نصیراحمد فایق: راهحل بحران افغانستان شکلگیری حکومت فراگیر است
نصیراحمد فایق، سرپرست نمایندگی افغانستان در سازمان ملل متحد، در جلسه روز چهارشنبه شورای امنیت گفت که بحران کشور «کاملاً سیاسی است» و راهحل آن شکلگیری حکومت فراگیر و تضمینکنندهی وحدت ملی، ثبات سیاسی و نظم مشروع در کشور است.
او تأکید کرد که جامعهی جهانی باید از جایگاه خود و ابزارهای موجود استفاده کند تا طالبان را به پذیرش گفتوگوهای سیاسی و نشستن با نیروهای «مشروع و نمایندهی مردم افغانستان» ترغیب کند. به گفتهی فایق، آغاز چنین روندی تحت نظارت سازمان ملل نقطهی خروج از بنبست کنونی است.
فایق افزود که روند دوحه نیز باید زمینهی آغاز روند واقعی سیاسی با مشارکت همهی طرفهای معتبر، از جمله طالبان، زنان، جامعهی مدنی و جوانان را فراهم کند و این روند نباید رویکردی نمادین باقی بماند یا تأیید ضمنی حاکمیت یکجانبه تلقی شود.
نمایندهی افغانستان گفت که نقش دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) در تسهیل گفتوگوهای ساختاری سیاسی حیاتی است.
او اضافه کرد که تعیین نمایندهی ویژهی دبیرکل سازمان ملل با شناخت عمیق از افغانستان و تعهد کامل به حقوق بشر و منشور سازمان ملل ضروری است.
فایق گفت که افغانستان در مقطع سرنوشتساز قرار دارد و مردم این کشور، بهویژه زنان، دههها است که جنگ تحمیلشده، محرومیت سیستماتیک، ترس، فقر و بیجاشدگی را تحمل کردهاند، اما همچنان با شجاعت، امید و مقاومت ایستادهاند.
او افزود که مردم افغانستان خواستار حمایت از حقوق و جایگاهشان در کشور و جامعهی جهانی هستند.
معاون دبیرکل سازمان ملل: ۱.۷ میلیون کودک در افغانستان در معرض خطر مرگ قرار دارند
تام فلچر، معاون دبیرکل سازمان ملل متحد در امور بشردوستانه، در جلسه شورای امنیت دربارهی افغانستان نسبت به کاهش کمکها به نیازمندان هشدار داد و گفت که ۱.۷ میلیون کودک در معرض خطر مرگ قرار دارند.
او گفت که کاهش شدید بودجه، روند کمکرسانی در افغانستان را با یک بحران شدید انسانی روبهرو کرده است.
به گفتهی او، «این زمستان، اولین زمستان تقریباً بدون توزیع غذا است.» فِلچر گفت شمار دریافتکنندگان کمک از ۵.۶ میلیون نفر در سال گذشته به یک میلیون نفر در سال جاری محدود شده است.
او افزود که ۱.۱ میلیون کودک از تغذیهی حیاتی محروم هستند، زیرا ۳۰۵ مرکز ارائه خدمات تغذیهای بسته شدهاند.
این مقام سازمان ملل هشدار داد که از میان ۳.۷ میلیون کودک نیازمند تغذیه، ۱.۷ میلیون نفر در صورت عدم درمان در معرض خطر مرگ قرار دارند.
به گفتهی معاون دبیرکل سازمان ملل، ۴۲۲ مرکز درمانی در سال ۲۰۲۵ تعطیل شدهاند و سه میلیون نفر از دسترسی به مراقبتهای حیاتی محروم ماندهاند.
او از حمایتکنندگان خواست که به حمایت خود از افغانستان ادامه دهند.
به گفتهی فِلچر، نزدیک به ۲۲ میلیون نفر در افغانستان در سال ۲۰۲۶ به کمک نیاز خواهند داشت که این رقم پس از سودان و یمن، در رتبهی سوم قرار دارد.
فِلچر گفت: «درخواست ما ۱.۷ میلیارد دالر برای هدف قرار دادن ۱۷.۵ میلیون نفر است. اما در پاسخ به واقعیت بودجه، ما برنامهی خود را برای هدف قرار دادن ۳.۹ میلیون نفر که بهشدت به کمکهای نجاتبخش نیاز دارند، بیش از پیش اولویتبندی کردهایم.»
افزایش گرسنگی
معاون دبیرکل سازمان ملل اضافه کرد که برای اولین بار در چهار سال گذشته، تعداد افرادی که با گرسنگی مواجه هستند افزایش یافته و اکنون به ۱۷.۴ میلیون نفر رسیده است.
