در حالی که پنج از سال از ممنوعیت آموزش دختران توسط طالبان میگذرد، رهبر این گروه در قندهار گفته است که «تعلیم و تربیه و کسب علم فرض و ضروری است».
حمدالله فطرت، معاون سخنگوی طالبان میگوید که هبتالله آخوندزاده، رهبر این گروه در یک سخنرانی خود در یک مدرسه جهادی گفته است که «برای اینکه فسادها محو گردد و اصلاح بیاید، بالای مردم و علما کرام واجب است که سلسله تعلیم و تعلم و آموزشهای دینی را ادامه دهند تا به این طریقه دین پایدار بماند».
در سخنرانی منتشرشده هبتالله، هیچ اشارهای به آموزش دختران نشده است.
ظاهرا منظور رهبر طالبان از تعلیم و تربیه و کسب علم، آموزش در مدرسههای دینی و جهادی است. در پنج سال گذشته به دستور او، هزاران مدرسه دینی در سراسر کشور ایجاد شده است. گسترش این مدارس نگرانیها دربارهی نفوذ ایدئولوژیک در محیط آموزشی و پیامدهای آن را در پی داشته است.
رهبر طالبان در قندهار گفته است که خداوند «برای کسی که اراده خیر کند، وی را در کارهای خیر مصروف میسازد و دانش دینی را برای موصوف میدهد».
او خطاب به شاگردان مدرسه جهادی افزوده است: «شکر الله جل جلاله را ادا کنید، زیرا آموزش علوم دینی جهاد في سبیل اللّٰه است و این یک صفت مورد پسند الله پاک است که در کسی آنرا پدید میآورد.»
ملا هبتالله به طلاب مدرسه جهادی گفته است که «در فراگیری علم، اهداف دنیوی را دنبال نکنید، علم را برای این نیاموزید که کسی در دنیا به شما قدر و عزت بدهد یا به منصبی دست یابید».
طالبان در گذشته از مدارس دینی سربازگیری میکردند. در حال حاضر تمام اعضای این گروه فارغان مدارس دینی عمدتاً از پاکستان هستند.
این گروه در پنج سال گذشته در حالی که آموزش دختران را ممنوع کرده است، مدارس دینی را گسترش داده است.
شمار مدارس دینی پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان از پنج هزار، تا سپتامبر ۲۰۲۵ به بیش از ۲۳ هزار رسیده است.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژهی حقوق بشر سازمان ملل متحد در گزارش اخیر خود گفته است که گسترش مدارس دینی توسط طالبان، ممکن است بافت اجتماعی افغانستان را دگرگون کند. او میگوید که نگرانی خانوادهها دربارهی تغییر رفتار فرزندانشان را شنیده است.
او گفته است که بارها نگرانی خانوادهها دربارهی تغییر نگرشها و رفتارهای فرزندانشان را که در مدارس دینی تحصیل میکنند، شنیده است.
به گفتهی او، برخی از زنان و دختران گزارش دادهاند که پسران و برادرانشان که در مدارس دینی درس میخوانند، نسبت به رفتار آنان، از جمله دربارهی شیوه پوشش، کنترلگر شدهاند.
گزارشگر ویژهی سازمان ملل بار دیگر دربارهی پیآمدهای امنیتی آیندهی روند کنونی آموزش، از جمله آموزش در مدارس دینی ابراز نگرانی کرده است.