برنامه توسعه سازمان ملل میگوید که شاخص فقر چندبعدی (امپیآی) سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که شمار افرادی که در فقر چندبعدی زندگی میکنند، برای نخستینبار از زمان راهاندازی این شاخص در سال ۲۰۱۰ افزایش یافته است. افغانستان یکی از کشورهایی است که بحران فقر و گرسنگی در آن روبهوخامت است.
براساس آماری که امروز (شنبه، ۲۵ میزان) در روز جهانی محو فقر نشر شد، نزدیک به ۱.۲ میلیارد نفر در جهان در فقر حاد بهسر میبرند.
این رقم نشاندهندهی افزایش فقر چندبعدی در سطح جهان در مقایسه با گزارش سال ۲۰۲۵ است؛ گزارشی که شمار افراد فقیر را ۱.۱۵ میلیارد نفر اعلام کرده بود.
در عین حال، نزدیک به ۹۵۲ میلیون نفر نیز در معرض خطر فقر قرار دارند.
براساس گزارش سازمان ملل، بیش از نیمی از افراد فقیر، یعنی ۵۱.۵ درصد آنان (۶۱۷ میلیون نفر)، کودکان زیر ۱۸ سال هستند.
تقریبا از هر سه کودک، یک کودک با فقر چندبعدی مواجه است؛ در حالی که این رقم در میان بزرگسالان، از هر هفت نفر یک نفر است.
براساس گزارش سازمان ملل، کشورهای افریقایی در مقایسه با سایر مناطق، بیشترین میزان فقر کودکان را دارد؛ بهطوری که ۳۵۵ میلیون کودک در این منطقه فقیر هستند.
پس از آن، آسیای جنوبی با ۱۸۱ میلیون کودک فقیر قرار دارد که ۴۶.۱ درصد جمعیت فقیر این منطقه را شامل میشوند.
فقر در افغانستان
براساس گزارش فقر چندبعدی سازمان ملل در سال ۲۰۲۶، حدود ۶۴.۹ درصد از جمعیت افغانستان در فقر چندبعدی زندگی میکنند. این تخمین براساس دادهای ارزیابی سالهای ۲۰۲۳-۲۰۲۰ انجام شده است.
تعداد جمعیت افغانستان در سال ۲۰۲۳ میلادی ۲۶.۸۹ میلیون و در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۷.۶۷ میلیون تخمین زده شده است. در حالی که جمعیت افغانستان بیش از ۳۶ میلیون برآورد میشود. سازمان ملل اخیرا با توجه به بازگشت مهاجران جمعیت افغانستان را ۴۰ میلیون نفر برآورد کرده بود.
براساس گزارش فقر چندبعدی، میانگین شدت محرومیت برای افراد فقیر در افغانستان ۵۵.۵ درصد است، به این معنی که هر فرد فقیر بهطور همزمان از بیش از نیمی از شاخصهای استاندارد زندگی محروم است.
براساس این گزارش، حدود ۳۹.۱ درصد از جمعیت در شرایط فقر شدید بهسر میبرند.
همچنین حدود ۱۹.۹ درصد از جمعیت کشور در مرز فقر قرار داشته و بهشدت آسیبپذیر اند.
در شاخص محرومیت، آموزش بیشترین سهم را با ۴۲.۵ درصد به خود اختصاص داده است که نشاندهندهی بحران جدی در حوزه آموزش و سواد است.
استاندارد زندگی با سهم ۳۳.۴ درصد در محرومیت در جایگاه دوم و بخش صحت با سهم ۲۴.۱ درصد در رتبهی بعدی قرار دارد.
براساس دادههای خط فقر پولی ملی، حدود ۴۷.۱ درصد از مردم افغانستان پایینتر از خط فقر پولی زندگی میکنند.
این وضعیت منجر به ناامنی غذایی گسترده شده است. بهگفتهی سازمان ملل، نزدیک به ۴۰ درصد جمعیت افغانستان در زمستان پیشرو با ناامنی حاد غذایی روبهرو هستند.
همچنین پیشبینی میشود بیش از چهار میلیون کودک بهدلیل سوءتغذیه نیاز به درمان داشته باشند.