خبرگزاری آسوشیتدپرس اسنادی را بهدست آورده است که نشان میدهد یک قاضی امریکایی در ویرجینیا، الزامات قانونی ضروری را نادیده گرفته و به یک تفنگدار دریایی امریکایی اجازه داده است تا یک یتیم جنگی افغانستانی را به فرزندی بگیرد.
قاضی گفته است که وقتی حکم فرزندخواندگی این کودک دختر را صادر کرد، فکر میکرد که این یک وضعیت اضطراری است؛ اینکه کودک زخمی در میدان جنگ افغانستان در آستانهی مرگ است، نه خانوادهای دارد و نه کشوری که او را مطالبه میکند. اما ماجرا اینطور نبود؛ تقریبا هر چیزی که قاضی در مورد نوزاد باور داشت، نادرست بود.
براساس گزارش مفصل آسوشتیدپرس، این دختر اکنون شش سال سن دارد و چهار سال است که با خانوادهی جاشوا مست، تفنگدار دریایی امریکا، در ویرجینیا زندگی میکند.
ماجرای این کودک از سپتامبر 2019 آغاز شد، زمانی که والدینش در حملهی نیروهای امریکایی و نظامیان دولت پیشین افغانستان به مجمع روستایی، کشته شدند. او آن زمان دوماهه بود و با جسم سوخته و با جمجمه و پای شکسته در میان آوار پیدا شد. نیروهای امریکایی او را به شفاخانه پایگاه هوایی بگرام منتقل کردند.
این نوزاد در حالی که در شفاخانه پایگاه بگرام در حال بهبودی بود، به نمادی از امید در یک جنگ طولانی و طاقتفرسا میماند.
سوابق موضوع نشان میدهد، حملهای که در آن والدین این نوزاد کشته شدند، برای هدفقراردن تروریستانی که از یک کشور همسایه به افغانستان آمده بودند، اجرا شده بود.
بااینحال، برخی از سربازان معتقد بودند که این کودک ممکن است افغانستانی نباشد و سعی کردند برای آوردن او به ایالات متحده دلیل بیاورند.
سفارت امریکا در کابل در ماه اکتبر 2019 جلسهای با اعضای ارتش و دولت افغانستان تشکیل داد تا توضیح دهد که طبق اسناد، طبق قوانین بینالمللی، امریکا موظف است تا این دختر را به خانوادهاش بازگرداند.
در این جلسه جاشو مست که آن زمان بهعنوان یک وکیل نظامی برای مأموریت کوتاهی به افغانستان اعزام شده بود، حضور داشت. او مصمم بود که کودک باید به امریکا برود. او با خانوادهاش در امریکا تماس گرفته بود و دربارهی نوزاد صحبت کرده بود.
خانوادهی مست که مسیحیان انجیلی هستند، تصمیم گرفتند این نوزاد را به خانهی خود در پالمیرا، ویرجینیا بیاورند.
برادر مست، ریچارد مست، وکیل یک شرکت حقوقی موسوم به «لیبرتی کانسل»، در اوایل نوامبر درخواست حضانت را به دادگاه محلی منطقهی فلوانا ارائه کرد. ریچارد مور، قاضی دادگاه به سرعت آن را تأیید کرد.
قاضی اعلام کرد که کودک «بدون تابعیت» است. حکم قاضی براساس ادعای جاشو مست صادر شده بود، مبنی بر اینکه والدین کودک تروریستان کوچنشین بودند و دولت افغانستان ظرف چند روز از صلاحیت قضایی خود در مورد او صرف نظر میکند. در حالی که دولت افغانستان از صلاحیت خود صرف نظر نمیکرد.
بااینحال، خانوادهی مست، حضانت کودک را نیز کافی نداستند و درخواست فرزندخواندگی اضطراری در دادگاه محلی منطقهی فلوانا ثبت کردند.
احکام حضانت موقتی هستند، اما فرزندخواندگی به کودک یک گواهی تولد کاملا جدید میدهد و والدین قانونی جدیدی را برای او تعیین میکند.
