سربازان را که کُشت؟

کشته شدن 21 سرباز اردوی ملی در ولایت کنر، واکنش‌های بی‌شماری را در پی داشت. شهروندان کشور در شبکه‌های اجتماعی به رسم هم‌دردی با خانواده‌های قربانیان و حمایت از سربازان اردوی ملی، عکس‌های نمایه‌ی‌شان را تغییر دادند و جمعی کثیری از آن‌ها با سرودن شعر و نوشتن استاتوس از عمل‌کرد حکومت افغانستان در قبال طالبان انتقاد کردند. اما با این وجود، دیروز اجساد قربانیان این حمله‌ی مرگ‌بار از سوی دولت به خانواده‌های‌شان تحویل داده شد و بیست و یک سرباز اردوی ملی دفن شد.
در حالی که دو روز از کشته شدن این بیست و یک سرباز می‌گذرد، حکومت هنوز مردد است که قاتل کیست؟ حامد کرزی پس از این کشتار سفرش را لغو کرد و به وزارت دفاع افغانستان دستور داد که تحقیق کند عاملان این کشتار کیست و این کشتار چگونه اتفاق افتاده است. اما قبل از این‌که تحقیقی صورت بگیرد، روایت‌های گوناگونی از چگونگی کشته شدن این سربازان و عاملان آن در رسانه‌ها منتشر شدند. شجاع‌الملک جلاله، والی کنر گفته بود که جنگ میان طالبان و نیروهای اردوی ملی با‌عث این تلفات شده است. اما دیری نگذشت که والی کنر بار دیگر چنین اطلاعاتی را در مورد چگونگی این رویداد منتشر کرد: «احتمالا در این حمله نفوذی‌هایی در داخل ارتش دست داشته‌اند و احتمال می‌رود این نفوذی‌ها با شورشیان فرار کرده باشند».
هم‌چنان منابع امنیتی گفته‌اند که شنود مکالمات تیلفونی شورشیان در منطقه ثابت می‌سازد که جنگ‌جویان خارجی نیز در میان مهاجمان حضور داشته‌اند. اما وزیر دفاع کشور اعلام کرد که در کشتار این سربازان طالبان دست دارد و طالبان با پشتیبانی کشور مشخص این حمله را انجام دادند. اما وزیر دفاع از این کشوری که «مشخص» هست، نام نمی‌برد.
در حالی که وزیر دفاع کشور دست داشتن کشور «مشخص» در این حمله را تأیید کرد، اما جنرال شیر محمد کریمی، رییس ستاد ارتش گفته است که هنوز زود است که بگویم در این حمله چه کسانی دست داشت و آیا دست کشور مشخص یا سازمان‌های اطلاعاتی کشورهای همسایه نیزدر آن دخیل است یا خیر؟
حالا موضع‌گیری‌های متناقض مقام‌های نیروهای امنیتی کشور نشان می‌دهند که روایت هم‌دستی که مشخص کند این حمله چگونه صورت گرفت و دست چه کسانی در این کشتار دخیل است، وجود ندارد. تنها نکته‌ی مشترکی که سخن‌گویان نهادهای دولتی و مقام‌های درجه اول نهادهای امنیتی برآن توافق دارند، دست داشتن طالبان در این رویداد است. اما از جانب دیگر، شماری از این مقام‌ها طالبان پاکستانی را دخیل در خلق این تراژدی می‌دانند و شماری دیگر از کشور مشخص نام می‌برند.
از این‌رو، به نظر می‌رسد این تناقض ناشی از بی‌اطلاعی مقام‌های امنیتی کشور یا هم ناشی از ملاحظات سیاسی در اعلام موضع رسمی باشد. اگر تحقیق تکمیل نشده، پس چرا روایت‌های متناقض از چگونگی این کشتار و عاملان کشتار وجود دارد؟ و چرا بایستی وزیر دفاع قبل از انجام تحقیق کشور «مشخص‌» را به عنوان یکی از جانب‌های درگیر در این قتل عنوان کند؟ اگر احیانا اسناد و تحقیق به اکمال رسیده باشد، وانگه این کشور مشخص کیست؟ اگر کشوری مشخص است، پس مشخص است که پاکستان است، ایران است، امریکاست، یا هندوستان است. اما نمی‌شود مشخص باشد، ولی نامی نداشته باشد.
این نکته نشان می‌دهد که مقام‌های امنیتی تابع ملاحظات سیاسی‌ اند و اعلام اسامی و متهمان این کشتار را نیز تابع مصلحت‌های سیاسی کرده‌اند. اما این سردرگمی و ملاحظات سیاسی دلیلی براین نمی‌شود که عاملان این کشتار شناسایی و معرفی نشوند. مردم باید بدانند که جان عزیزان‌شان را که گرفته است. مردم حق دارند حکومت‌شان از جنایت‌کارانی که این کشتار را انجام دادند، انتقام بگیر‌د. لذا حکومت بایستی روشن کند که عاملان کشتار کی‌ها بودند؛ طالب یا پاکستان؟