هنگام بحث در مورد قضایای خشونت جنسی، هوشیاری و مستی قربانی، لباس قربانی و تمایلات جنسی وی ربطی به مسأله ندارد. به جای این‌که فکر کنیم مثلا طرز پوشش قربانی باعث شده وی مورد تجاوز قرار بگیرد، باید با این باور که می‌گوید مردان و پسران باید از طریق خشونت، قدرت را به‌دست آورند، مخالفت کنیم و درباره‌ی مفهوم رابطه جنسی به‌عنوان یک حق فردی، سوال کنیم.

منبع: نهاد سازمان ملل متحد برای برابری جنسیتی و قدرت‌بخشیدن به زنان
ترجمه:
جلیل پژواک

«پسر، پسر است دیگر.»

«آن دختره مست بود.»

«وقتی زنان `نه` می‌گویند، در واقع منظورشان `بلی` است.»

فرهنگ تجاوز فراگیر شده است. این فرهنگ روی نحوه‌ی فکر، صحبت و عمل ما تأثیر می‌گذارد. شاید زمینه متفاوت باشد، اما فرهنگ تجاوز همیشه ریشه در باورها، قدرت و کنترل مردسالارانه دارد.

فرهنگ تجاوز، محیط اجتماعی و فضایی است که اجازه می‌دهد خشونت جنسی عادی و توجیه‌پذیر شود. نابرابری‌های جنسیتی و نگرش‌های متفاوت درباره‌ی جنسیت و تمایلات جنسی به این مسأله بیش‌تر از پیش دامن می‌زند. صحبت‌کردن در مورد فرهنگ تجاوز و خشونت جنسی اولین گام در راستای از بین‌بردن این فرهنگ است.

ما هر روز این فرصت را داریم که رفتارها و عقاید خود را در مورد سوگیری‌هایی که باعث ادامه فرهنگ تجاوز می‌شود، بررسی کنیم. همه‌ی ما از اصلاح طرز نگرشی که در مورد هویت جنسی داریم گرفته تا اصلاح سیاست‌هایی که ما در جوامع خود از آن‌ها حمایت می‌کنیم، می‌توانیم در برابر فرهنگ تجاوز بیایستیم.

شانزده روش مقابله با فرهنگ تجاوز

۱. ایجاد فرهنگ رضایت مبتنی بر علاقه

رضایتی که آزادانه داده یا گرفته می‌شود، در هر زمان و هر موردی ضروری است. به‌جای انتظار برای شنیدن «نه» یا «بلی» از روی اجبار، مطمئن شوید که طرف «بلی» را با رضایت و مبتنی بر علاقه می‌گوید. رضایت مبتنی بر علاقه را در زندگی خود پیشه کنید و در مورد آن صحبت کنید.

۲. در مورد علل اصلی خاموش نباشید

فرهنگ تجاوز زمانی رشد می‌کند که ما باورهای مردانگی را که خشونت و تسلط را امری «قوی» و «مردانه» می‌بییند، بپذیریم. این باور در جامعه که زنان و دختران کم‌ارزش هستند، نیز زمینه را برای گسترش فرهنگ تجاوز فراهم می‌کند.

مقصر دانستن قربانی نیز فرهنگ تجاوز را تقویت می‌کند. این نگرش که به‌جای عامل خشونت یا تجاوز، فرد قربانی مقصر وضعیتی است که در آن قرار گرفته، به رشد فرهنگ تجاوز در جامعه کمک می‌کند.

هنگام بحث در مورد قضایای خشونت جنسی، هوشیاری و مستی قربانی، لباس قربانی و تمایلات جنسی وی ربطی به مسأله ندارد. به جای این‌که فکر کنیم مثلا طرز پوشش قربانی باعث شده وی مورد تجاوز قرار بگیرد، باید با این باور که می‌گوید مردان و پسران باید از طریق خشونت، قدرت را به‌دست آورند، مخالفت کنیم و درباره‌ی مفهوم رابطه جنسی به‌عنوان یک حق فردی، سوال کنیم.

۳. مردانگی را بازتعریف کنید

به این‌که مردانگی از نظر شما چیست و چگونه آن را مجسم می‌کنید، نگاه انتقادی داشته باشید. اندیشیدن درباره‌ی خود (خوداندیشی)، گفت‌وگو در جامعه و بیان هنری فقط برخی از ابزارهای موجود برای مردان و پسران (و همچنین دختران و زنان) برای بررسی و بازتعریف مردانگی در راستای اصول فیمینیستی است.