به گفتهی او، خدمات ضروری که از قبل ناکافی و ناهموار بود، با بازگشت بیسابقهی مهاجران به نقطهی فروپاشی رسیده است.
فِلچر اشاره کرد که بیش از ۲.۶ میلیون افغان در سال ۲۰۲۵ بازگشتهاند و تعداد کسانی که در دو سال گذشته بازگشتهاند به بیش از چهار میلیون نفر رسیده است.
او گفت زنان و کودکان ۶۰ درصد از کل بازگشتکنندگان در سال جاری را تشکیل میدهند و به کشوری بازمیگردند که در آن زنان و دختران از فرصت تحصیل، کار و حتی در برخی موارد دریافت خدمات بهداشتی محروماند.
با این حال، به گفتهی معاون دبیرکل سازمان ملل، افزایش محدودیتها علیه زنان زندگی را برای بسیاری از افغانها دشوارتر کرده و بار اضافی بر اجرای کار سازمان ملل ایجاد کرده است.
او اشاره کرد که طالبان از اوایل سپتامبر از ورود کارکنان زن سازمان ملل متحد به محوطههای این سازمان جلوگیری میکنند.
او گفت غیبت زنان از محل کار، یادآور غمانگیز دیگری از محدودیتهای غیرقابل قبولی است که زنان افغان همچنان با آن مواجهاند.
فِلچر افزود که در اواخر اکتبر، محدودیت بیشتری بر کار زنان اعمال شد و تقریباً همهی کارکنان زن امدادگر در مرکز پذیرش در مرز اسلامقلعه از کار منع شدند و این امر دسترسی زنان به خدمات محافظتی و بهداشتی را محدود کرد.
او بیان کرد: «ما از سرگیری کار تعداد کمی از کارکنان بهداشتی زن را تضمین کردهایم و خدمات بهداشتی نجاتبخش محدودی احیا شده است، اما سایر عملیات هنوز به حالت تعلیق درآمده است.»
او تأکید کرد که طالبان باید همهی این محدودیتها را فوراً بردارند و به کارکنان زن اجازه دهند تا با خیال راحت، کامل و معنادار در تمام زمینههای کاری فعالیت کنند.
فِلچر گفت: «ما به آنها نیاز داریم. افغانستان به آنها نیاز دارد. و ما همچنین باید نسبت بودجه و حمایت خود را که به سازمانهای تحت رهبری زنان اختصاص مییابد، افزایش دهیم.»
معاون دبیرکل سازمان ملل گفت که این سازمان در افغانستان در یک محیط فوقالعاده پیچیده با خطرات عملیاتی، مالی و اعتباری کار میکند.
به گفتهی او، این خطرات شامل فشارها برای اصلاح فهرستهای ذینفعان محلی، موانع بوروکراتیک و اداری که روند تحویل کمکها را کند میکند، دخالت در انتخاب کارکنان و پیمانکاران و خطر بالقوه انحراف کمکها است.
او گفت: «جامعهی بشردوستانه دائماً در تلاش است تا اطمینان حاصل کند که کمکها بهطور مؤثر از گیرندگان مورد نظر پشتیبانی میکنند و در عین حال ضایعات، کلاهبرداری و سوءاستفاده را به حداقل میرسانند.»
نمایندهی پاکستان: تروریسم در افغانستان بزرگترین تهدید برای امنیت ملی پاکستان است
عاصم افتخار احمد، نماینده دائم پاکستان در سازمان ملل، در نشست شورای امنیت گفت که تروریسم ناشی از خاک افغانستان بزرگترین تهدید برای امنیت ملی و حاکمیت پاکستان است.
او تأکید کرد که طالبان باید اقدامات مشخص و قابل اثبات علیه گروههای تروریستی مستقر در خاک افغانستان انجام دهند و در غیر این صورت، پاکستان تمام اقدامات دفاعی لازم برای حفاظت از شهروندان، قلمرو و حاکمیت خود را اتخاذ خواهد کرد.
نماینده پاکستان افزود که افغانستان بار دیگر به پناهگاهی امن برای گروههای تروریستی و گروههای نیابتی تبدیل شده است که پیامدهای ویرانگر و چالشهای امنیتی فزایندهای برای همسایگان نزدیک، به ویژه پاکستان، و منطقه و فراتر از آن به همراه داشته است.
او گفت: «متأسفانه، به جای شاهد اقدامات مشخص، مؤثر و قاطع طالبان علیه گروههای تروریستی، شاهد افزایش شدید حملات تروریستی علیه پاکستان بودیم؛ حملاتی که با استفاده از خاک افغانستان و تحت نظارت آنها برنامهریزی، تأمین مالی و سازماندهی میشدند.»
