عذرا ضیا، رییس مؤسسه «اول حقوق بشر» و معاون پیشین وزارت خارجهی امریکا، از دولت ایالات متحده خواست که به تعهدات خود در قبال مردم افغانستان عمل کند.
خانم ضیا روز گذشته (سهشنبه، ۳ سنبله) در برنامهای که از سوی «بنیاد ملی برای دموکراسی» دربارهی افغانستان در واشنگتن برگزار شده بود، خواستار تغییر در سیاستهای دولت امریکا شد.
او گفت در پنجمین سال به قدرت رسیدن مجدد طالبان و فاجعهی «ابیگیت» لازم نیست برای آنچه از دست رفته سوگواری کنیم، بلکه باید تشخیص داده شود که امروز چه جریان دارد، کدام وعدهها زیر پا شدهاند و چه اقداماتی صورت بگیرد.
او گفت در یک مأموریت ۲۰ ساله در افغانستان ۸۰۰ هزار امریکایی خدمت کردند و دو هزار و ۴۰۰ نفر کشته شدند، سرانجام وضعیت بهگونهای رقم خورد که نیروها هنگام خروج از این کشور، ۱۲۰ هزار همکار و متحدانشان را با خود به خانه آوردند.
بهگفتهی او، ابتدا روند استقبال از متحدان به خوبی پیش میرفت، پایگاههای نظامی بهروی پناهجویان افغانستان باز شده بود، سازمانها، مردم، کلیساها و ادارههای مختلف دولتی و در کل ۱۲۵ هزار امریکایی داوطلب شده بودند که به مهمانان تازه کمک کنند تا در جامعه مدغم شوند.
عذرا ضیا با انتقاد از دونالد ترامپ، رییسجمهور امریکا، میگوید که سیاستهای او تمام این روند را در اقدامات ناعادلانه مختل کرد.
او گفت که «فسخ ناعادلانهی این روند در تابستان ۲۰۲۵ میلادی، اتخاذ سیاستهای مهاجرتی سختگیرانه و توقف کمکها به مردم افغانستان» هم مهاجران افغانستان را در امریکا متأثر کرد و هم وضعیت زنان را در افغانستان وخیمتر کرده است.
خانم ضیا گفت: «به زنان افغانستان فکر میکنم که در برابر طالبان مقاومت میکنند و به هزاران تبعیدی که بهدلیل همکاری با ارتش و نهادهای امریکایی از طالبان فرار کردهاند ولی اکنون با سیاستهای سختگیرانه مواجه شدهاند.»
او از دولت ایالات متحده امریکا خواست که «به تعهدات خود عمل کند» و برای جلوگیری از بازگرداندن اجباری پناهجویان افغانستان با پاکستان وارد تعامل شود.
ضیا افزود که واشنگتن باید زنان افغانستان را در محور سیاستهای خود قرار دهد و از جامعه مدنی و نهادهای دموکراتیک این کشور نیز حمایت کند.
بهگفتهی او، در جامعهای که دموکراسی در آن از بین رفته است، تنها نهادهای دموکراتیک «شمع امید را روشن نگه داشتهاند».
او همچنین از دولت امریکا خواست که در برخورد با دادگاه کیفری بینالمللی تجدیدنظر کند زیرا تضعیف این دادگاه امکان پاسخگو کردند طالبان را دشوارتر میسازد.
عذرا ضیا گفت طالبان دست به قتلهای فراقانونی و شکنجه میزنند، کودکان را بهصورت غیرقانونی در ساختارهای نظامی استخدام میکنند و تبعیض علیه زنان را نظاممند ساختهاند. وضعیتی که رؤسای هردو مجلس کنگره امریکا آن را «شدیدترین بحران حقوق بشر در جهان» دانستهاند.
بهگفتهی او، راه پاسخگو کردن طالبان در برابر این رفتارها، حمایت از اقداماتی است که دادگاه کیفری بینالمللی در پیش گرفته و تضعیف این دادگاه این امکان را دشوارتر میسازد.