استفاده از مواد منفجره تعبیه‌شده (انتحاری و غیرانتحاری) دومین عامل مهم تلفات غیرنظامیان گفته شده است. قتل‌های هدفمند نیز سومین عامل تلفات دانسته شده است. یوناما به‌خصوص در مورد هدف قراردادن عمدی افراد ملکی، از جمله رهبران مذهبی، کارمندان مراکز صحی، اعضای ارگان‌های قضایی، فعالان جامعه مدنی، کارمندان سازمان‌های غیردولتی و خبرنگاران ابراز نگران کرده است.

گزارش هیأت معاون سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نشان می‌دهد که در نیمه‌ی نخست سال ۲۰۲۰ میلادی (اول جنوری الی ۳۰ جون) یک هزار و ۲۸۲ غیرنظامی در جنگ افغانستان کشته و دو هزار ۱۷۶ تن دیگر زخمی شده‌اند. گزارش نشان می‌دهد که میزان تلفات غیرنظامیان نسبت به شش ماه نخست سال ۲۰۱۹ میلادی ۱۳ درصد کاهش یافته است و همچنان پایین‌ترین آمار پس از ۲۰۱۲ است.

یوناما دلیل کاهش تلفات غیرنظامیان را کاهش تلفات غیرنظامیان از سوی نیروهای بین‌المللی مستقر در افغانستان و کاهش تلفات از سوی شاخه خراسان گروه داعش می‌داند. در گزارش یوناما آمده که در آمار تلفات غیرنظامیان که از سوی طالبان و نیروهای امنیتی افغانستان صورت گرفته است، کاهشی دیده نمی‌شود و جنگ افغانستان همچنان به‌عنوان یکی از «مرگبارترین جنگ‌های جهان برای غیرنظامیان» باقی مانده است.

آمار تلفات غیرنظامیان در افغانستان از سال 2009 تا 2020- منبع: یوناما
آمار تلفات غیرنظامیان در افغانستان از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۰- منبع: یوناما

دیبرا لاینز، نماینده خاص سرمنشی ملل متحد برای افغانستان و رییس یوناما گفته در شرایطی‌که دولت افغانستان و گروه طالبان برای آغاز مذاکرات صلح فرصت تاریخی دارند، اما حقیقت غم‌انگیز این است که جنگ به‌صورت دوامدار و هر روز به غیرنظامیان آسب وحشتناکی وارد می‌کند.

خانم لاینز از تمامی طرف‌های جنگ در افغانستان خواسته که به حوادث وحشتناک و آسیب‌هایی که آن‌ها به مردم افغانستان وارد می‌کنند و در گزارش یوناما مستند شده، تأمل کنند و برای توقف کشتار، تصمیم قاطع بگیرند و به میز مذاکره حاضر شوند.

چندی پیش کمیسیون مستقل حقوق بشر نیز گزارش تلفات غیرنظامیان در نیمه نخست سال ۲۰۲۰ را منتشر کرد که براساس آن، در درگیری‌های مسلحانه یک هزار و ۲۱۳ غیرنظامی در سراسر کشور کشته و یک هزار و ۷۴۴ تن دیگر زخمی شده‌اند.

گروه طالبان مسئول ۴۳ درصد تلفات غیرنظامیان است

گزارش نمایندگی سازمان ملل نشان می‌دهد که مخالفان مسلح دولت همچنان مسئول بیش‌تر تلفات غیرنظامیان در شش ماه نخست سال ۲۰۲۰ میلادی بوده‌اند. ۵۸ درصد تلفات غیرنظامیان به عناصر مخالف دولت نسبت داده شده است که گروه طالبان مسئول تلفات ۴۳ درصد غیرنظامیان دانسته شده که شامل ۵۸۰ کشته و ۸۹۳ زخمی می‌شود. در گزارش آمده: «یوناما افزایش نگران‌کننده‌ی در شمار تلفات افراد ملکی منتسب به طالبان بر اثر انفجار مواد منفجره و همچنان اختطاف‌هایی را که منجر به بدرفتاری و اعدام‌های صحرایی شده ثبت کرده است.»