ریچارد مور، قاضی دادگاه گفته است که به او گفته شده بود که دختر بهشدت به مراقبتهای پزشکی نیاز دارد و فرزندخواندگی به او کمک میکند تا با هواپیما به امریکا برود.
این قاضی بهتاریخ 10 نوامبر 2019، به خانوادهی مست اجازهی فرزندخواندگی موقت داد و به ادارهی آمار حیاتی ویرجینیا دستور داد تا گواهی تولد جدیدی صادر کند و او را دختر مستها ثبت کند.
این حکم قاضی در حالی صادر شده بود که مقامهای امریکایی در افغانستان در جستوجوی خانوادهی کودک بودند. تقریبا در همان زمان، مقامهای امریکایی متوجه شدند که مردی پیدا شده که میگوید عموی کودک است.
این مرد گفته بود که پدر دختر یک کشاورز محلی بود، نه یک تروریست، و او با همسر و پنج فرزند دیگر خود کشته شده است.
این مرد گفته بود که وظیفهی خانوادهاش است که نوزاد بازمانده را به سرپرستی بگیرند.
آن زمان دولت افغانستان داستان این کودک را بررسی کرده بود و مقامهای امریکایی این داستان را تأیید میکردند.
در همین حال، جاشو مست از افغانستان به خانهاش در ویرجینیا بازگشته بود و با توجه به حکم دادگاه، برای نوزادی که مطمئن بود بهزودی مال آنان خواهد شد، گهوارهای درست کرد.
آقای مست و همسرش با دستیار سناتور جمهوریخواه، تد کروز از تگزاس ارتباط برقرار کردند و این دستیار، درک مورر، معاون وزیر دفاع، را تحت فشار قرار داد تا از مقامهای مهاجرت بخواهد مدارک مورد نیاز کودک برای ورود به ایالات متحده را با عجله ارسال کنند.
اما دیری نگذشت ماجرا به مایک پمپئو، وزیر امور خارجهی دولت اول دونالد ترامپ رسید. او در پیامی که بهتاریخ ۲۵ فبروری ۲۰۲۰ امضا کرد، دستورات حضانت دادگاه فلووانا را «ناقص» خواند.
در این تلگراف آمده است که هرگونه تأخیر بیشتر در انتقال کودک میتواند بهعنوان «نگه داشتن یک کودک افغانستانی توسط دولت ایالات متحده برخلاف میل خانوادهاش و دولت افغانستان» تلقی شود.
واگذاری کودک به اقوامش
مقامهای امریکایی در افغانستان تصمیم گرفتند که کودک را به اقوامش بسپارند. کاکای کودک تصمیم گرفت که پسر و عروسش وی را بزرگ کنند، این زوج خیلی زود عاشق این دختر شدند.
اما خانوادهی مست در امریکا اصرار داشتند که زوجی که کودک را گرفتهاند، از نظر بیولوژیکی با نوزاد نسبتی ندارند و روند بررسی صلاحیت آنان توسط دولت افغانستان را زیر سؤال بردند.
آن زمان زوج افغانستانیای که کودک را به فرزندی گرفته بودند، نامزد بودند و هنوز مراسم عروسی برگزار نکرده بودند. بااینحال، خانوادهی مست استدلال میکردند که کودک به یک زن مجرد سپرده شده است. خبرگزاری آسوشتیدپرس هویت این زوج را فاش نکرده است.
برای زوج در افغانستان این ماجرا مختوم به نظر میرسید، اما نمیدانستند که در آنسوی کره زمین در امریکا، یک قاضی امریکایی هنوز دربارهی دخترشان حکم فرزندخواندگی برای خانوادهی جاشو مست صادر میکند.
جاشو مست به قاضی دادگاه میگفت که کودک به یک دختر مجرد داده شده است که نسبت این دختر با کودک مشخص نیست.
او شهادت داد که معتقد است کودک فرزند جنگجویان خارجی است و خانوادهی او با تروریسم ارتباط دارند.
مست از قاضی میخواست که فرزندخواندگی نهایی و دائمی را اعطا کند.
