فعالان مدنی و مدافعان حقوق بشر اهل افغانستان و نمایندگان جوامع دیاسپورای افغانستان در یک نامه‌ی سرگشاده، خواستار اقدام بینالمللی برای جلوگیری از تخلیه اجباری، مصادره و سلب مالکیت املاک شخصی و آوارگی اجباری باشندگان شهرک امید سبز در غرب کابل شده‌اند.
این نامه‌ی سرگشاده را اعضای ۲۸ نهاد و ۸۰۰ فعال مدنی و مدافع حقوق بشر امضا کرده‌اند و به آدرس فرستاده‌ی ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد برای افغانستان و رییس یوناما، نماینده‌ی ویژه اتحادیه اروپا برای افغانستان، نماینده‌ی ویژه بریتانیا برای افغانستان، نماینده‌ی ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، نمایندگان ویژه سازمان ملل متحد در امور اقلیت‌ها، آزادی مذهب یا عقیده، حق برخورداری از مسکن مناسب، و حقوق افراد بی‌جاشده‌ی داخلی و سازمان‌های غیردولتی بینالمللی فرستاده‌اند.
امضاکنندگان این نامه گفتهاند که افزایش فشار طالبان بر شهرک امید سبز، منطقه‌ای که عمدتا محل سکونت هزاره‌های شیعه است، معیشت، امنیت و ایمنی هزاران نفر از باشندگان این منطقه را به‌ویژه در زمنیه‌ی حق داشتن زمین، مسکن و مالکیت، با خطرات و تهدیدات جدی مواجه کرده است.
یک محکمه‌ی اختصاصی طالبان در ماه ثور سال جاری خورشیدی بیش از هزار و ۵۰۷.۴۹ جریب زمین «شهرک امید سبز» در غرب کابل را «امارتی» اعلام کرد.
در پی صدور این حکم، وزارت عدلیه‌ی طالبان به باشندگان این شهرک دستور تخلیه داده است و به افرادی که کرایه‌نشین هستند نیز دستور داده است که کرایه‌ی خانه‌ها را به حساب این وزارت واریز کنند، نه مالکان اصلی خانه‌ها.
فعالان مدنی افغانستان در نامه‌ی سرگشاده‌ی خود گفتهاند که «مأموران وزارت عدلیه‌ی طالبان از اواخر سپتامبر به شهرک امید سبز یورش برده، خانه‌به‌خانه مراجعه کرده، خانه‌ها را مهرولاک کرده، باشندگان را به امضای فورم کرایه وادار کرده و افرادی را که اعتراض کرده‌اند، مورد ضرب‌وشتم قرار داده و بازداشت کرده‌اند.»
در این نامه افزوده شده است که «باشندگان شهرک امید سبز گزارش داده‌اند که مأموران وزارت عدلیه‌ی طالبان از آنان خواسته‌اند به ازای هر اتاق، ماهانه چهار هزار افغانی کرایه بپردازند. این مبلغ شامل کرایه معوقه از اپریل ۲۰۲۶ و پرداخت کرایه شش ماه آینده به‌صورت پیشاپیش نیز می‌شود؛ در غیر آن، باید خانه‌های خود را تخلیه کنند».
امضاکنندگان این نامه گفتهاند که «خانه‌های تخلیه‌شده، از جمله خانه‌هایی که مالکان آن‌ها در خارج از کشور زندگی می‌کنند، مهرولاک شده و در اختیار اعضای طالبان یا وابستگان آنان قرار گرفته‌اند».
آنان افزوده‌اند که طالبان بیش از ۳۰ نفر از باشندگان و نمایندگان این شهرک را به‌دلیل اعتراض در برابر پرداخت کرایه بازداشت کردند و پس از اخذ تعهد به تخلیه‌ی خانه‌های‌شان ظرف دو روز، آزاد کردند.
الگوی رو به گسترش
امضاکنندگان این نامه‌ی سرگشاده مسأله‌ی سلب مالکیت از زمین‌ها و املاک مردم توسط طالبان را یک «الگوی رو به گسترش» توصیف کرده و گفتهاند که جوامع مختلف در سراسر افغانستان با تصرف زمین، صدور دستورهای تخلیه و واگذاری مجدد زمین‌ها و خانه‌ها براساس تصمیم‌های محاکم و کمیسیون‌های تحت کنترل طالبان روبه‌رو هستند.
به‌گفته‌ی آنان، این اقدامات پی‌آمدهای جدی به‌ویژه برای هزاره‌ها و سایر اقلیت‌های قومی و مذهبی داشته است.
