و من با عجله سر راه‌شان آمدم. گفتم داخل خانه خانم‌ها هستند، دیگر کسی مرد بدون من نیست. آنان دستان مرا بسته کرده از خانه بیرونم کردند.»
هنگامی که طالبان عصمت‌الله را از خانه بیرون بردند، او دید که ۱۵ نفر از باشندگان روستای‌شان نیز بازداشت شده‌اند و به دست‌های آنان دست‌بند زده شده است. او می‌گوید وقتی به مقر لوای ویژه طالبان در منطقه‌ی دشتک رسید، بیش از ۳۰ نفر از باشندگان محل به اتهام همکاری در آتش زدن این دو رنجر بازداشت شده بودند.
«پیش ما نظامی و ملکی‌تان یکی است»
عصمت‌الله می‌گوید مسئولیت آتش زدن این دو رنجر طالبان را روند سبز به رهبری امرالله صالح، معاون پیشین ریاست‌جمهوری افغانستان، بر عهده گرفته بود، اما طالبان باشندگان محل را بدون این‌که در این حمله دست داشته باشند، بازداشت کردند.
او درباره‌ی برخورد طالبان با بازداشت‌‌شدگان می‌افزاید: «هر قدر به طالبان می‌گفتیم که ما دخیل نیستیم، خودتان می‌دانید که همه‌ی ما در خانه‌های خود بودیم، چرا ما را زندانی کرده لت‌وکوب می‌کنید، اما طالبان می‌گفتند تمام شما پنجشیری‌ها مقاومتی هستید، تمام تان با ما دشمنی دارید. پیش ما نظامی و ملکی‌تان یکی است. اگر شما چوب نخورید و زندانی نشوید، نظامیان‌‌تان هر روز بالای ما حمله می‌کنند.»
عصمت‌الله پس از سپری کردن یک هفته در زندان لوای ویژه ارتش طالبان آزاد شد. بااین‌حال، می‌گوید شش نفر از اهالی روستای‌شان که به‌گفته‌ی او غیرنظامی و بی‌گناه اند، همچنان در زندان طالبان به‌سر می‌برند.
بازداشت در مسجد
در رویدادی دیگر، روز سوم سنبله سال روان، انفجاری در بالای روستای آبدره، در مسیر منتهی به کوه در ولسوالی عنابه، رخ داد. پس از این رویداد نیز طالبان شماری از باشندگان روستا را به اتهام دست داشتن در حمله بازداشت کردند.
فریدون (نام مستعار) به روزنامه اطلاعات روز می‌گوید که پیش از این حمله، طالبان به آنان هشدار داده بودند که مسئولیت هرگونه ناامنی، تحرک مخالفان‌شان و انفجارهای احتمالی بر دوش باشندگان منطقه خواهد بود.
به‌گفته‌ی فریدون، هنگام وقوع انفجار، او و دیگر اهالی روستا مشغول اقامه نماز شام بودند. نیروهای طالبان پس از انفجار، آنان را در مسجد محاصره کردند و مانع بیرون شدن‌شان شدند.
او گفت: «مردم روستا همه در نماز شام بودیم. ناگهان صدای انفجار به گوش ما رسید. وقتی نماز فرض را تمام کردیم، سروصدا به زبان پشتو عقب مسجد شنیده می‌شد. وقتی مردم می‌خواستند از مسجد بیرون شوند، طالبان داخل مسجد شدند. تعداد ما بیش از ۲۰ نفر بود. یکی پی دیگر دستان ما را بسته کردند و با رویه بسیار زشت و خشن ما را از مسجد بیرون کرده، با خود به کندک‌شان انتقال دادند.»
طالبان: مردم مسئول امنیت هستند
فریدون توضیح می‌دهد که پس از انتقال آنان به کندک، فرماندهان طالبان خواستند بگویند چه کسی در این حمله دست داشته است. هنگامی که آنان ابراز بی‌خبری کردند، طالبان آنان را به زندان انتقال دادند.
