همزمان با پایان روند رسیدگی به شکایات در پیوند به نتایج ابتدای انتخابات ریاستجمهوری، اکنون کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی میگوید که آرای 109 محل رأیدهی در چهار ولایت را باطل کرده است.
قطبالدین رویدار، عضو کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی امروز (سهشنبه، 24 جدی) در یک نشست خبری گفت که آرای 109 محل رأیدهی در ولایات کابل، بدخشان، غور و پکتیا باطل شده است. آقای رویدار همچنان گفت که تا کنون آمار آرای باطلشده در این محلات نزد آنان مشخص نشده است.
رویدار تأکید کرد که فیصلهی کمیسیونهای ولایتی کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی در پیوند به شکایتها نهایی نیست و در صورتی که تکتهای انتخاباتی اعتراضی داشته باشند، میتوانند اعتراضشان را در دفتر مرکزی این کمیسیون ثبت کنند.
به گفتهی او، دفتر مرکزی کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی به اعتراض تکتهای انتخاباتی رسیدگی و تصمیم نهایی را غرض تطبیق به کمیسیون مستقل انتخابات میفرستد.
از سویی هم، مسئولان کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی میگویند که از مجموع 16 هزار و 545 شکایت ثبتشده نزد این کمیسیون، نُه هزار و 866 شکایت به دلیل «موجه نبودن» و عدم ارایهی مدارک، رد شده است.
زهره بیان شینواری، رییس کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی در این نشست خبری همچنان گفت که پس از رسیدگی به شکایات، آرای پنجهزار و 316 محل در 21 ولایت نیز به بازشماری راجع شده است.
محمدقاسم الیاسی، منشی و سخنگوی کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی نیز گفت که آرای یکهزار و 699 محل در کابل، یکهزار و 582 محل در ننگرهار، 383 محل در پکتیکا، 265 محل در هلمند، 243 محل در کنر، 186 محل در پکتیا، 177 محل در نیمروز، 121 محل در قندهار، 117 محل در کاپیسا، 92 محل در پروان، 73 محل در تخار، 65 محل در غزنی، 61 محل در زابل، 60 محل در هرات، 53 محل در خوست، 51 محل در غور، 46 محل در قندوز، 43 محل در لغمان، 25 محل در میدانوردک، 18 محل در لوگر و شش محل دیگر در لغمان به بازشماری راجع شده است.
همچنان پس از روند رسیدگی به شکایات انتخاباتی در پیوند به انتخابات ریاستجمهوری، 18 مورد از شکایات ثبتشده به اقدام اصلاحی منجر شده است. سه شکایت به نهادهای عدلی و قضایی معرفی شده و 111 شکایت دیگر به تأیید کمیسیونهای ولایتی کمیسیون رسدیگی به شکایات انتخاباتی استثنا قرار گرفته است.
رییس کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی در عین حال گفت که 75 نفر در پیوند به شکایات دریافتشده جریمهی نقدی شده و 71 نفر دیگر از کارمندان انتخاباتی از وظایفشان برکنار شدهاند.
آقای الیاسی نیز گفت کسانی که جریمهی نقدی شدهاند، از کارمندان موقت کمیسیون انتخابات بوده و در روز انتخابات مأموریت داشتهاند. او در مورد کسانی که به نهادهای عدلی و قضایی معرفی شدهاند، گفت که علنیکردن فهرست این افراد در حال حاضر پیش از وقت است و در صورتی که آنان در مرحلهی استینافخواهی نیز به نهادهای عدلی و قضایی معرفی شوند، آن زمان فهرستشان علنی خواهد شد.
رییس کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی گفت که از روز گذشته (دوشنبه) که روند رسیدگی به شکایات پایان یافته است، تا کنون 769 شکایت استینافی در 17 ولایت ثبت شده است. به گفتهی خانم شینواری، این شکایات در ولایتهای کاپیسا، لغمان، پنجشیر، بامیان، غزنی، پکتیا، کنر، نورستان، بدخشان، سرپل، بلخ، غور، دایکندی، ارزگان، زابل، فاریاب و نیمروز به ثبت رسیده است.
