سازمان ملل: تجارت مواد مخدر افغانستان را به یک کشورِ جنایت‌کارِ متلاشی شده تبدیل خواهد کرد

منبع: The Guardian
نویسنده: Emma Graham-Harrison
یک کارشناس سازمان ملل متحد‌ در مورد اقدام نکردن غرب در راستای مبارزه علیه تولید تریاک در این کشور هشدار داده است. این در حالی است که ارزش محصول تریاک دهقانان افغانستان در سال گذشته یک میلیارد دالر بود.
یک مقام ارشد سازمان ملل متحد هشدار داده است که اگر حکومت افغانستان و متحدان غربی این کشور علیه کشت و تولید مواد مخدر در افغانستان اقدام نکنند، خطر تبدیل شدن این کشور به یک کشور جنایت‌کار و متلاشی شده وجود دارد.
کشت تریاک در افغانستان که بزرگ‌ترین تولید کننده‌ی مواد مخدر جهان است، سال گذشته به رکورد جدیدی دست یافت و ارزش محصول تریاک دهقانان افغانستان به یک میلیارد دالر رسید. این در حالی است که مفاد قاچاق‌چیان مواد مخدر از ره‌گذر قاچاق این مواد به مراتب بیش‌تر است و چهار‌پنجم مفاد آن را به دست می‌آورند. جین لوک لیماهیو، رییس دفتر مواد مخدر و جرایم افغانستان سازمان ملل متحد باور دارد که تولید مواد مخدر در افغانستان افزایش خواهد یافت و دگرگونی اقتصاد فاسد این کشور به دو دهه زمان نیاز دارد.
جین لوک بعد از پنج دست‌و‌پنجه نرم کردن با فساد و چشم‌پوشی از چالش مواد مخدر در افغانستان گفت: «اگر محتاط نباشیم، خطر واقعی‌‌ تبدیل شدن افغانستان به یک دولت جنایت‌کار متلاشی شده وجود دارد». وی در ادامه افزود: «چیزی را که ما در یک دهه‌ی گذشته در افغانستان آموخته‌ایم، این است که راه‌حل‌های معجزه‌آسا در این کشور کارگر نیستند. اصلا چنین راه‌حلی وجود ندارد. این کار، یک کار مشکل است که به زمان، استقامت و شجاعت نیاز دارد. درمان شناخته شده است، دوا روی میز است، تنها کاری را که ما باید انجام دهیم، این است که دوا را برداریم». وی در ادامه افزود که دلایلی برای امیدوار بودن نسبت به تبدیل شدن پولیس مبارزه علیه مواد مخدر افغانستان به یک نیروی منظم وجود داشت. تجارت مواد مخدر طالبان و تعدادی از مقام‌های فاسد دولت افغانستان که حساب‌های بانکی آن‌ها با دالرهای آمریکایی پر شده‌اند، وصله می‌زند.
با کاهش کمک‌های خارجی آن‌ها به دنبال منابع دیگر پول برای تمویل حامیان‌شان هستند. حکومت اخیرا رییس پولیس ولایت غربی نیمروز را دستگیر کرد، مرز طولانی و پُر‌منفذ این ولایت با ایران یکی از مسیرهای قاچاق تریاک به خارج این کشور محسوب می‌شود.
«شما نمی‌توانید یکی را از دیگری متمایز کنید. تمام طالبان به تجارت مواد مخدر راضی نیستند، اما دست داشتن برخی از آن‌ها در این کار غیر قابل انکار است. مقام‌های دولتی همه از فساد و تجارت مواد مخدر حمایت نمی‌کنند، اما دست داشتن برخی از آن‌ها در این کار غیر قابل انکار است. دو طرف آن‌هایی که در این کار دست دارند، هم‌دیگر را می‌شناسند و شماره‌ تیلفون‌های یک‌دیگر را دارند. آن‌ها یک‌دیگر را پیدا می‌کنند».
«با نزدیک شدن به انتخابات ریاست جمهوری سال آینده و انتخابات پارلمانی بعد از آن، بسیاری از مقام‌های دولتی به تجارت مواد مخدر برای تمویل کمپاین انتخاباتی‌شان چشم دوخته‌اند».
«اکنون مواد مخدر بیش‌تر از نیاز بازارهای خارجی در افغانستان تولید می‌شود. رونق بازار تریاک باعث شده است که تمایلات احتکاری مازاد تولید را به وجود بیاورد. با تداوم نا‌امنی و آشفتگی بازار سیاست در افغانستان، به نظر نمی‌رسد که تولید مواد مخدر در افغانستان کاهش یابد».
«با تداوم خشونت‌ها در جهان عرب و کاهش کمک‌های کشورهای عربی که روزی در خزانه‌ی طالبان می‌ریخت، طالبان نیز برای تمویل فعالیت‌های‌شان به تولید و قاچاق تریاک وابسته‌اند».
جامعه‌ی جهانی که سال‌ها در این زمینه غفلت کرده است، باید افغانستان را وادار کند که کاهش تولید مواد مخدر را در جمله‌ی اولویت‌های خود قرار دهد. مبارزه علیه مواد مخدر هنوز در فهرست (برنامه‌های ملی) قرار ندارد. جین دوک‌ که قبل از آمدن به افغانستان مسئولیت هم‌آهنگی کاهش موفقانه‌ی تولید تریاک در برما را برعهده داشت، گفت: «تغییرات باید با کار تدریجی با مردمی آغاز شوند که تریاک می‌کارند. به آن‌ها باید بهبود در کیفیت زندگی‌شان پیش‌نهاد شود و کاهش در‌آمد آن‌ها جبران شود. اگر روی عوامل دیگری کار کنید، می‌توانید جامعه‌ی با در‌آمد کمتر، اما کیفیت زندگی بهتر داشته باشید که مردم آن به کلینیک‌ها، مکتب‌ها و سیستم آب‌یاری دست‌رسی داشته باشند».
«باید مطمئن شویم که پروژه‌های امدادگران بر‌این مشکل نمی‌افزاید. به گونه‌ی مثال، ایجاد سیستم‌های جدید آب‌یاری در مناطقی که تریاک کاشته می‌شود، می‌تواند به تولید آسان‌تر و بیش‌تر این مواد کمک کند. در بسیاری از موارد امدادگرا‌ن با وجود نیت نیک‌شان به تولید بیش‌تر مواد مخدر کمک کرده‌اند».
«ما باید استقامت داشته باشیم. شجاعت سیاسی و حمایت آن‌هایی که می‌خواهد تغییری به میان آید، ضروری است. در ضمن باید بدانیم که راه‌حل‌های واقعی عملی هستند».