بخش زنان سازمان ملل متحد در گزارش ربعوار تازهی خود گفته است که یافتههای گفتوگوهایش با زنان افغانستان حاکی از تغییر نگرش جامعه نسبت به حقوق زنان است. در این گزارش آمده است که حمایت جامعه از آموزش دختران بهگونهی قابل ملاحظه کاهش یافته است.
این گزارش دیروز (چهارشنبه، ۹ عقرب) تحت عنوان «فشردهی مشورتها با زنان افغان در کشور» نشر شده است. بخش زنان سازمان ملل متحد گفته است که در همکاری با سازمان بینالمللی مهاجرت و هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) با ۷۷۶ زن از ۳۴ ولایت حضوری و آنلاین صحبت کرده است.
زنان پاسخدهنده گفتهاند که یک «تغییر هنجاری» را در نگرش جامعه نسبت به حقوق زنان احساس میکنند و این تغییر عمدتا ناشی از هراس از برخورد انتقامجویانهی طالبان و گسترش سنتهای مردسالارانه در سراسر کشور است.
در گزارش بخش زنان سازمان ملل متحد آمده است که ۴۷ درصد زنان پاسخدهنده، گفتند که میزان حمایت جامعه از آموزش ابتدایی دختران بهگونهی قابل ملاحظه کاهش یافته است؛ درحالیکه این رقم دربارهی آموزش متوسطهی دختران به ۶۵ درصد میرسد.
بخش زنان سازمان ملل متحد گفته است که این یافتهها میتواند بازتابدهندهی گرایش نورمهای اجتماعی بهسوی سنتهای محافظهکارانهی مردسالارانه باشد و به نحوی پیآمد کارزار طالبان برای «اصلاح افکار جوانان» است.
در گزارش آمده است: «در حقیقت این گونه تغییر در نگرش اجتماعی نگرانیهایی را در میان زنان پاسخدهنده به میان آورده، قسمی که شماری از آنان اذعان میدارند که در جامعه یک عده افراد به این باوراند که چنین محدودیت برای زنان خانواده مفید بوده و انعکاسدهندهی مکلفیتها و موقف زنان در جامعه میباشد. این افراد تعلیمات متوسطهی دختران را غیرضروری و حتا شرمآوری میدانند.»
بخش زنان سازمان ملل متحد افزوده است که اگرچه این تصور به هیچعنوان انعکاس دیدگاههای تمام شهروندان افغانستان نیست، اما براساس ارزیابی شماری از پاسخدهندگان، خانوادهها و جوامعی که قبلا از آموزش دختران حمایت میکردند، اکنون بهدلیل محدودیتهای طالبان بر آموزش دختران بالاتر از سطح ابتدایی، با گذشت هر روز امید شان را از دست میدهند.
بهباور پاسخدهندگان، در نبود دسترسی به تعلیمات متوسطه و بالاتر از آن، خانوادهها به تعلیمات ابتدایی نیز ارزش چندانی قائل نیستند و این منجر به کاهش انگیزه میان دانشآموزان دختر و افزاشی ازدواجهای زودهنگام میشود.
طالبان پس تسلط خود بر افغانستان در سال ۲۰۲۱ در نخست مکاتب را بهروی دختران بستند و سپس تحصیل دختران در دانشگاهها را نیز تعلیق کردند.
این گروه ادعا داشت که آموزش و تحصیل دختران تا امر ثانی تعطیل شده، اما با گذشت بیش از سه سال از امر ثانی خبری نیست.
طالبان بر کار، پوشش و گذشتوگذار زنان نیز محدودیت شدید وضع کردهاند.
یافتههای نشستهای مشورتی سازمان ملل متحد با زنان حاکی از آن است که در جریان ۱۲ ماه گذشته حدود ۷۹ درصد زنان مشورهدهنده از دسترسی به اماکن عامه مانند پارکها و مراکز صحی محروم بودهاند.
طبق گزارش بخش زنان سازمان ملل، ۶۹ درصد از زنان پاسخدهنده گفتهاند که وقتی از خانه بیرون میشوند، احساس مصونیت نمیکنند. بهگفتهی آنان، این وضعیت باعث تجرید اجتماعی و مشکلات گستردهی صحت روانی مانند افزایش میزان افسردگی و اضطراب در میان زنان شده است.