نرخ دالر و طلا در بازار افغانستان در سال ۲۰۲۵، همانند بازارهای جهانی، همبستگی معکوس خود را حفظ کرد.
یک سال قبل، در اواخر دسامبر ۲۰۲۴، نرخ یک دالر امریکایی در برابر پول افغانی ۷۰ افغانی بود؛ اما امروز (چهارشنبه، ۳ جدی/ ۲۴ دسامبر) این نرخ به ۶۶ افغانی، کاهش یافته است.
در مقابل، قیمت طلا روند صعودی داشته است؛ بهگونهای که سال گذشته بهای یک گرم طلا در کابل از سه هزار و ۹۵۰ افغانی تا پنج هزار و ۸۵۰ افغانی بود، اما امسال این قیمت به بازهی پنج هزار و ۹۰۰ تا نُه هزار و ۴۵۰ افغانی افزایش یافته است.
براساس درصدی، نرخ دالر در برابر افغانی طی یک سال اخیر در افغانستان ۵.۷ درصد کاهش یافته است، در حالی که نرخ طلا از ۵۳ تا ۵۴ درصد تا امروز افزایش داشته است.
البته نرخ دالر و طلا در اوایل سال ۲۰۲۵ در افغانستان موازی بود.
پس از رویکارآمدن دونالد ترامپ و تعلیق کمکها به افغانستان در جنوری ۲۰۲۵، نرخ دالر در برابر افغانی بهگونهی چشمگیری افزایش یافت و در اواخر جنوری به ۷۸ افغانی رسید. اما با تزریق میلیونها دالر به بازار از سوی بانک مرکزی، نرخ دالر کاهشی شد و در اوسط سال ۲۰۲۵ به ۷۰ افغانی و پایینتر سقوط کرد.
در حالی که نرخ دالر تا آخر سال نزولی ماند، ارزش طلا روند صعودی خود را حفظ کرد. طی روزهای اخیر، روزانه بیشتر از صد افغانی به نرخ طلا افزوده میشود.
نرخ طلا در افغانستان بر اساس دالر محاسبه میشود؛ با این حال، افزایش قیمت طلا در سطح جهانی باعث شده کاهش نرخ دالر تاثیری بر ارزش طلا در بازار افغانستان نداشته باشد.
افزایش جهانی نرخ طلا
نرخ انس طلا در بازار جهانی در سال جاری رکورد ثبت کرده است.
امروز نرخ انس طلا از چهار هزار و ۵۰۰ دالر عبور کرد، در حالی که سال گذشته نرخ انس طلا دو هزار و ۶۲۳ دالر بود. این آمار نشان میدهد که طلا ۷۲ درصد از ابتدای سال جاری میلادی افزایش یافته است، بیشترین افزایش سالانه از ۱۹۷۹ بوده است.
به گزارش رویترز، نقره نیز با ۱.۲ درصد افزایش به رکورد ۷۲.۲۷ دالر در هر انس رسید و برای افزایش سالانه تقریبا ۱۵۰ درصدی آماده میشود که بهترین سال آن تا کنون بوده است.
یورو در افغانستان و جهان
در جنوری ۲۰۲۵ همزمان با افزایش ارزش دالر در برابر افغانی، ارزش یورو نیز افزایش یافت و یک یورو به ۸۱ افغانی رسید، اما قیمت یورو نیز روند نزولی را پیموده و امروز به ۷۶ افغانی رسیده است.
به گزارش رویترز، اما در بازار جهانی، یورو با ۱۴ درصد افزایش در سال جاری، عمدتا در ۱.۱۸ دالر ثابت مانده است. در مقایسه با سایر ارزهای اصلی، دالر در سال جاری حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است.
کاهش اعتماد به دالر
بهگفتهی تحلیلگران، اعتماد به دالر، بهعنوان ارز پایه در سطح جهانی در حال کاهش است.
وضع تعرفههای جدید از سوی دولت امریکا، تحریمهای اقتصادی امریکا علیه سایر کشورها و کاهش نرخ بهره بانک مرکزی امریکا (فدرال رزرو) از عوامل کاهش جذابیت دالر عنوان میشود.
بااینحال، دالر امریکا همچنان بهعنوان ارز پایه در بازارهای جهانی مسلط است.
براساس دادههای صندوق بینالمللی پول، مجموع ذخایر جهانی به ارز خارجی در مارچ ۲۰۲۵ به ارزش بیش از ۱۲ تریلیون دالر بوده است. از این میزان، بیش از ۵۷ درصد به دالر اختصاص داشته است. بااینحال، در ابتدای دههی ۲۰۰۰ این سهم بیش از ۷۰ درصد بود.