۴. قربانی را هرگز مقصر ندانید

از آن‌جا که زبان رابطه‌ی عمیقی با فرهنگ دارد، ممکن است فراموش کنیم که واژه‌ها و عباراتی که هر روز از آن استفاده می‌کنیم، واقعیت‌های زندگی ما را شکل می‌دهند.

باورهایی که منجر به تأیید تجاوز می‌شود، در زبان ما تعبیه شده است. ما ناخودآگاه عادت داریم که بگوییم: «او مانند یک فاحشه لباس پوشیده بود» یا «او دلش می‌خواست…»

این باورها حتا بخشی از ترانه‌های محبوب جهان ما است؛ ترانه‌هایی که می‌گویند: «می‌دانم که می‌خواهی…»

این باورها با شی قراردادن زنان و نام‌بردن از آن‌ها در فرهنگ و رسانه‌های پاپ عادی شده است.

شما این قدرت را دارید که زبان و ترانه‌هایی را از خود برجا بگذارید که قربانی را مقصر می‌دانند، زنان را شی قرار می‌دهند و از آزار و اذیت جنسی دفاع می‌کنند. این‌که زنی چه می‌پوشد، چه چیزی و چه مقداری می‌نوشد و در فلان زمان در کدام مکان بوده است، به معنای دعوت به تجاوز بر وی نیست.

۵. هرگز تحمل نکنید

رویکردی برای خود تعریف کنید و براساس آن هرگز آزار و اذیت و خشونت جنسی را در فضاهایی که در آن زندگی، کار و تفریح می‌کنید، تحمل نکنید. رهبران‌ به‌خصوص باید همیشه این را واضح سازند که آن‌ها هرگز خشونت و آزار جنسی را تحمل نمی‌کنند. این عدم تحمل باید هر روز تمرین و نشان داده شود.

به‌عنوان نقطه‌ی شروع، ببینید که چه کاری می‌توانید انجام دهید تا آزار و اذیت جنسی در محل کار، به زباله‌دان تاریخ بپیوندد.

۶. درک خود از فرهنگ تجاوز را وسعت بدهید

فرهنگ تجاوز بسته به زمان و محیط، اشکال مختلفی به خود می‌گیرد. مهم است که بدانیم فرهنگ تجاوز فراتر از این تصور کوته‌بینانه حمله‌ی یک مرد به زنی است که شب‌هنگام تنهایی قدم می‌زند.

فرهنگ تجاوز شامل طیف وسیعی از اقدامات و افعال مضر است که زنان و دختران را از استقلال و حقوق‌شان محروم می‌کند، مانند ازدواج در کودکی و ختنه‌کردن زنان و دختران.

شما باید عواملی را که زیربنای فرهنگ تجاوز را تشکیل می‌دهند و اسطوره‌هایی را که این فرهنگ را احاطه کرده‌اند، بشناسید.

با این‌که بسیاری‌ها تجاوز را اشتباه می‌دانند، اما خشونت و آزار و اذیت جنسی از طریق واژه‌ها، زبان و کنش و ناکنش به امری عادی و معمول تبدیل می‌شود و ما را به کام فرهنگ تجاوز فرو می‌برد.

۷. رویکرد چندوجهی اختیار کنید

فرهنگ تجاوز فارغ از هویت جنسیتی، جنسیت، وضعیت اقتصادی، نژاد، مذهب یا سن، همه‌ی ما را متأثر می‌کند. از بین‌بردن آن به معنای عبور از تعاریف محدودکننده از جنسیت و تمایلات جنسی است که حق یک شخص برای تعریف خود و بیان خودش را محدود می‌کند.

خصوصیاتی چون گرایش جنسی، معلولیت یا قومیت و برخی عوامل زمینه‌ای، آسیب‌پذیری زنان را در برابر خشونت افزایش می‌دهد. دگرباشان ممکن است در معرض «تجاوز اصلاحی» قرار بگیرند. تجاوز اصلاحی عملی است که در آن عامل می‌خواهد قربانی را وادار به پیروی از کلیشه‌های جنسی و جنسیتی کند. در طی بحران‌‌های انسانی، تبعیض رایج علیه زنان و دختران اغلب خشونت جنسی را تشدید می‌کند.

