تلاش کمیته‌ی مصئونیت خبرنگاران برای حفظ آزادی بیان

نعمت‌الله آورنگ
کمیته‌ی مصئونیت خبرنگاران هرازگاهی برنامه‌های آموزشی مختلفی برگزار می‌کند. هدف آن‌ها از برگزاری این برنامه‌ها آشنایی خبرنگاران با اقدامات پیشگیرانه در مواجه شدن با چالش‌ها و بحران‌ها و حفظ آزادی بیان خوانده شده است.
در روز یک‌شنبه (یکم دلو) نزدیک به 20 خبرنگار دختر و پسر از رسانه‌های مختلف به صنف درسی‌یی که از سوی این کمیته دایر شده بود حضور یافتند.
تمیم عبدالله که سال‌ها از عمرش را در نوشتن خبر و گزارش و اطلاع‌رسانی به مردم صرف کرده است از ولایت هرات به کابل آمده تا این جمع از خبرنگاران را با واقعیت‌های عرصه‌ی خبرنگاری آشنا سازد.
تمیم‌ عبدالله، از یک سال به این‌طرف به آموزش و آگاهی‌دهی خبرنگاران و فعالان جامعه‌ی مدنی مصروف است. وی می‌گوید که در جریان یک سال گذشته آموزگاری را در ولایت‌های مختلف تجربه کرده است.
وی می‌گوید که در دو بخش (امنیت سایبری و امنیت فیزیکی) به خبرنگاران و فعالان جامعه‌ی مدنی آموزش می‌دهد. تمیم عبدالله که خود مسوول برگزاری تریننگ‌های «امنیت سایبری» است می‌گوید که پروژه‌های آن‌ها تا پایان سال 2018 میلادی نیز ادامه خواهد یافت.
تمیم عبدالله بعد از ورودش به صنف ابتدا خودش را به معرفی گرفت و پس از آن ماموریتش را با عنوان «خبرنگاری و خطرات روزافزون آن در افغانستان» آغاز کرد.
وی در جریان تدریس از تجربه‌های چندین‌ساله‌ی خودش می‌گفت و گاهی نیز از خبرنگاران دیگر یاد می‌کرد که طعم این عرصه را با شوری و ناخوشایندی چشیده است.
برنامه‌ی روز اول با آشنایی با کمک‌های اولیه پایان یافت. بحث روز بعدی با موضوع «تدابیر ایمنی در مناطق جنگی» آغاز شد.
تمیم‌ عبدالله آنچه را که مسوولیت خود می‌دانست؛ از قبیل: امنیت و سلاح، قواعد جنگ، آمادگی‌های عمومی، سلاح‌های بیولوژکی و کمیاوی را در این بخش به بحث گرفت.
در دقیقه‌های پایانی، وی از شرکت‌کنندگان خواست که روز بعدی -که سومین و آخرین روز این برنامه بود- قدری زودتر حاضر شوند تا در پایان روز فرصتی باشد که او دوباره به هرات برگردد.
خدمات این کمیته به‌صورت منظم انجام می‌شد. مسوولان کمیته تلاش می‌کردند در انجام ماموریت‌های‌شان عقب نمانند.
با آن‌که موثریت برگزاری این برنامه‌ها به‌طور دقیق مشخص نیست اما مسوولان از فعالیت‌های خویش راضی‌اند. آن‌ها می‌گویند که در جریان برنامه‌ها، توصیف زیادی از موثریت برگزاری این برنامه‌ها از سوی شرکت‌کنندگان شنیده‌اند.
اما حمیده سروش یکی از خبرنگاران، تلاش این کمیته را در این سطح بسنده نمی‌داند. وی می‌گوید: «بهتر خواهد بود که در کنار موضوعات دیگر وضعیت خبرنگاری در افغانستان و جامعه‌های دیگر به‌صورت مقایسوی مورد بحث قرار گیرد و از رسالت خبرنگاران در چگونگی بازتاب دادن بحران‌ها نیز یادآوری شود».
در پایان برنامه، مسوولان کمیته آمدند و در جمع خبرنگاران نشستند. پس از بررسی اینکه شرکت‌کنندگان این برنامه‌ی آموزشی چه اندوخته‌اند، حرف‌ها در قالب درد ‌دل و شکایت از کم‌وکاستی‌ها میان خبرنگاران و مسوولان ردوبدل شد. مسوولان می‌گویند که آن‌ها برنامه‌های مختلف آموزشی را برگزار می‌کنند اما افرادی هم هستند از مسوولان رسانه‌ها که به چنین برنامه‌هایی اهمیت نمی‌دهند.
مسوولان این کمیته می‌گویند که بعضی از مسوولان رسانه‌ها خبرنگاران خود را برای شرکت در برنامه‌های آن‌ها روان نمی‌کنند.
فعالیت این کمیته در سطحی که ذکر شد، خلاصه نمی‌شود. آن‌ها برای مصئونیت خبرنگاران گام‌های فراتری برمی‌دارند.
عین‌الدین بهادری، مسوول برنامه‌های کمیته‌ی مصئونیت خبرنگاران می‌گوید که هرگاه خبرنگاری در جریان ماموریتش با مشکلی مواجه شود این کمیته تا پایان به مبارزه جهت رفع آن مشکل ادامه می‌دهد.
آقای بهادری می‌گوید که این کمیته در نظر دارد در سال آینده برنامه‌های محلی و ولایتی‌شان را گسترش دهد.
این در حالی است که در سال‌های اخیر عرصه‌ی خبرنگاری در افغانستان از خبرنگاران قربانی زیادی گرفته است. نجیب شریفی، رییس کمیته‌ی مصئونیت خبرنگاران در ‌تاریخ 21 جدی به خبرنگاران گفت که سال 2017 خونین‌ترین سال برای خبرنگاران در افغانستان بوده است.