بهدنبال هشدار تهدیدآمیز رسانهها بهصورت همزمان توسط گروه طالبان و ریاست عمومی امنیت ملی کشور، نهادهای حامی رسانهها و آزادی بیان از این هشدارها ابراز نگرانی کردهاند.
کمیتهی مصونیت خبرنگاران افغان امروز (چهارشنبه، ۱۵ ثور) با نشر اعلامیهای گفته است که هشدار گروه طالبان در برابر رسانهها مبنی بر عدم رعایت اصل بیطرفی و اظهارات احمدضیا سراج، رییس عمومی امنیت ملی کشور در نشست استجوابیهی مجلس نمایندگان علیه رسانهها، تهدیدکننده تلقی میشود.
در اعلامیه این موقف گروه طالبان محکوم و از ریاست عمومی امنیت ملی نیز خواسته شده است که در مورد اظهارات رییس این نهاد بهصورت «رسمی» وضاحت دهد. کمیتهی مصونیت خبرنگاران افغان تأکید کرده است: «همه جناحها باید متعهد به رعایت ارزشهای کنوانسیونهای بینالمللی بهشمول حق آزادی بیان باشند.»
این نهاد افزوده است که آزادی بیان براساس قوانین و کنوانسیونهای بینالمللی مصون بوده و درصورت مرتکبشدن تخطی یا تخلف توسط رسانهها، به این موارد باید از مجاری قانونی رسیدگی شود.
کمیتهی مصونیت خبرنگاران افغان با اشاره به تهدید گروه طالبان در برابر رسانهها افزوده است که این گروه براساس قطعنامهی دوحه ملزم به حفظ حقوق اساسی شهروندان اند که آزادی بیان یکی از مصادیق آن بهحساب میآید.
در همین حال، این نهاد از سازمان ملل متحد خواسته است که در خصوص نظارت از حفظ آزادی رسانهها راهکار مشخص را رویدست گیرد تا این ارزش در فرآیند مصالحه با طالبان، آسیب نبیند.
در اعلامیه تأکید شده است که هشدار همزمان حکومت و طالبان نشان میدهد که رسانهها به هیچ جناحی وابسته نیستند و در گزارش و خبرهایشان منفعت هیچ گروهی نهفته نیست.
همزمان با این، نهاد حمایتکنندهی رسانههای آزاد افغانستان (نی) در اعلامیهای گفته است که از هشدار همزمان طالبان و ریاست عمومی امنیت ملی افغانستان در برابر رسانهها «شوکه» شده است.
این نهاد افزوده است که از همزمانی هشدار دو طرف درگیری علیه رسانهها برداشت کرده که وضعیت رسانهها و آزادی بیان در افغانستان هر روز محدودتر میشود. نی تأکید کرده است: «طرفهای درگیر بدون درنظرگرفتن قوانین ملی و بینالمللی به هشدار رسانهها پرداخته و این قوانین را نقض میکنند.»
به نقل از اعلامیه، بیان این چنین هشدارها میتواند باعث خلق ترس و رعب در میان جامعهی رسانهای افغانستان شود.
نی به طالبان خاطرنشان کرده که باید بدانند رسانههای افغانستان مستقل و بر مبنی قانون نافذ رسانههای کشور عمل میکنند. این نهاد در خطاب به طالبان تأکید کرده است که «هیچ نیرویی نمیتواند رسانههای افغانستان را بهعنوان ابزار استخباراتی» استفاده کند.
در اعلامیه به حکومت نیز خاطرنشان شده است که اظهارات اخیر احمدضیا سراج در مورد محدودکردن فعالیت رسانهای در شرایط کنونی به نفع نظام و روند صلح نیست. نی اما تأکید کرده است: «اگر آقای سراج سندی مبنی بر غیرقانونی عملکردن کدام رسانه و یا خبرنگاری در دست دارد، باید بر مبنی قانون با آنان عمل کند.»
این نهاد در ادامه گفته است که هشدارها از هر جانبی که باشد، آزادی بیان را محدود میکند و خلاف منافع مردم افغانستان محسوب میشود و دولت باید زمینهی اطمینان خاطر رسانهها را فراهم کند.
همچنان نی در خطاب به طالبان گفته است که بهعنوان طرف منازعه در افغانستان باید پابند قوانین بینالمللی جنگ که در آن تهدید رسانهها جرم خوانده شده است، باشند.
این درحالی است که ذبیحالله مجاهد، از سخنگویان طالبان امروز در تویتی گفته بود که از چند روز گذشته این طرف، شماری از رسانهها دست به نشر پروپاگند علیه این گروه و نشرات یک جانبه زدهاند. این گروه گفته که در عقب این نشرات امنیت ملی افغانستان قرار دارد.
او تهدید کرده است که در صورت نشر خبرها و گزارشهای یکجانبه و «معلومات نادرست»، «مسئولیت اقدامات بعدی به مسئولان و کارمندان رسانهها بر میگردد».
همچنان عارف رحمانی، از اعضای مجلس نمایندگان در تویتی گفته است که رییس عمومی امنیت ملی کشور در نشست سری این مجلس گفته که تبلیغات بعضی از تلویزیونها به نفع طالبان شوکهکننده است.
احمدضیا سراج گفته است که چنین اقدام از سوی رسانهها آزادی بیان نیست، بلکه سوءاستفاده از آزادی بیان است. او تأکید کرده است که آن را تحمل نمیکند و با کسانی به گفتهی او، «به نفع تروریستان تبلیغات میکنند»، به مثابه یک تروریست برخورد میشود.