مسئولان تلفات غیرنظامیان در نیمه نخست سال 2020 میلادی که گروه طالبان مسئول 43 درصد تلفات گفته شده است - منبع: یوناما
مسئولان تلفات غیرنظامیان در نیمه نخست سال ۲۰۲۰ میلادی که گروه طالبان مسئول ۴۳ درصد تلفات گفته شده است – منبع: یوناما

۲۳ درصد تلفات غیرنظامیان که شامل ۲۸۱ کشته و ۵۰۸ زخمی می‌شود به نیروهای امنیتی افغانستان نسبت داده شده که در مقایسه با دوره مشابه در سال ۲۰۱۹ میلادی ۹ درصد افزایش را نشان می‌دهد. براساس گزارش، این افزایش عمدتا به‌دلیل حملات هوایی و استفاده از فیرهای غیرمستقیم در جریان درگیری‌های زمینی می‌باشد: «تلفات افراد ملکی از حملات هوایی که از سوی نیروی هوایی افغان در جریان شش ماه اول سال ۲۰۲۰ صورت گرفته است، در مقایسه با دوره مشابه سال ۲۰۱۹، سه‌برابر شده است.»

۹ درصد تلفات غیرنظامیان به گروه داعش، شش درصد به عناصر نامشخص مخالف دولت، سه درصد به نیروهای نظامی بین‌المللی، دو درصد به گروهای مسلح طرفدار دولت، یک درصد به نیروهای نامشخص طرفدار دولت و ۱۴ درصد به مرتکبین فیرهای متقابل و غیره نسبت داده شده است.

از سوی هم یوناما هیچ تلفات غیرنظامیان را که به نیروهای نظامی بین‌المللی از اثر درگیری‌ها در ربع دوم سال ۲۰۲۰ نسبت داده شده باشد، ثبت نکرده است.

در گزارش کمیسیون مستقل حقوق بشر نیز عامل حدود نصف تلفات (۴۸.۵ درصد) به گروه طالبان نسبت داده شده بود. ۶.۳ درصد به گروه داعش، ۱۵.۵ درصد به نیروهای مسلح دولت افغانستان، ۲.۳ درصد توسط نیروهای بین‌المللی و ۲۶.۷ درصد به عاملان نامعلوم نسبت داده شده بود.

تلفات غیرنظامیان براساس نوع رویدادها

براساس گزارش سازمان ملل متحد، درگیری‌های زمینی به‌عنوان مهم‌ترین عامل تلفات افراد ملکی (۳۵ درصد) باقی مانده که این نوع درگیری‌ها در شش ماه گذشته جان ۳۳۶ غیرنظامی را گرفته و ۸۵۹ غیرنظامی دیگر را زخمی کرده است. دو سوم تلفات غیرنظامیان برخاسته از درگیری‌های زمینی بر اثر استفاده سلاح غیرمستقیم به‌ویژه در مناطق مزدحم مسکونی به وقوع پیوسته است.

تلفات غیرنظامیان براساس نوع رویداد- منبع: یوناما
تلفات غیرنظامیان براساس نوع رویداد- منبع: یوناما

استفاده از مواد منفجره تعبیه‌شده (انتحاری و غیرانتحاری) دومین عامل مهم تلفات غیرنظامیان گفته شده است. قتل‌های هدفمند نیز سومین عامل تلفات دانسته شده است. یوناما به‌خصوص در مورد هدف قراردادن عمدی افراد ملکی، از جمله رهبران مذهبی، کارمندان مراکز صحی، اعضای ارگان‌های قضایی، فعالان جامعه مدنی، کارمندان سازمان‌های غیردولتی و خبرنگاران ابراز نگران کرده است.