سرانجام ریچارد مور، قاضی دادگاه محلی در دسامبر 2020، فرزندخواندگی نهایی را اعطا کرد و مستها را والدین دائمی کودک دانست.
او نوشت: «او یک کودک بدون مدرک، یتیم و بدون تابعیت است و مشمول صلاحیت این دادگاه میشود.»
این حکم قاضی محلی در حالی صادر شد که قاضی فدرال دادخواست جاشو مست را هنگامی که میخواست مانع الحاق کودک به اقوامش شود، رد کرده بود.
پس از اینکه این پرونده به یک مخمصهی بزرگ تبدیل شد، ریچارد مور گفت که او خبر نداشت که یک قاضی فدرال ادعاهای مست در مورد نوزاد را رد کرده است. او بعدا گفت که بهطور مبهم به یاد دارد که شنیده است اتفاقی در دادگاه فدرال افتاده است، اما چندان مهم تلقی نشده است. مور گفت: «فکر میکردم یک مسألهی اداری است.»
وکلای دولت، خانوادهی افغانستانی و کودک، نقصهای زیادی را در این مراحل مشاهده میکردند.
بهنوشتهی آسوشتیدپرس، هیچ قانونی در ویرجینیا وجود ندارد که به قاضی اجازه دهد بدون رضایت کشورش، حکم فرزندخوادگی یک کودک خارجی را صادر کند.
یک کودک باید توسط والدین یا آژانسی برای فرزندخواندگی معرفی شود، و این کودک هرگز چنین اجازهای نداشته است.
دادگاه از این الزام که باید سابقهی کودک بررسی شود و باید هر کسی که حضانت او را بر عهده دارد از موضوع آگاه باشد، صرف نظر کرده است.
تلاش خانوادهی مست برای انتقال کودک به امریکا
پس از آنکه به خانوادهی جاشو مست، فرزندخواندگی دائمی داده شد، زوجی در افغانستان که دختر را بزرگ میکردند، تماسهایی از غریبهها دریافت کردند.
جاشو مست با کیمبرلی موتلی، وکیل امریکایی مستقر در افغانستان، همکاری میکرد و موتلی به این زوج گفته بود که خانوادهای میخواهد به دختر کمک کند تا در ایالات متحده تحت مراقبتهای صحی قرار گیرد.
اما این زوج از فرستادن دختر به تنهایی خودداری کردند. طبق پیامهایی که بهعنوان مدارک دادگاه ثبت شدهاند، موتلی ماهها با آنان در تماس بود. موتلی و وکیلاش از گفتوگو با آسوشتیدپرس خودداری کرده است.
خروج امریکا و سقوط افغانستان بهدست طالبان
در تابستان 2021، ارتش امریکا از افغانستان عقبنشینی کرد و طالبان قدرت را بهدست گرفتند.
جاشو مست مستقیما با زوجی که کودک را پرورش میداد تماس گرفت و از مترجمی بهنام احمد عثمانی، یک مسیحی افغانستانی که به ایالات متحده نقل مکان کرده بود، کمک گرفت.
جاشو مست و عثمانی به این زوج گفتند که میتوانند هر سه را از افغانستان خارج کنند.
در آن زمان، نیروهای امریکایی سراسمه در حال تخلیه کسانی بودند که با امریکا کار کرده بودند و در معرض انتقامجویی طالبان قرار داشتند.
در آن روزهای آشفتهی آگست 2021، جاشو مست از همکارانش در تفنگداران دریایی خواست تا یک نوزاد و مراقبانش را به لیست تخلیه اضافه کنند. او ادعا کرده بود که این کودک در یک پرورشگاه در افغانستان است، در حالی که او با زوج افغانستانی زندگی میکرد و هرگز به پرورشگاه نرفته بود.
یک نظامی درجهدار امریکایی به سایر مقامهای نظامی ایمیل زد تا روند اعزام خانواده را آغاز کند. او متوجه نبود که ارتش امریکا کودک را به اقوامش سپرده و خانوادهی جاشو مست را از او دور نگهداشته است.
