رسانههای بینالمللی گزارش دادهاند که روند خروج نیروهای خارجی از افغانستان آغاز شده است. منابع ناتو گفتهاند که روند خروج نظامیان خارجی از جمله نیروهای ناتو از افغانستان منظم، هماهنگ و آگاهانه خواهد بود. با آغاز خروج نیروهای خارجی اکنون مهمترین مسأله مصونیت این نیروها هنگام بیرونرفتن از افغانستان است. به همین علت تدابیر سفت و سختی برای مواجهه با هرگونه تهدید احتمالی از طرف طالبان گرفته شده است. تا جایی که ارتش امریکا اعلام کرده که برای حمایت خروج نیروهای خارجی از افغانستان سیستم موشکی توپخانهای با تحرک بالا (HIMARS) را در افغانستان مستقر خواهد کرد. از طرف دیگر ۶۵۰ نیروی ویژه برای پشتیبانی خروج مصون فرستاده و چند بمبافکن بی- ۵۲ نیز در منطقه مستقر شدهاند.
تدابیر بسیار ویژه برای پشتیبانی خروج نیروهای خارجی از افغانستان و استقرار سامانهی موشکی برای این کار درست است که یک پروتکل امنیتی-نظامی و یک قاعده است برای حفاظت از نیروهای در حال خروج، اما این کار پهلویی دیگری هم دارد. اینکه هنوز تروریزم در افغانستان دست بلندی دارد. بر خلاف گفتههای جو بایدن، رییسجمهور امریکا تهدید تروریزم در افغانستان هنوز قوی است. دستگاههای اطلاعاتی امریکا به خوبی بر این تهدید وقوف دارند. پشتیبانی با آخرین توان نظامی از روند خروج معنایی غیر از این ندارد.
امروز اول می است. موعدی که قرار است خروج نیروهای خارجی از افغانستان آغاز شود. در حالی امریکا غزل خداحافظی را میخواند که احتمال تهدید جنگ و فروپاشی سیاسی در افغانستان گسترده است. بیش از هر کس دیگر، امریکا نگران پیامد این تحولات است. وزارت امور خارجه امریکا با صدور یک دستورالعمل جدید به کارکنان سفارت این کشور در کابل گفته است که افغانستان را ترک کنند. امریکا معمولا در موارد اضطراری چنین دستوری به کارکنان بیرونمرزی خود میدهد. امریکا و بسیاری از کشورهای همپیمان افغانستان به شهروندان خود توصیه کرده که به افغانستان سفر نکنند. این خود گواه تحولات نگرانکننده و تهدید قوی تروریزم در افغانستان و رهاکردن این کشور در کام یک بحران است. بنابراین، این غزل خداحافظی تلخ است.
جو بایدن، رییسجمهور امریکا در نخستین سخنرانی خود در کنگره گفته که امریکا در صدد پایان جنگ در افغانستان است. او گفت، تهدید القاعده در افغانستان کاهش یافته است. اما در این در حالیست که برای خروج نیروهای خارجی، این کشور ناگزیر شده است که پیشرفتهترین سامانهی موشکی را مستقر کند و صدها نیروی ویژه برای خروج مصون بفرستد. این ترس احتمالی ناشی از تهدید بزرگی است که هنوز در افغانستان وجود دارد. کاش امریکا و نیروهای بینالمللی در شرایطی از افغانستان بیرون میشدند که ناگزیر به چنین کاری نبودند. بهجای آن شهروندان افغانستان به پاس سالها همکاری و جانفشانی این نیروهای و شکست کامل تروریزم و مبارزه با دهشتافکنی با گُل آخرین سرباز خارجی را بدرقه میکردند. نه اینکه زیر سامانهی موشکی توپخانهای و بمبافکنهای بی- ۵۲.
طالبان این روزها مشحون از حس پیروزی است. این گروه دیگر حاضر نیست به میز مذاکره برگردند یا دستکم دیگر بهسادگی حاضر نخواهند شد. تلاشهای دیپلماتیک تاکنون شکست خورده است. دلیل هم ندارد که طالبان از راه گفتوگو به یک روند سیاسی تن دهد، مادامی که برایشان پیروزی از راه جنگ ممکن است. به همین دلیل هم هست که طالبان همزمان با شروع مذاکرات خشونت را پیوسته افزایش داده و در طول سال گذشته خشونتها و تلفات غیرنظامیان به مرحلهی نگرانکنندهای رسیده است. این روزها جنگ در تمام نقاط افغانستان گسترش یافته است.
امروز روزی است که امریکا بهعنوان قدرت هژمون نظامی جهانی پس از نزدیک به دو دهه مبارزهی نفسگیر زیر نام عملیات آزادی از مبارزه با دشمنی دست میکشد که در قد و قامت یک گروه شورشی بیشتر نبود. امروز همه با بهت از خود میپرسد که چگونه و چرا به اینجا رسیدیم؟
