بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌نینگ آزیق-طعام و قیشلاق خۉجه‌لیگی تشکیلاتی (فائو) و جهان آزیق-طعام دستوری جاري ییل قیش موسمیده افغانستان اهالیسی نینگ قریب ۴۰ فایزی آزیق-طعام خوفسیزلیگی‌نینگ اۉتکیر درجه‌ده‌گی یوقاری معمالریگه دوچ کېلیشینی بیلدیرماقده.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌گه قره‌شلی اوشبو ایکّی تشکیلات بوگون (پنج.شنبه، ۲۳-میزان) قۉشمه بیاناتیده، شونینگدېک، ۲۰۲۷-ییل دوامیده افغانستانده اۉتکیر تۉییب طعاملنمسلیک حالتلری کېسکین آشیشی کوتیله‌یاتگنینی معلوم قیلدی.
بیاناتده ایتیلیشیچه، مذکور بهالش «آزیق-طعام خوفسیزلیگینی باسقیچمه-باسقیچ انتیگراسیون‌لشگن تصنیفلش» نینگ اېنگ سۉنگگی تحلیلیگه اساسلنگن. اونگه کۉره، جاري ییل نینگ نوامبر آییدن کېله‌سی ییل‌نینگ اپرېل آییگچه، یعنی قیش موسمینی هم اۉز ایچیگه آلگن دورده ۱۹ میلیون افغان آزیق-طعام خوفسیزلیگی نینگ یوقاری درجه‌ده‌گی اۉتکیر معمالریگه دوچ کېله‌دی.
بیاناتگه کۉره، بو کۉرستکیچ اۉتگن ییل‌نینگ شو دوری اوچون پراگناز قیلینگن ۱۷.۴ میلیون کیشیگه نسبتاً آشگن.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌نینگ اوشبو ایکّی تشکیلاتی اۉتکیر آزیق-طعام خوفسیزلیگی معماسیگه دوچ کېله‌یاتگنلر نینگ بېش میلیون نفری آچلیک نینگ فوق العاده درجه‌سیگه، یعنی آزیق-طعام خوفسیزلیگینی انتیگراسیون‌لشگن تصنیفلش تیزیمی نینگ تۉرتینچی باسقیچیگه یېتیشینی تخمین قیلماقده. بو کۉرسنکیچ ۲۰۲۷-ییل اپرېل-سپتمبر دوری اوچون بېریلگن پراگنازدن ایکّی برابر کۉپدیر.
اولر نینگ تأکیدلشیچه، اېنگ آغیر وضعیت بدخشان، بادغیس، دایکندی، غور، سمنگان، سرپل ولایتلری همده غزنی ولایتی‌نینگ قیشلاق حدودلریده کوزه‌تیلیشی کوتیلماقده. آدملرنینگ اۉلیمی نینگ آلدینی آلیش و اولرنینگ تیریکچیلیک منبعلری بوتونله‌ی ایزدن چیقیشیگه یۉل قۉیمسلیک اوچون زودلیک بیلن آزیق-طعام یاردمی و قیشلاق خۉجه‌لیگی ساحه‌سیده فوق العاده کۉمک کۉرسه‌تیش ضرور.
فائو و دبلیو اف‌بی نینگ قۉشمه بیاناتیده، شونینگدېک، اۉتکیر تۉییب طعاملنمسلیک افغانستانده‌گی بحران‌نینگ اساسي بېلگیلریدن بیریگه ایلنگنی، بوندن اېنگ کۉپ آنه‌لر و باله‌لر ضرر کۉره‌یاتگنی قید اېتیلگن.
بیاناتگه کۉره، تۉییب طعاملنمسلیک حالتلری ۲۰۲۶-ییلگه نسبتاً قریب ۱۰ فایزگه آشیب، تۉرت میلیون کیشیگه یېتیشی کوتیلماقده.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌نینگ اوشبو ایکّی تشکیلاتی افغانستانده‌گی تۉییب طعاملنمسلیک حالتلری نینگ تۉرتدن بیر قِسمی آغیر و حیات اوچون خوفلی بۉلیشینی پراگناز قیلگن.
اولرنینگ ایتیشیچه، تۉییب طعاملنمسلیک حالتلری آرتیب باره‌یاتگنیگه قره‌مه‌ی، اونینگ آلدینی آلیش و دوالش خدمتلری احتیاجلردن انچه آرتده قالماقده. بو اېسه عیاللرنی، اینیقسه، باله‌لرنی ینه‌ده کتّه خوف آستیده قالدیرماقده.