براساس یک کپی از ایمیل، یکی از درجهداران تفنگدار دریایی پرسید: «آیا اصلا بردن او برای ما قانونی است؟»
جاشو مست توجیه کرده بود که او پس از ۱۸ ماه کار روی مسائل حقوقی، با الزامات کاملا آشنا است.
مقامهای نظامی دیگر سؤالی نپرسیدند و خیلی زود خانواده را سوار هواپیما کردند و به آلمان انتقال دادند، جایی که جاشو مست و همسرش استفانی برای اولینبار آنان را ملاقات کردند.
خانوادهی افغانستانی گفتند که اصلا نمیدانستند مستها قصد دارند کودکشان را بگیرند.
استفانی مست شهادت داد که وقتی او و همسرش به آلمان رسیدند، «میدانستند که باید با آنان صحبت کنیم و فقط حقیقت را به آنان بگوییم.» او سعی کرد «عشق فداکارانه» را توضیح دهد. او به زن افغانستانی گفت که اگر نوزاد با آنان بیاید، «او میتواند بهترین زندگی ممکن را داشته باشد.»
مرد افغانستانی تهدید کرد که اگر امریکاییها سعی کنند کودک را ببرند، به افغانستان باز خواهد گشت.
زن افغانستانی بعدا گفت که جاشو مست و همسرش او را متقاعد کردند که اشتباه فهمیده است و آنان میتوانند در امریکا زندگی کنند و کودک را نیز نگهدارند.
«ربودن کودک»
زوج افغانستانی و افرادی که تخلیه شده بودند، از آلمان سوار هواپیمایی به مقصد فرودگاه بینالمللی دالس شدند و سپس به پایگاه نظامی «فورت پیکت» در ویرجینیا رفتند که به مرکز موقت پناهندگان تبدیل شده بود.
بهنوشتهی آسوشتیدپرس، ایمیلها نشان میدهند که کارمندان چندین سازمان دولتی، از جمله وزارت امور خارجهی امریکا وارد عمل شده بودند تا به جاشو مست کمک کنند تا کودک را انتقال دهد.
دولت فدرال بعدا گفت که این کارمندان، مانند مقامهای نظامی که خانواده را تخلیه کردند، نمیدانستند که برای سازمانی کار میکنند که سعی کرده بود مانع از بردن دختر توسط مست شود.
روندا اسلشر، یکی از مقامهای وزارت امور خارجهی امریکا، در پایگاه فورت پیکت به تلفن پاسخ داد. جاشو مست پشت خط بود و به اسلشر گفت که قرار است برای بردن دخترخواندهاش بیاید.
اسلشر بعدا در دادگاه شهادت داد که به او گفته شده بود «هیچ حوزه قضایی ایالات متحده برای نگهداری کودک وجود ندارد» و باید «در اسرع وقت» به جاشو مست داده شود.
او در اظهارنامه نوشت که سرپرستش به او دستور داده بود که در «انتقال کودک» کمک کند.
در ۳ سپتامبر ۲۰۲۱، مأموران اونیفرمپوش خانوادهی افغانستانی را به ساختمانی نامشخص در نزدیکی دروازهی ورودی اردوگاه بردند.
اسلشر نوزاد را از صندلی ماشین بیرون آورد و اصرار داشت که او را در آغوش بگیرد.
در آنجا، یک مقام دیگر از وزارت بهداشت و خدمات انسانی، به زن افغانستانی گفت: «شما والدین این کودک نیستید.»
مرد افغانستانی گفت: «انگار دارید او را میدزدید.» زن افغانستانی به سمت اسلشر آمد و گفت که «لطفا دخترم را به من بدهید. او دختر من است.»
نوزاد گریه میکرد و تقلا میکرد تا نزد او برگردد، اما اسلشر او را رها نمیکرد. زن افغانستانی سعی کرد کودک را بگیرد، اما اسلشر دستانش را عقب کشید. زن «گریهکنان روی زمین افتاد». او حداقل پنج دقیقه آنجا دراز کشید.
اسلشر در بیانیهای نوشت که نوزاد را بیرون برده، جایی که استفانی مست در ماشین منتظر بود. استفانی مست قبل از اینکه با شوهرش برود، به دخترک کراکر گلدفیش (نوعی بیسکویت) داد.
