نجیب الله سعادت – فراه
تشدید نبردها و آغاز کارهای زیربنایی درسالهای اخیر، بهویژه در قسمت ایجاد بندهای آبگردان در ولایت فراه همواره بهنوعی با نام ایران پیوند خورده است و این کشور در دو سال اخیر همواره از سوی مقامهای ادارهی محلی فراه به همکاری، تمویل و تجهیز گروه طالبان متهم شده است.
این اتهامها اما ردههای مختلف نظامی و غیرنظامی کشور را شامل بوده است و از فرمانده پولیس گرفته تا والی، اعضای شورای ولایتی، نمایندگان پارلمان و حتا گاها برخی از مقامهای ردهبالای حکومتی نیز انگشت اتهام را به سوی این کشور دراز کردهاند و همواره این اتهامات با سیاست نرم و پاسخهای نهچندان تند مقامهای جمهوری اسلامی همراه بوده است.
بهتازهگی برخی از اعضای شورای ولایتی فراه در گفتوگو با اطلاعات روز از دخالت ایران در این ولایت خبر میدهند و از پهلوهای دیگر دخالت این کشور در فراه سخن میگویند.
اعضای شورای ولایتی فراه مدعیاند که ایران در ناامنیهای این ولایت نقش دارد و همهی طالبان فراهی از سوی این کشور تمویل، تجهیز و حمایت میشوند.
جمیله امینی رییس شورای ولایتی فراه به اطلاعات روز میگوید:
«طالبان در ولایت فراه از سوی کشور ایران تمویل میگردند و تمامی طالبان فراهی از سوی ایران تجهیز میشوند و به آن ها معاش داده میشود. نُه ماه پیش که ولایت فراه نزدیک به سقوط بود اکثر سلاحهایی که از نزد طالبان به دست نیروهای امنیتی افتاده بود، ساخت ایران بود، این چیزی واضح است که طالبان از سوی ایران در فراه بهخاطر اهدافشان حمایت میگردند».
طالبانی که در شفاخانههای ایران تداوی میشوند
درکنار این، رییس شورای ولایتی فراه از موضوعی سخن میگوید که تا حال کمتر خبری از آن به رسانهها درز نموده است، آنهم تداوی طالبان زخمی در شفاخانههای ایران با هزینهی اینکشور است.
رییس شورای ولایتی فراه مدعی است که زخمیان طالبان با آمبولانسهای مخصوص از طریق مرز اسلامقلعهی هرات و مرز نیمروز به کشور ایران منتقل شده و در آنجا تحت تداوی قرارگرفتهاند.
وی گفت: «در جنگ فراه وقتی طالبان خود را تا ۶ کیلومتری مرکز فراه رساندهاند و بر اثر تلاشهای مقامهای امنیتی و فرماندهی زون ۶۰۶ انصار این ولایت سقوط نکرد، بیش از ۵۰ طالبی که در این جنگ زخم برداشته بودند جهت تداوی به شفاخانههای مشهد ایران و دیگر شفاخانههای این کشور منتقل شدند و در همان شبوروزها مردم ما که در آنجا مهاجر بودند خود شاهد عینی این رویداد بودند».
به گفتهی رییس شورای ولایتی فراه، «هر زمانی که ایران منافعاش را در این ولایت با خطر مواجه ببیند اقدام به ناامنسازی این ولایت میکتد و این اتفاق در سال گذشته اتفاق افتاد».
در همین حال، دادالله قانع یک عضو شورای ولایت فراه نیز دخالتهای ایران را در فراه تایید میکند.
به باور این عضو شورای ولایتی فراه، دخالتهای ایران در فراه همیشه باعث برهم زدن امنیت شده است و این موضوع نگرانیهای مردم و نمایندگان مردم را بهدنبال داشته است.
وی در گفتوگویی با اطلاعات روز میگوید: «دخالت ایران در فراه از چند سال به اینطرف ادامه دارد ولی در این اواخر دخالتهای این کشور و حمایت آن از طالبان بیشتر شده است زیرا بند بخشآباد در حال ساخته شدن است و این موضوع باعث دخالت ایران در فراه شده و این کشور از طالبان به همین خاطر حمایت میکند».
بند بخشآباد؛ بندی که اعمارش شرق ایران را به یک بیایان تبدیل میکند
بند بخشآباد یکی از بندهای بزرگ کشور است که همواره دولت و مقامهای کشور از اعمار آن سخن گفتهاند.