در این نامه‌ی سرگشاده آمده است که «آزار و تعقیب سیستماتیک هزاره‌ها از سوی طالبان در الگوی محروم‌سازی، گستردگی، تکرار و شمار رویدادهایی که این جامعه را متأثر ساخته‌اند، آشکار است. از ممنوعیت آزادی‌های مذهبی، قتل‌ها و بازداشت‌های خودسرانه گرفته تا محرومیت از اشتغال، کمک‌های بشردوستانه و اخراج اجباری از خانه‌ها، محدودیت‌های طالبان تمامی ابعاد زندگی هزاره‌ها را به‌شدت متأثر ساخته است».
آنان افزوده‌اند: «این تحولات نشان‌دهنده‌ی الگویی فزاینده از به حاشیه‌راندن، خشونت و تبعیض مبتنی بر هویت است که فراتر از جامعه‌ی هزاره گسترش یافته است. در این میان، زنان هزاره به‌ویژه با آسیب‌های چندلایه و متقاطع ناشی از جنسیت، قومیت، مذهب و موقعیت جغرافیایی روبه‌رو هستند.»
امضاکنندگان این نامه گفتهاند که اطلاعاتی وجود دارد که طالبان در حال بررسی ۴۹ شهرک مسکونی در ۱۲ ولایت افغانستان هستند و الگوی رو به گسترش نگرانی‌های فوری را در مورد آوارگی اجباری، عدم رعایت روندهای قانونی، عدم رعایت حقوق و حفاظت از هزاران نفر از باشندگان آسیب‌پذیر این شهرک‌ها، به‌ویژه در آستانه‌ی فصل زمستان بر می‌انگیزد.
درخواست‌ها
امضاکنندگان این نامه از دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما)، نمایندگان ویژه کشورها در امور افغانستان و نمایندگان ویژه سازمان ملل متحد خواسته‌اند که از طالبان بخواهند تا فورا تمام دستورهای تخلیه و اقدامات اجرایی مربوط به آن را در شهرک امید سبز و تمامی شهرک‌های دیگر، متوقف کنند.
آنان تأکید کرده‌اند که این روند باید تا زمانی که ادعاها و اختلافات در مورد زمین و ملکیت، مطابق معیاری‌های حقوق بین‌الملل و حقوق بشر و از طریق یک روند شفاف، بی‌طرفانه و مستقل بررسی نشده است، متوقف بماند.
امضاکنندگان این نامه همچنین گفتهاند که سازمان ملل و نمایندگان کشورها از طالبان بخواهند که ارعاب، بدرفتاری فیزیکی، بازداشت‌های خودسرانه، مطالبه‌ی اجباری کرایه و مهرولاک‌کردن یا تصرف خانه‌ها بدون رعایت روند قانونی را فورا پایان دهند.
علاوه بر این، آنان خواستار تضمین نظارت منظم، گزارش‌دهی عمومی و پاسخ‌گو ساختن مقام‌های طالبان، پیگیری اقدامات هماهنگ دیپلماتیک، تأمین راهکارهای مؤثر جبران خسارت و تضمین پاسخگویی و دادخواهی و بسیج برای تأمین حفاظت فوری و کمک‌های بشردوستانه به جوامع در معرض خطر در افغانستان شده‌اند.
شهرک امید سبز در غرب کابل موقعیت دارد و باشندگان آن عمدتا هزاره هستند. این شهرک در بیست سال اخیر ساخته شده است و محمدنبی خلیلی، برادر محمدکریم خلیلی، معاون پیشین ریاست‌جمهوری افغانستان، یکی از سهامداران عمده‌ی آن است.
محمدنبی خلیلی گفته است که «شهرک امید سبز بر پایه قباله‌های شرعی معتبر، اسناد رسمی مالکیت، تصفیه کامل از ادارات ذی‌صلاح و جواز قانونی اعمار ایجاد گردیده است.»
به‌گفته‌ی محمدنبی خلیلی، تمامی اراضی شهرک امید سبز از مالکانی خریداری شده که «براساس اسناد موجود، سال‌ها و نسل‌ها مالک این زمین‌ها بوده‌اند، دارای قباله‌های معتبر بوده‌اند و سابقه‌ی پرداخت مالیات آنان به دهه‌های گذشته
بازمی‌گردد».
«امارتی» اعلام‌شدن شهرک امید سبز واکنش‌های گسترده‌ای را در پی داشته است و بسیاری آن را در ادامه‌ی «سیاست‌های تبعیض‌آمیز» طالبان علیه هزاره‌ها و شیعیان دانسته‌اند.