وکلای این زوج افغانستانی در بیانیهای نوشتند: «شایان ذکر است که این فاجعهی طولانیمدت کاملا قابل اجتناب بود. دولت ترامپ در اوایل سال ۲۰۲۰ مانع از تلاش برای گرفتن غیرقانونی کودک از خانوادهی افغانستانیاش شد.»
آنان افزودند که خانوادهی مست فقط بهدلیل خروج آشفتهی امریکا از افغانستان توانستند کودک را ببرند. وکلای زوج افغانستانی گفتند: «کودک و بستگانش قربانی یک جنایت و فاجعهای هستند که هیچ خانوادهای نباید هرگز متحمل شود- یادآوری آشکاری که این خروج همچنان عواقب گسترده و ویرانگری دارد.»
فصل جدید پرونده
بیش از یک سال پس از آنکه مستها کودک را به خانه بردند، سرنوشت او دوباره پیش روی قاضی ریچارد مور قرار گرفت.
زوج افغانستانی تیمی از وکلا را پیدا کردند که مایل بودند بهصورت رایگان از آنان نمایندگی کنند و دادخواستی را در دادگاه ریچارد مور ثبت کردند تا فرزندخواندگی اعطاشده توسط او را به چالش بکشند.
مور میتوانست فرزندخواندگی را لغو کند و کودک را به خانوادهی افغانستانی بازگرداند، یا آن را تأیید کند و او را با مستها رها کند.
ریچارد مور در جلسهی دادرسی نوامبر 2022، که آخرین جلسهی دادرسی او در این پرونده قبل از بازنشستگیاش بود، گفت: «من هرگز پروندهای نداشتهام که در آن از هر دو تصمیم تا این حد ناراحت باشم.»
قاضی پنج ساعت به صحبتهای وکلای زوج افغانستانی و دولت گوش داد و گفت که فرزندخواندگی اعطاشده توسط او آنقدر پر از خطا بوده که اصلا نباید فرزندخواندگی نامیده شود.
مور دولت فدرال را مقصر دانست- از اوایل سال 2020 میدانست که مستها در تلاش برای گرفتن دختر هستند و دادگاهی در منطقهی فلووانا در این امر دخیل بوده است، اما دولت سعی نکرد مانع از صدور «فرزندخواندگی احتمالا اشتباه» او شود.
قاضی از روی صندلی قضاوت گفت: «واضح است که در این پرونده بینظمیها و کاستیهای رویهای وجود داشته است. شکی در این مورد نیست.»
بااینحال، به مدت یک سال، در جلسات دادرسی متوالی، سؤال اصلی این بود که آیا زوج افغانستانی اصلا حق دارند به فرزندخواندگی اعتراض کنند؛ آیا آنان واقعا خانوادهی او هستند و آیا تصمیم دولت افغانستان برای دادن او به آنان پس از ورودشان به ایالات متحده معتبر است یا خیر؟
قاضی و وکلای خانوادهی مست از آنان در مورد اصلونسب و تربیتشان، رابطهیشان با یکدیگر و با کودک سؤال کردند.
ریچارد مور بارها گفت که باور ندارد زوج افغانستانی با دختر نسبتی داشته باشند.
او گفت هیچ دادگاهی در افغانستان در تعیین اینکه چهکسی باید حضانت کودک را در آنجا بهدست آورد، دخالتی ندارد.
وکلای این زوج افغانستانی در برابر آزمایش دیانای مقاومت کرده بودند و میگفتند که نمیتواند بهطور قطعی رابطهای بین پسرکاکای ناتنی جنس مخالف پیدا کند.
آنان استدلال کردند که این آزمایش نیز بیربط است، در صورتی که دولت افغانستان کودک را به این خانواده داده است، یک دادگاه امریکایی نباید مانع شود.
مور در آخرین جلسهی دادرسی که در نوامبر 2022 برگزار کرد، گفت که چیزهای زیادی وجود دارد که باید قبل از امضای حکم از جاشو مست میشنید، اما او هنوز به تفنگدار دریایی اعتماد دارد.