«گل‌زاده سرژان» عضو فعال Feminita، یک ابتکار فیمینیستی در قزاقستان که از حقوق اعضای جامعه دگرباشان حمایت و دفاع می‌کند، است. گل‌‌زاده به‌عنوان مدیر پروژه آی‌تی کار می‌کرد که یکی از همکاران مردش شروع کرد به آزار و اذیت جنسی وی طی سفرهای کاری. وقتی گل‌زاده به او گفت که لزبین است، آن مرد آزار و اذیتش را شدت بخشید.

سرژان می‌گوید: «او معتقد بود که می‌تواند مرا اصلاح کند. او می‌گفت که من به یک مرد قوی نیاز دارم. در قزاقستان، جامعه به مردانی ارزش قائل می‌شود و آن‌ها را می‌پذیرد که وحشی و بی‌رحم باشند. این‌که مردان به قصد جنسی به زنان نزدیک شوند، طبیعی دانسته می‌شود.»

«ماچا فورنین» که برای رسیدگی به نیازهای مخصوص دگرباشانِ در معرض بحران کار می‌کند، می‌گوید: «اگر شما در زندگی روزمره نامرئی باشید، در شرایط بحرانی به نیازهای شما کسی فکر نمی‌کند چه برسد به رسیدگی به آن.»

۸. از تاریخچه‌ی فرهنگ تجاوز آگاه باش

تجاوز جنسی در طول تاریخ به‌عنوان حربه جنگ، ظلم و سرکوب مورد استفاده قرار گرفته است. از تجاوز برای تخریب جایگاه زنان و پاک‌سازی قومی و نسل‌کشی استفاده شده است. هیچ راه کوتاهی برای درک تاریخچه‌ی فرهنگ تجاوز وجود ندارد. شما می‌توانید از آموختن درباره‌ی استفاده از خشونت جنسی در جریان منازعات گذشته و اخیر مانند جمهوری دموکراتیک کنگو، جنگ داخلی گواتمالا یا درگیری کوزوو آغاز کنید.

۹. روی زنان سرمایه‌گذاری کنید

به سازمان‌هایی که زنان را توان‌مند می‌کنند، صدای آن‌ها را به گوش جامعه می‌رسانند، از قربانیان خشونت حمایت می‌کنند و پذیرش هویت‌های جنسی مختلف را ترویج می‌دهند، کمک کنید. نهاد سازمان ملل متحد برای برابری جنسیتی و قدرت بخشیدن به زنان یا به اختصار «زنان سازمان ملل» در راستای پایان‌دادن به خشونت علیه زنان، کمک به قربانیان بازماندگان و تأمین حقوق برابر برای زنان و دختران در همه‌جا، کار می‌کند. به این سازمان همین‌حالا از طریق این لینک کمک کنید.

۱۰. به قربانیان گوش دهید

در عصر #من‌هم (#MeToo)، #وقتش‌رسیده (#TimesUp) و سایر جنبش‌های آنلاین، قربانیان خشونت جنسی بیش از گذشته صدای خود را بلند می‌کنند و از آنچه بر آن‌ها گذشته صحبت می‌کنند. به تجارب آن‌ها گوش دهید، داستان‌های قربانیان و فعالان سراسر جهان را بخوانید و هشتگ #OrangeTheWorld و #GenerationEquality را در رسانه‌های اجتماعی دنبال کنید.

نگویید که «چرا آن زن پشت این قضیه را رها نکرد؟» بلکه بگویید: «ما صدای شما را می‌شنویم. ما شما را می‌بینیم. ما شما را باور داریم.»

۱۱. به تجاوز نخندید

تجاوز هرگز امر خنده‌داری نیست. جوک‌هایی با سوژه تجاوز در واقع به خشونت جنسی مشروعیت می‌بخشد و در نتیجه باعث می‌شود که قربانیان صدای‌شان را نتوانند به راحتی بلند کنند. طنزی که خشونت جنسی را عادی‌سازی و توجیه‌پذیر می‌کند، قابل‌قبول نیست.