این باشنده‌ی محل می‌گوید: «یکی از قوماندان‌های طالبان از ما خواست که “عامل این قضیه را بگویید و ما شما را رها می‌کنیم”. ما در جواب آنان گفتیم ما خبر نداریم. او به ما گفت: “ما به شما گفته بودیم امنیت منطقه‌تان را خودتان بگیرید، چرا بی‌توجهی کردید؟ اگر شما همکاری کنید و مانع ورود مخالفان به منطقه شوید و از حضور آنان در کوه‌ها به ما اطلاع دهید، هیچ حمله‌ای صورت نمی‌گیرد.” وقتی یکی از موسفیدان به آنان گفت که نیروی امنیتی شما هستید و شما به ما اجازه نمی‌دهید شب از خانه بیرون شویم، پس ما چگونه از این موضوعات خبر می‌شویم، یک‌باره آنان قهر شدند و ما را به زندان انتقال دادند.»
به‌گفته‌ی فریدون، این افراد نزدیک به ده روز در زندان طالبان به‌سر بردند و سپس با وساطت شماری از طالبان بومی آزاد شدند.
کوچ اجباری
طالبان افزون بر بازداشت باشندگان مناطقی که در آن‌ها رویدادهای امنیتی و انفجار رخ می‌دهد، در برخی موارد مردم محل را به کوچ اجباری نیز وادار کرده‌اند. فهیم (نام مستعار)، باشنده‌ی ولسوالی پریان، به روزنامه اطلاعات روز می‌گوید که اگر طالبان مطمئن شوند مردم محل برای شناسایی عاملان رویدادهای امنیتی همکاری نمی‌کنند، آنان را به کوچ اجباری مجبور می‌کنند.
او به روزنامه اطلاعات روز گفت: «تابستان امسال در کوه‌های کوجان ولسوالی پریان این ولایت، درگیری میان طالبان و نیروهای مخالف این گروه رخ داد و بالای مقر ولسوالی پریان نیز حمله‌ی راکتی صورت گرفت. همچنان قاری گل‌حیدر، معاون مدیریت استخبارات طالبان در ولسوالی پریان شب‌‌هنگام کشته شد. طالبان باشندگان پنج روستا در مناطق سرخ‌شال، مهر و سمیر کوهسار، شانیز و جشته را کوچ اجباری دادند.»
فهیم می‌گوید پس از این رویدادهای امنیتی، فشار طالبان بر باشندگان پریان افزایش یافت و آنان مجبور شدند خانه‌های تابستانی‌‌شان را ترک کنند. به‌گفته‌ی او، باشندگان این مناطق در فصل‌های بهار و تابستان مشغول کشاورزی و مالداری بودند و در فصل سرما از کوه پایین می‌آمدند، اما امسال طالبان آنان را پیش از آن مجبور به پایین آمدن کردند. در نتیجه، زراعت‌شان خشک شد و دام‌های‌شان نیز از چرا در این دره‌ها بازماندند.
او درباره‌ی چگونگی کوچ اجباری این باشندگان می‌گوید: «چاشت روز بود که طالبان بالای خانه‌های باشندگان بومی این مناطق یورش بردند و بدون اطلاع قبلی گفتند زود بستره و کالاهای‌تان را جمع کرده، از این مناطق پایین شوید. وقتی شخصی به آنان استدلال کرد و در مقابل این تصمیم طالبان مقاومت کرد، او را لت‌وکوب کردند و تمام‌شان را از خانه‌های‌شان کوچ اجباری دادند.»
باشندگان پنجشیر از محدودیت‌های روزمره در روستاهای‌شان نگران هستند. آنان توضیح می‌دهند که طالبان برای وارد کردن فشار بر مردم، در میان خانه‌های مسکونی پوسته ایجاد می‌کنند، برای گشت‌وگذار مردم در داخل روستا محدودیت وضع می‌نمایند، به باشندگان محل اجازه نمی‌دهند شب از خانه بیرون شوند، جوانان را به اتهام‌های گوناگون بازداشت می‌کنند، در میان زمین‌های زراعتی و باغ‌های مردم گشت‌وگذار می‌کنند و همچنان دست به شلیک‌های بی‌مورد می‌زنند.
با گذشت بیش از پنج سال از سلطه‌ی مجدد طالبان بر افغانستان، فشار بر باشندگان پنجشیر نه‌‌تنها کاهش نیافته، بلکه به روایت باشندگان این ولایت، بیشتر شده است. در حالی که جبهه‌های نظامی مخالف طالبان حملات خود علیه این گروه را افزایش داده‌اند، طالبان باشندگان پنجشیر را ملامت و آنان را به همکاری با این جبهه‌ها متهم می‌کنند.