یک هفته بعد، ریچارد نظرات خود را در مورد این پرونده در یک سند کتبی منتشر کرد و گفت که «هر کار نادرستی که آنان انجام دادند» از تمایل مستها برای کمک به کودک ناشی میشد.
او نسبت به افغانستانیها کمتر دلسوز بود. زن افغانستانی شهادت داد که دو مدرک شناسایی دولتی افغانستان دارد، یکی که شامل سن واقعی او بود و دومی که عمدا خودش را جوانتر نشان میداد تا بتواند در مکتب ثبتنام کند. ریچارد مور نوشت: «آنان حقایق خاصی را تحریف کرده و دروغ گفتهاند… برای اهداف خودشان.»
خانوادهی مست نیز افغانستانیها را غیرقابل اعتماد و حتا تهدیدآمیز توصیف کردهاند. آنان سوابق دادگاه را ارائه دادند که ادعا میکرد مرد افغانستانی هنگام ورود به ایالات متحده در پایگاه داده مظنونان به تروریسم علامتگذاری شده است، که آنان آن را به مجریان قانون گزارش دادهاند. وکلای زوج افغانستانی پاسخ دادند که دولت در نامهای مهرومومشده به دادگاه گفته است که این مرد در پایگاه داده وجود ندارد.
پرونده روی میز قاضی جدید
با بازنشستگی ریچارد مور از دادگاه منطقهی فلوانا ویرجینیا، خانوادهی مست و زوج افغانستانی در برابر قاضی جدیدی بهنام کلود وورل قرار گرفتند.
وورل دولت فدرال را بهدلیل رویکرد «نامنسجم»اش سرزنش و خاطرنشان کرد که دولت استدلال میکند که نوزاد باید فورا به زوج افغانستانی بازگردانده شود، در حالی که کارمندان خودش بارها در این مسیر به مستها کمک کرده بودند.
مدت زیادی طول نکشید که وورل به نتیجهای کاملا متفاوت از مور رسید. وورل نگران روابط بیولوژیکی کودک با زوج افغانستانی نبود.
بهگفتهی او، آنچه اهمیت داشت این بود که افغانستان او را شهروند خود میدانست، بنابراین، باید در مورد سرنوشت او تصمیم میگرفت.
در مارچ 2023، وورل فرزندخواندگی را باطل کرد.
زوج افغانستانی به بیرون از خانه، به چمنی در پارکینگ رفتند و دعا کردند. آنان فکر میکردند که بهزودی کودک را به خانهی خود در تگزاس میآورند، جایی که یک اتاق خواب برای او آماده کردهاند و با برچسبهای پروانه تزئین کردهاند.
دادگاه تجدیدنظر ویرجینیا از آن زمان تصمیم وورل مبنی بر ابطال فرزندخواندگی را تأیید کرده است و پرونده در فبروری 2025 به دیوان عالی ویرجینیا ارجاع داده شد. هنوز حکمی صادر نشده است. با گذشت سالها، کودک نزد تفنگدار دریایی و خانوادهاش باقی مانده است.
سپاه تفنگداران دریایی در اکتبر 2024 یک جلسهی رسیدگی اداری برگزار کرد تا مشخص شود که آیا مست قوانین نظامی را نقض کرده است یا خیر. یک هیأت سهنفره تشخیص داد که او بهگونهای رفتار کرده است که شایسته نبوده است؛ اما مستلزم تعلیق یا مجازات رسمی نیست.
دولت فدرال در ماههای اخیر در دادگاه اعلام کرده است که در حال بررسی مجدد نقش خود در این پرونده است.
دولت دوم ترامپ میتواند نظر دولت اول خود را مبنی بر اینکه مست هیچ حقی بر کودک ندارد، تغییر دهد. وزارت دادگستری به درخواستهای مکرر برای روشن شدن موضع فعلی خود در مورد سرنوشت کودک پاسخی نداد.
چهار سال از آخرینباری که زوج افغانستانی این کودک را دیدهاند میگذرد. این کودک در ماه جولانی ششساله شد.
