«کمیته حفاظت از خبرنگاران» میگوید طالبان طی پنج سال گذشته افغانستان را به یکی از دشوارترین فضاهای اطلاعرسانی برای خبرنگاران تبدیل کردهاند و در بسیاری ولایتها خبرنگاران فقط حق دارند از چند موضوع محدود مثل حوادث ترافیکی، صحت و آموزش گزارش دهند.
کمیته حفاظت از خبرنگاران امروز (جمعه، ۲۳ اسد) در بیانیهای به مناسبت پنجمین سالروز سقوط افغانستان به دست طالبان، از این گروه خواسته است که به سرکوب فزایندهی خبرنگاران پایان دهد.
این نهاد بینالمللی از طالبان خواسته است که «سرکوب وحشیانهی مطبوعات – به ویژه روزنامهنگاران زن – را متوقف کند و محدودیتهای گستردهای را که دسترسی به اطلاعات مستقل را کاهش داده است، لغو کنند.»
ولیالله رحمانی، نمایندهی کمیته حفاظت از خبرنگاران در امور افغانستان و پاکستان گفته است که از زمان تصرف افغانستان توسط طالبان، طی پنج سال گذشته، افغانستان به «یکی از دشوارترین مکانهای جهان برای گزارشدهی روزنامهنگاران» تبدیل شده است.
رحمانی افزوده است: «روزنامهنگاران تحت نظر طالبان، در معرض بازداشت، ضربوشتم، سانسور یا تبعید هستند.»
به گفتهی او، روزنامهنگاران زن با «تبعیض بیشتر» روبهرو هستند و «مردم به طور فزایندهای از صحبت کردن وحشت دارند.»
نمایندهی کمیته حفاظت از خبرنگاران میگوید محدودیتهای اینترنت و تلفن همراه، «بحران آزادی مطبوعات» را عمیقتر کرده و کنترل طالبان بر فضای اطلاعاتی افغانستان را تثبیت نموده است.
این نهاد با اشاره به چندین مورد از بازداشت، خشونت و زندانی شدن خبرنگاران و انسداد رسانهها از سوی طالبان، گفته است که محدودیتها و نظارتهای طالبان باعث شکلگیری فضای سانسور و خودسانسوری در کارهای روزنامهنگاری شده است.
کمیته حفاظت از خبرنگاران میگوید سرکوب روزنامهنگاری مستقل با ایجاد یک نظم اطلاعاتی گستردهی تحت کنترل طالبان صورت میگیرد و روزنامهنگاران از چندین ولایت به این نهاد گفتهاند که «گزارشهای معنادار» چنان محدود شده است که بهغیر از موضوعاتی مانند حوادث ترافیکی، صحت و آموزش، حق بازتاب دیگر رویدادها را ندارند.
این نهاد حامی خبرنگاران میگوید طی سالهای اخیر طالبان دهها رسانهی مستقل را در کابل و ولایتهای افغانستان مسدود کردهاند که نابودی رسانههای مستقل افغانستان صدها خبرنگار را به تبعید در کشورهای منطقه سوق داده است.
کمیته حفاظت از خبرنگاران میگوید خبرنگارانی که از ترس بازداشتهای خودسرانه و انتقامجویی طالبان فرار کردهاند، در کشورهای همسایه نیز امنیت ندارند و همواره در معرض بازگشت اجباری و خطر انتقامجویی طالبان قرار دارند.
این در حالی است که دیگر نهادهای حامی خبرنگاران و رسانهها نیز از بدتر شدن وضعیت روزنامهنگاری در افغانستان انتقاد میکنند. مرکز خبرنگاران افغانستان دیروز اعلام کرد که طی ۱۲ ماه گذشته بیش از ۱۰۰ مورد نقض حقوق و آزادی خبرنگاران و رسانهها در کشور ثبت شده است.
این نهاد گفته است که در ظاهر امر، آمار نقض حقوق خبرنگاران و رسانهها نسبت به سال پیش کاهش یافته است، اما واقعیت این است که به دلیل محدودتر شدن فضا، خبرنگاران و رسانهها حتا موارد نقض حقوق و آزادیهای خودشان را نیز گزارش نمیتوانند.