این دیپلمات پاکستانی افزود که گروههای تروریستی از جمله داعش-خراسان، القاعده، تحریک طالبان پاکستان، جنبش اسلامی ترکستان شرقی، ارتش آزادیبخش بلوچستان و تیپ مجید از پناهگاههای امن در خاک افغانستان برخوردارند.
عاصم افتخار احمد گفت که عناصری در صفوف طالبان از این گروههای تروریستی حمایت میکنند و به آنها اجازه میدهند تا با مصونیت و اراده آزاد، فعالیت کنند.
او همچنین تصریح کرد که عدم پایبندی طالبان به تعهدات خود در قبال مقابله با تروریسم، چشمانداز امنیتی منطقه را بدتر کرده و به بدبختی افغانهای عادی که در نتیجه مستقیم سیاستهای غیرانسانی و اولویتهای نادرست طالبان رنج میبرند، افزوده است.
به گفتهی او، تحریمها، سیستم بانکی ناکارآمد، کاهش کمکها، فقر، تروریسم، تولید مواد مخدر و نقض حقوق بشر نتیجهی اقدامات طالبان است.
وی افزود که محدودیتهای مداوم طالبان بر زنان و دختران با سنتهای اسلامی و هنجارهای جامعه مسلمان مغایرت دارد و پاکستان کاملاً در نگرانیهای جامعهی بینالمللی دربارهی حقوق بشر، به ویژه حقوق زنان و دختران در افغانستان، شریک است.
نماینده پاکستان گفت که کشورش خواهان یک افغانستان صلحآمیز، باثبات، به هم پیوسته و مرفه است که با خود و همسایگانش در صلح باشد. او امیدوار است که طالبان محیطی برای گفتوگوی صادقانه فراهم کرده و به نگرانیهای امنیتی مشروع پاکستان توجه کنند.
عاصم افتخار احمد تأکید کرد که طالبان باید اهداف متضاد را کنار گذاشته و از حالت انکار، که به نفع هیچکس نیست، خارج شوند.
نمایندهی امریکا: طالبان مسئول مشکلات و رنجهای مردم افغانستان هستند
نمایندهی امریکا در جلسهی روز چهارشنبه شورای امنیت سازمان ملل دربارهی افغانستان اعلام کرد که طالبان به دلیل سیاستهایی که اتخاذ کردهاند، مسئول سختیها و رنجهایی هستند که مردم افغانستان تحمل میکنند.
جنیفر لوکتا، معاون نمایندهی امریکا در سازمان ملل گفت که مردم افغانستان همچنان با مشکلات گستردهای روبهرو هستند، از جمله نقض حقوق بشر، فقر، بیکاری، دسترسی محدود به خدمات اولیه و محدودیتهای غیرمنطقی در مورد حقوق زنان.
او تأکید کرد که طالبان به رفاه مردم اهمیتی نمیدهند و مانع حمایت جامعهی بینالمللی میشوند. این دیپلمات امریکایی افزود که طالبان نیازهای اساسی مردم را نادیده میگیرند، عملکرد یوناما را محدود میکنند و تمایل کمی برای انجام تعهدات بینالمللی خود دارند.
او همچنین گفت که طالبان به «دیپلماسی گروگانگیری» ادامه میدهند و در مذاکرات روند دوحه با حسن نیت شرکت نمیکنند.
به گفتهی لوکتا، کمکها و مشارکتهای بینالمللی در افغانستان تاکنون نتیجهبخش نبوده و شورای امنیت در بررسی آیندهی یوناما باید نسبت به طالبان تردید داشته باشد.
نمایندهی امریکا تأکید کرد که تمام مأموریتهای سیاسی ویژه، از جمله یوناما، باید با شرایط متغیر در میدان سازگار شوند و اگر شرایط طالبان مانع از انجام وظایف یوناما شود، شورا باید مأموریت خود را بازنگری کند.
او افزود که تمرکز آینده باید بر مسائل اصلی صلح و امنیت با معیارهای روشن و قابل دستیابی باشد.
این دیپلمات امریکایی همچنین اعلام کرد که اولویت اصلی امریکا در افغانستان حفاظت از شهروندان امریکایی و سرزمیناش در برابر تهدیدات تروریستی ناشی از افغانستان و تضمین آزادی کسانی است که به ناحق بازداشت شدهاند.
او تأکید کرد که شورای امنیت باید طالبان را به دلیل عدم پیشرفت در تعهدات ضدتروریسم، ادامهی «دیپلماسی گروگانگیری» و بیتوجهی به رفاه مردم افغانستان مورد انتقاد قرار دهد.