۱۲. دخیل شوید

نبود یا عدم اجرای قوانین مرتبط به خشونت علیه زنان و وجود قوانین تبعیض‌آمیز در مورد دارایی، ازدواج، طلاق و حضانت کودک، فرهنگ تجاوز را تقویت می‌کند. بانک اطلاعاتی جهانی در مورد خشونت علیه زنان را بررسی کنید و ببینید که کشوری که در آن زندگی می‌کنید برای حمایت از زنان و دختران چه کاری انجام می‌دهد. با نمایندگان خود ارتباط برقرار کنید تا از اجرای قوانینی که موجب برابری جنسیتی می‌شود، اطمینان حاصل کنید.

۱۳. به معافیت از مجازات پایان دهید

برای پایان‌دادن به فرهنگ تجاوز، عاملان آن باید مورد پی‌گرد قرار گیرند. با پی‌گرد قانونی قضایای خشونت جنسی، ما در واقع این اعمال را جرم می‌دانیم و این پیام را می‌رسانیم که خشونت جنسی تحمل نمی‌شود. هرجا که دیدید پی‌گرد قانونی عاملان خشونت یا تجاوز جنسی با موانعی روبه‌رو هست، بیایستید و برای عدالت و پاسخ‌گویی مبارزه کنید.

۱۴. ناظر فعال باشید

از هر سه زن در جهان، یک زن آزار و اذیت جنسی را تجربه می‌کند. خشونت علیه زنان به طور تکان‌دهنده‌ای متداول است و امکان دارد ما هرازگاهی شاهد رفتارهای غیرتوافقی یا خشونت‌آمیز باشیم. مداخله به‌عنوان ناظر فعال به عامل خشونت این پیام را می‌رساند که رفتار وی غیرقابل قبول است. مداخله‌ی شما ممکن است کمک کند زنی در امان بماند.

ابتدا وضعیت را ارزیابی کنید تا مشخص شود که چه نوع کمکی می‌توانید انجام دهید. شما می‌توانید از کسی که در معرض آزار و اذیت قرار دارد بپرسید که آیا به کمک نیاز دارد یا خیر. شما می‌توانید حادثه را مستند کنید. شما می‌توانید حواس‌پرتی ایجاد کنید تا مانع انجام عمل شوید. شما می‌توانید دست‌کم به صورت کوتاه و واضح به عامل خشونت، برای مثال بگویید که «من از کاری که انجام می‌دهی ناراحتم.»

در مورد این‌که چگونه می‌توانید یک ناظر فعال باشید، مطالعه کنید و یا در دانشگاه و سازمان‌های غیردولتی محلی دوره آموزشی مداخله متناسب با وضعیت را تکمیل کنید.

۱۵. نسل بعدی را آموزش دهید

بر ماست تا الهام‌بخش نسل بعدی فیمینیست‌های جهان باشیم. کلیشه‌های جنسیتی و ایده‌آل‌های خشن را که کودکان در رسانه‌ها، خیابان و مکاتب با آن روبه‌رو می‌شوند، به چالش بکشید. به فرزندان تان فرصت دهید تا در خانه همانی باشند که واقعا هستند. به آن‌ها فرصت بدهید خودشان را بیان کنند. تصامیم‌ آن‌ها را تایید کنید و به آن‌ها در سنین جوانی اهمیت رضایت را آموزش دهید.

آیا به دنبال مطالب الهام‌بخش هستید؟ در این لینک ۱۲ کتاب فیمینیستی وجود دارد که همه باید بخوانند.

۱۶. گفت‌وگو را شروع کنید یا وارد گفت‌وگو شوید

با خانواده و دوستان خود در مورد همکاری برای پایان‌دادن به فرهنگ تجاوز در جامعه‌ی خود صحبت کنید. چه در باشگاه مناظره در مورد معنای مردانگی باشد، چه هنگام جمع‌آوری کمک مالی برای سازمان‌های حقوق زنان باشد یا چه مسأله‌ی پیوستن به اعتراضات علیه تصامیم و سیاست‌هایی که تجاوز جنسی را تایید می‌کنند، باشد، همه‌ی ما باید علیه فرهنگ تجاوز متحد شویم.

شما می‌توانید همین حالا با دنبال‌کردن هشتگ‌ #Orangetheworld و #GenerationEquality، به گفت‌وگوی آنلاین در رسانه‌های اجتماعی بپیوندید.

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
Notify of