این بند ۸۱ متر ارتفاع دارد و حدود ۱۳۶۰ میلیون مترمکعب آب در آن ذخیره خواهد شد.
ساخت بند بخشآباد حدود چهارونیم میلیون دالر امریکایی هزینه دارد که از بودجهی دولت افغانستان پرداخته میشود. قرارداد این بند میان شرکتهای هایدرو ارک ایتالیایی و وزارت انرژی و آب کشور به امضا رسیده و قرار است این بند در حدود ۱۸ ماه دیگر تکمیل شود.
دولت و مخصوصاً حکومت وحدت ملی، با آنکه همواره از اعمار این بند سخن گفته است، اما اعمار این بند به یک معضل در بین شهروندان فراه مبدل گردیده است و تقریباً هیچ شهروند فراهی به اعمار این بند امیدوار نیست.
بسیاری از اعضای شورای ولایتی دلیل عدم ساخت این بند را دخالتهای کشور ایران میدانند و دولت را ناتوان در تامین امنیت این بند میخوانند.
دادالله قانع عضو شورای ولایتی فراه به اطلاعات روز میگوید: «مداخلات ایران در ولایت فراه واضح است که بهخاطر بند بخشآباد است. زیرا اعمار بند بخشآباد هیچگاهی به نفع ایران نیست. اگر بند بخشآباد اعمار شود یک زون ایران از بیآبی خشک و به بیابان تبدیل میشود و به نظرم هستند کسانی از مقامهای دولتی که از سوی ایران و به حمایت از ایران گماشته میشوند تا این بند را اعمار نکنند».
بهباور این عضو شورای ولایتی فراه، با اعمار بند بخشآباد قسمت زیادی از زمینهای هموار ولایت فراه آبیاری میشوند و این موضوع باعث رشد اقتصادی ولایت فراه خواهد شد.
ارادهی محکم مسئولین
بعد از برکناری محمد آصف ننگ والی فراه که یکی از مخالفین سرسخت سیاستهای ایران بود و با کشورهای عربی ومخصوصاً قطر رابطهی خوبی برقرار کرده بود، خیلی ها فکر میکردند که کار بند بخشآباد ناتمام باقی خواهند ماند.
اما محمد عارف شاهجهان والی جدید این ولایت به اطلاعات روز میگوید که او مصمم است کار بند بخشآباد را به اکمال برساند و این را به مردم فراه قول میدهد که هیچ نوع کمکاری را در این باره نمیپذیرد.
به گفتهی آقای شاهجهان، در حال حا ضر کار دیزاین این بند جریان دارند و انجنیران در حال سروی کارهای ابتدایی این بند هستند و نیروهای امنیتی نیر بهگونهی شبانه-روز از این بند محافظت میکنند.
وی افزود: «کار بند بخشآباد که آرزوی دیرینهی مردم فراه بوده است جریان دارد، مراحل دیزاین و نقشهکشی این بند توسط انجنیران مسلکی در حال کار است و ما برای هیچ نیرویی که هدف تخریب و ممانعت کار این بند را داشته باشد اجازهی مداخله را نمیدهیم. ایران، پاکستان یا هر کشور دیگر که بخواهد مداخله کند دستانش قطع خواهد شد».
آقای شاهجهان میگوید هرچند هدف اصلی از ساخت این بند تقویت زراعت و باغداری در ولایت فراه است اما از این بند ۲۷ میگاوات برق نیز تولید خواهد شد.
بههر حال، آنچه که مشخص است و تجربه ثابت کرده است، هر زمانی که کار بند بخشآباد آغاز شده، نبرد شدیدی در فراه رویداه است، چنانچه سال گذشته نبردی که بهخاطر جلوگیری از اعمار این بند آغاز گردید فراه را تا آستانهی سقوط پیش برد.
رقابتهای تازهی منطقوی
در حالیکه مقامات محلی فراه و نمایندگان شورای ولایتی این ولایت حمایت ایران از گروه طالبان را مرتبط با ساخت بند بخشآباد میداند، واقعیت روشنتر دیگر فروپاشی اجماع سیاسی کشورهای منطقه و جهان بر سر مسألهی افغانستان است.
در این اواخر هرازچندگاهی گزارشهایی مبتنی بر همکاری روسیه و ایران با گروه طالبان منتشر شده است. سفارتهای روسیه و ایران هرنوع کمک به طالبان را رد کردهاند و حکومت افغانستان یک گزارش رسمی از چگونگی رابطهی این دو کشور با طالبان منتشر نکرده است.