یکی از سوالات جدی این است که چرا تذکرهی برقی یا شناسنامهای الکترونیکی توزیع نمیشود؟ جوابش بسیار ساده است. توزیع نمیشود چون تفاهمی روی کلمهی افغان صورت نگرفته، ضرورت درج کردن و درج نکردن این کلمه در شناسنامه، جنجالی شده و در نهایت این فرصت نیک و مبارک فدای همین کشمکش قومی-امتیازی شده است.
البته این جنجال زیاد هم بیمورد نیست، چرا که تعریف افغان نزد مردم بسیار متفاوت است. یکی یکچیز تعریف میکند، دیگری چیز دیگری. من خیلی تلاش کردم یک مربعالتعریف جامع از این کلمه اینجا ارائه کنم.
اشرف غنی: افغان به کسی گفته میشود که از هیچ افغان دیگر نه برتر باشد نه کمتر! ههههههههههههه بسوزد دلهای غریب.
مجاهدین: افغان یعنی مجاهد! افغانها یعنی مجاهدینترین مردم! کوه نگفت، صحرا نگفت، خستگی و تشنگی و گرسنگی نگفت، خواب نگفت و بیداری نگفت، همه یک چیز گفت، چه چیز؟! افغان. الله اکبر الله اکبر الله اکبر! (گرچه یک عده انتقاد میکنند که اگر این تعریف مجاهدین درست است، پس چرا به خانهجنگی روی آوردند؟ در همین مورد یکی از اعظمترین مجاهدین گفت که آن یک تفریح بود و ما همرای هم شوخی میکردیم. مجاهدین اول کاری نمیکند، اگر شروع کرد تا آخر عمر دنبالش میکند. به همین خاطر آن قسمت یک تفریح بود.)
ضیاالحق امرخیل: البته تا زمانیکه ایشان رییس دارالانشای کمیسیون مستقل انتخابات بود، معتقد بود که افغان یعنی به کوه برود، شکمش خوب سیر شود تا اشرف غنی رییس جمهور شود. بعداً که ستاد انتخاباتی اصلاحات به کمک خارجیها توانستند تقلبهای انتخاباتی را افشا کنند، جناب امرخیل از وظیفه استعفا کرد. بعد از استعفا تعریف امرخیل از افغان فرق کرده. به نظر او: «هر څوک چی افغانیت او اسلامیت غواړی، افغان دی، که نه غواړی زما په نظر دوی د بیګانګان جاسوسان او د اسراییل مزدوران دی. له همدی ځای نه دوی ته غژ کوم! یا افغانیت او اسلامیت منی یا له افغانستان نه ووځه! دا خاوره زمونژ د بابا خاوره ده. ځه! لاس یی هم آزاد دی د دی ځای نه تر ټولو نړی!»
طالبان: زما په نظر، افغانستان ټول مسلمان خلکو افغان دی. یوازی یو کوچنی توپیر دلته موجود دی، دا د اسلامی امارت منلو دی. هرڅوک چی خپلو موری له حلاله شیدو کښی ګټه اخیسته یاست، له ما سره کوم دښمنی نلری. او دوی چی تل وایی چی طالبان مدنیت نه پوهیژی، طالبان د خلکو آزادی نه منی، طالبان له انټرنټ، ټلویزیون او راډیوګانی سره مخالفت لری، دوی زمونژ اصلی هدف نه پوهیژی. مونژ هیڅ شی ته او هیڅ چا سره مشکل نلرو. که چیری د افغانستان خلک شپی او ورځی زمونژ د اسلامی امارت غژ له راډیوګانو، زمونژ ده اسلامی مجاهدت له ټلویزیونونه، او زمونژ ملی سروده له ورځپانو څخه واوری، وینی او وایی؛ مونژ په خلکو هم آزادی ورکوو هم دوی ته اجازه ورکوو چی اصلی او افغانی مدنیت زمونژ له اسلامی غژ، اسلامی تصویر او اسلامی لیکنه لاس ته راوړی. خدای دی وکړی چی مونژ بیرته په قدرت کښی راځو، بیا وګوره چی یوه کس یوه رای څه دی؟!
فعالین مدنی: بهتر است به جای پرداختن به یک امر بیمعنا، اسم مادر مان را درج تذکره کنیم. چرا عکس شتر را در نمونههای تذکره برقی میبینیم؟ چه چیزی قرار است بر ما تحمیل شود؟ (متاسفانه هرچه تلاش کردیم تعریف افغان را از این وسط استخراج کنیم، نشد!)
کمیسیون مستقل انتخابات: افغان به کسی گفته میشود که یک نفر است و یک رای دارد، او میتواند در انتخابات کاندیدا شود یا به کاندیدای مورد نظرش رای دهد. (هرچند کمیسیون افغان را اینگونه تعریف میکند اما شما باور نکنید. ما بارها شنیدیم که جنرال دوستم مثلاً دو میلیون رای دارد، به همین خاطر معاون اول اشرف غنی انتخاب شده. چهطوری ممکن است جنرال دوستم یک نفر باشد اما دو میلیون رای داشته باشد؟ ممکن شما بگویید او رهبر است. خُب ما به تعریف و قانونی که رهبران را مستثنا کند، جوابآب میکنیم. تا چه زمانی باید چنین باشد؟)
شرکت برشنا: آخرین تعریفی که از افغان بیرون شده، منسوب و مربوط به شرکت برشنا است. مطابق تعریف شرکت برشنا، هرکسی پایه برق را منفجر کند یا اره کند یا چپه کند، افغان نیست. مخصوصاً که پایه برق را چپه میکند و به نیروهای دولتی هم اجازه نمیدهد آنقسمت را فتح کنند تا متخصصین و کارمندان این شرکت رفته دوباره آن پایهی برق مظلوم را سرجایش نصب کند.
مامورین ایران: اینها افغانی را به دو دسته تقسیم میکنند. یکعده که مراسم ارتحالهای ملکوتی رهبران متوفی ایران را در کابل برگزار میکنند، از نظر ایرانیها همهشون حاجآغا تشریف دارند چون اسلام مرز ندارد. عدهی دیگر که کارگران افغانی باشند، از نظر آنها یعنی کثافت! یعنی خفهشو افغانی! یعنی عوضی! یعنی وقتی گیر مامورین میافتند و میبرندشون زندان، باید کلاغپر برند. باید حیاط رو تمیز کنند. باید هر فلمی که اونا خواستند افغانیا هم بازی کنند. آخر سر اونارو هم باید دوس داشته باشن. خیلی جرئت کنی بگویی من مسلمانم، میگن اسلام کیلوی چنده؟
دایرةالتعاریف افغان
با دیگران به اشتراک بگذارید
بدون دیدگاه
بدون دیدگاه
