اداره بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) در آخرین گزارش خود گفته است که امریکا از سال ۲۰۰۲ تا اواسط سال ۲۰۲۱ میلادی، ۱۴۴.۷ میلیارد دالر برای بازسازی افغانستان اختصاص داد، اما به هیچکدام از اهدافش نرسید.
در گزارش سیگار آمده است که این پول با احتساب تورم، بسیار بیشتر از پولی است که برای «طرح مارشال» پس از جنگ جهانی دوم اختصاص داده شده بود.
جین الویز، سرپرست سیگار در مقدمهی این گزارش نوشته است امریکا وعده داده بود که ثبات و دموکراسی را به افغانستان بیاورد، اما در نهایت به هیچ کدام نرسید.
او نوشته است: «فروپاشی سریع و خیرهکننده دولت افغانستان در آگست سال ۲۰۲۱، شکنندگی پنهان شده در پشت سالها ادعاهای مطمئن پیشرفت را آشکار کرد.»
سرپرست سیگار افزوده است: «شکاف بین جاهطلبی و واقعیت بسیار زیاد بود و شرایط رو به وخامت بهطور مداوم اهدافی را که غیرواقعی ثابت میشدند، مختل میکرد.»
او گفته است که عوامل متعددی در شکست امریکا برای تبدیل یک کشور جنگ زده و توسعه نیافته به یک دموکراسی مرفه و پایدار نقش داشتند.
به گفتهی او، از جمله تصمیم اولیه و مداوم امریکا «برای اتحاد با دلالان قدرت فاسد و ناقض حقوق بشر» شورشگری و مأموریت این کشور برای آوردن دموکراسی و حکومتداری خوب به افغانستان را تضعیف کرد.
جین الویز در ادامه نوشته است که تلاشها برای بهبود شرایط اقتصادی و اجتماعی افغانستان نیز نتوانست تأثیر ماندگاری داشته باشد و همچنین نیروهای امنیتی افغانستان با وجود مصرف نزدیک به ۹۰ میلیارد دالر، بدون حضور نظامی ایالات متحده به سرعت فرو پاشید.
او گفته است که هزینهها بسیار زیاد بود و دهها هزار نفر از جمله دو هزار و ۴۵۰ عضو ارتش کشته شدند و بسیاری دیگر از جمله ۲۰ هزار و ۷۰۰ سرباز امریکایی زخمی شدند.
سیگار گفته است که در آخرین گزارش خود، مسائل جدی سیستماتیک در بازسازی افغانستان را برجسته و تصویری از یک تلاش دو دههای مملو از اتلاف را ترسیم کرده است.
میلیارد دالر هدر رفته است
سیگار در گزارش خود گفته است که از زمان ایجادش در سال ۲۰۰۹ میلادی، هزار و ۳۲۷ مورد هدر رفتن بودجه، سوءاستفاده و کلاهبرداری در کمک امریکا به افغانستان را شناسایی کرده است.
در این گزارش آمده است که در مجموع بین ۲۶ تا ۲۹.۲ میلیارد دالر از کمکهای امریکا به افغانستان یا هدر رفته و یا مورد سوءاستفاده و کلاهبرداری قرار گرفته است.
سیگار افزوده است که هدر رفتن بودجه، رایجترین مشکلی بود که شناسایی کرد و ۹۳ درصد از کل موارد را تشکیل میدهد.
اداره بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان گفته است که از سال ۲۰۰۹ تا اکنون حدود ۹۰۰ گزارش نظارتی منتشر کرده و در مجموع باعث شده است که ۴.۶ میلیارد دالر برای دولت و مالیه دهندگان امریکا صرفهجویی شود.
سیگار همچنین گفته است که گزارشهایش به محکومیت ۱۷۱ مجرم در ایالات متحده و افغانستان کمک کرده و منجر به ۱.۷ میلیارد دالر جریمه کیفری، مصادره دارایی، توافق مدنی، بازیابی داراییها و صرفهجویی به دولت امریکا متحده شده است.
اداره بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان در گزارشهای پیشین خود نیز از هدر رفتن بسیاری از کمکهای آن کشور به افغانستان خبر داده بود.
سیگار همچنین کمکهای امریکا به افغانستان پس از تسلط دوباره طالبان را بررسی کرده و انحراف این کمکها به نفع طالبان هشدار داده است.
مأموریت سیگار برای افغانستان در ۳۱ جنوری سال ۲۰۲۶ پایان مییابد.