زنان و کودکان و ولایت‌های دارای بیش‌ترین تلفات

براساس گزارش، زنان و کودکان همچنان تحت تأثیر اثرات مستقیم و غیرمستقیم درگیری مسلحانه در افغانستان قرار دارند که بیش از ۴۰ درصد قربانیان را زنان و کودکان تشکیل می‌دهند. در شش ماه نخست سال، بر اثر درگیری‌های مسلحانه ۱۳۸ زن کشته و ۲۵۹ زن دیگر زخمی شده‌اند. همچنان در این دوره ۳۴۰ کودک کشته و ۷۲۷ کودک دیگر زخمی شده‌اند.

درگیری‌های زمینی بزرگ‌ترین عامل تلفات کودکان و مواد منفجره تعبیه‌شده و مواد انفجاری باقی‌مانده از دوران جنگ به ترتیب عامل دوم و سوم گفته شده است. همچنان در گزارش آمده که نیروهای طرفدار دولت مسئول بیش‌ترین مرگ کودکان هستند.

براساس گزارش، غیرنظامیان در ولایت‌های بلخ و کابل بیش‌ترین آسیب را از درگیری‌های مسلحانه دیده که به ترتیب شامل ۳۴۴ و ۳۳۸ قربانی می‌شود. بعد از این دو ولایت، ولایت ننگرهار با ۲۸۱ قربانی در رده سوم، ولایت فاریاب با ۲۳۳ قربانی در رده چهارم و قندوز با ۲۰۵ قربانی در رده پنجم قرار دارد.

واکنش‌ها

نمایندگی غیرنظامی سازمان ناتو در افغانستان در واکنش به گزارش اخیر نمایندگی سازمان ملل متحد در افغانستان گفته که سطح غیرقابل قبول خشونت توسط طالبان باعث کشته‌شدن بیش‌تر غیرنظامیان می‌شود. این سازمان در تویتی گفته: «اصرار طالبان به خشونت به فرصت بی‌نظیر صلح آسیب می‌زند. ناتو از طالبان می‌خواهد تا خشونت را متوقف کنند، به تعهدات خود عمل کنند و وارد مذاکرات بین‌الافغانی افغانستان شوند.»

دفتر شورای امنیت ملی افغانستان در واکنش به نشر گزارش یوناما از تلفات غیرنظامیان گفته که یافته‌ها و شواهد حکومت از ساحه نشان می‌دهد که طالبان مسلح بیش‌ترین مسئول تلفات غیرنظامیان می‌باشند: «گروه طالبان یا مستقیم، عامل تلفات ملکی هستند و یا هم به گروه‌های تروریستی دیگر زمینه‌سازی می‌کنند تا بالای افراد ملکی حملات را انجام دهند.»

دفتر شورای امنیت ملی با نشر اعلامیه‌ای توافق صلح امریکا با گروه طالبان را «معامله قطر» خوانده و گفته که خشونت و حملات طالبان در برابر غیرنظامیان بعد از آن افزایش یافت که طالبان در «معامله قطر» تعهد کرده بودند که خشونت‌ها را کاهش می‌دهند. اعلامیه افزود که دولت افغانستان ماه‌ها در حالت دفاعی باقی ماند، اما طالبان در این مدت در برابر مردم افغانستان و تأسیسات عامه خشونت‌های‌شان را دوام بخشیدند.

دفتر شورای امنیت از گروه طالبان خواسته که آتش‌بس دایمی و سراسری را بپذیرند و گفت‌وگوهای مستقیم صلح را هر چه زودتر آغاز کنند تا با ویروس کرونا مبارزه جدی صورت گیرد، تلاش‌های جاری صلح کامیاب و از غیرنظامیان به درستی محافظت شوند.

دفتر شورای امنیت ملی همچنان از میکانیزم تهیه گزارش یوناما ابراز نگرانی کرده و گفته که دولت افغانستان متعهد است تا با دفتر یوناما مشترک کار کنند تا یافته‌های میدان جنگ انعکاس‌دهنده ارقام واقعی باشد.

مشترک شدن
اطلاع رسانی
guest
0 دیدگاه‌ها
Inline Feedbacks
View all comments