فائو و دبلیواف‌بی آزیق-طعام یاردمینی کېنگه‌یتیریش، قیشلاق خۉجه‌لیگیگه فوق العاده کۉمک کۉرسه‌تیش همده تۉییب طعاملنمسلیک نینگ آلدینی آلیش و اونی دوالش اوچون زودلیک بیلن مبلغ اجره‌تیشگه چقیردی.
اولر بو یاردم قیش موسمی ضعیف جماعه‌لرگه یېتیب باریشنی قیینلشتیریشیدن و دهقانلر مهم اېکیش امکانیتلرینی بای بېریشیدن آلدین عایله‌لرگه یېتکزیلیشی کېره‌کلیگینی تأکیدله‌دی.
اوشبو ایکّی تشکیلات «افغانستان آچلیک و تۉییب طعاملنمسلیک‌نینگ ینه-ده کوچه‌ییشی بیلن ینه بیر ییلنی اۉتکزه آلمه‌یدی»، دېیه تأکیدله‌دی.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی‌نینگ آزیق-طعام و قیشلاق خۉجه‌لیگی تشکیلاتی‌نینگ افغانستانده‌گی وکیلی ریچارد شونده‌ی دېدی: «بیز حاضردناق عملي یېچیملرنی کېنگه‌یتیریشیمیز، آلدیندن کوتیله‌یاتگن بحرانلر یوز بېریشیدن اوّل چاره‌لر کۉریشیمیز همده دهقانلرنی بازارلرگه باغله‌یدیگن و ایش ا‌ۉرینلری یره‌ته‌دیگن محلي قیشلاق خۉجه‌لیگی محصولاتلرینی قَیته ایشلش و بیزنسلریگه سرمایه کیریتیشیمیز کېره‌ک.»
او قۉشیمچه قیلدی: «عایله‌لر بو قیشدن اۉتیش اوچون یاردمگه و ایشانچلی درآمد تاپیش امکانیتلریگه محتاج. بو اولرگه نوبتده‌گی بحرانگه برداش بېریشگه یاردم بېره‌دی.»
افغانستانده‌گی جهان آزیق-طعام دستوری اداره‌سی باشلیغی ریچارد ترنچارد هم شونده‌ی دېدی: «آچلیک و تۉییب طعاملنمسلیک افغان عایله‌لری‌نینگ احوالینی ینه‌ده آغیرلشتیرماقده. شو بیلن بیرگه، بو وضعیتگه قرشی کوره‌شیش اوچون ضرور بۉلگن مبلغلر کمه‌ییب باره‌یاتگن بیر پیتده، تاباره کۉپراق آدملر هلاکت یاقه‌سیگه کېلماقده.»
او قۉشیمچه قیلدی: «بو بحران‌نینگ اساسي خصوصیتی آرتیب باره‌یاتگن احتیاجلر بیلن کمه‌ییب باره‌یاتگن مبلغلر اۉرته‌سیده‌گی تفاوت‌نینگ کوندن-کونگه چوقورلشیب باره‌یاتگنیدیر.»
جهان آزیق-طعام دستوری رسميسی چاره کۉریش اوچون امکانیت جوده چېکلنگنینی و او تېزده توگه‌ب باره‌یاتگنینی ایتدی.
او تأکیدله‌دی: «زودلیک بیلن یاردم کۉرسه‌تیلسه، عایله‌لر قیشنی مناسب طرزده اۉتکزیشی ممکن. عکس حالده، کۉپلب عایله‌لر هېچ بیر آته-آنه دوچ کېلمسلیگی کېره‌ک بۉلگن امکانسیز تنلاولرگه مجبور بۉله‌دی.»
افغانستان طالبلر مملکت اوستیدن قَیته نظارتنی قۉلگه کیریتگنیدن بېری کېنگ کۉلملی انسانی بحرانگه دوچ کېلماقده. بو بحران میلیونلب آدملرنی انسان یاردمگه محتاج قیلیب قۉیگن.
بیراق سۉنگگی ییللرده بو بحران قۉشنی دولتلردن میلیونلب مهاجرلر نینگ دېپورت قیلینیشی، اقلیمي ضربه‌لر، جمله‌دن، کوچلی قورغاقچیلیک، تۉستدن یوز بېرگن سوو تاشقینلری، ویرانکار زلزله‌لر، افغانستان و پاکستان اۉرته‌سیده‌گی چېگره‌لرنینگ یاپیلیشی، هذمز بۉغازی آرقه‌لی تاوه‌رلر تشیلیشیده‌گی اوزیلیشلر همده خلق‌ارا یاردم نینگ کمه‌ییشی سببلی ینه‌ده کوچه‌یدی.