او تأکید که که تکتهای انتخاباتی سه روز از زمان پایان رسیدگی به شکایات، فُرصت دارند که اعتراضاتشان در پیوند به فیصلههای دفاتر ولایتی کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی را در دفتر مرکزی این کمیسیون ثبت کنند. رییس کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی گفت که اعضای این کمیسیون به تمامی شکایات بهگونهی بیطرفانه و براساس قوانین، لوایح، و طرزالعملهای موجوده رسیدگی خواهند کرد.
«رقم بالای شکایات به کیفیت کار کمیسیون شکایات آسیب زده است»
نهادهای ناظر بر روند انتخابات به این باورند که کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی دفاتر ولایتی خود را با مسایل بسیار جدی مواجه نکرده است.
یوسف رشید، رییس اجرایی مؤسسه انتخابات آزاد و عادلانهی افغانستان (فیفا) میگوید که کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی برای اینکه با مسایل بسیار جدی مواجه نشود، حدود پنج هزار محل رأیدهی را به بازشماری و بیش از 110 شکایت را به تأیید کمیسیونهای ولایتی این کمیسیون استثنا قرار داده است.
آقای رشید در گفتوگو با روزنامه اطلاعات روز گفت که رقم بالای شکایات ثبتشده نزد کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی به کیفیت کار این کمیسیون آسیب زده است. به باور او، ردشدن بیش از نُه هزار شکایت از سوی کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی نشان داد که بین تکتهای انتخاباتی بر سر درج شکایات رقابت وجود داشته و این مسأله باعث شده است که آمار بلند برود و کیفیت کار پایین بیاید.
رییس اجرایی فیفا گفت که راجع شدن آرای بیش از پنج هزار محل رأیدهی به بازشماری و 111 شکایت استثنایی از موضوعات سنگینی اند که ممکن است کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی را در محراق توجه سیاسیون قرار داده و کار این کمیسیون را بیشتر پیچیده کند.
آقای رشید رقم درج شکایات استینافی را نیز «در حال صعود» خواند و گفت که تا پایان فُرصت سه روزه این رقم به حدود دو هزار خواهد رسید. به باور او، کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی با یک مرحلهی دشوار روبهرو است.
رشید در ادامه افزود که در قسمت تصمیمگیریهای کمیسیون رسیدگی به شکایات سطح قناعت زیاد بالا نبوده و از همین خاطر موارد زیادی استینافی و استثنایی به دفتر مرکزی کمیسیون راجع شده است.
او گفت: «تأثیر روی نتایج نهایی دارد. بازشماری بیش از 5 هزار محل یک رقم کلان است، موارد استثنایی و استینافی دشواریهای خود را دارد و میتواند روی نتایج نهایی تأثیر بگذارد.»
آرای بیش از پنج هزار محل چه وقت بازشماری میشود؟
محمدقاسم الیاسی، منشی و سخنگوی کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی میگوید که بازشماری آرا باید از زمان ابلاغ فیصلههای کمیسیون شکایات به کمیسیون مستقل انتخابات آغاز میشد، اما کمیسیون انتخابات از آنان خواسته است که تمامی فیصلههایشان را طی یک برنامهی عملیاتی منسجم و هماهنگ به این کمیسیون بفرستد.
آقای الیاسی همچنان گفت که کمیسیون رسیدگی به شکایات انتخاباتی برنامهها و تصامیمشان را تا دو روز دیگر با کمیسیون مستقل انتخابات شریک میکند. او گفت که دلیل تأخیر در این زمینه نهایینشدن فیصلههای شماری از دفاتر ولایتی کمیسیون رسیدگی به شکایات بوده است.
الیاسی افزود: «بحث تطبیق مربوط کمیسیون انتخابات میشود، اما ما پلان خود را تا دو روز دیگر با کمیسیون انتخابات شریک میسازیم.»
انتخابات ریاستجمهوری در ششم میزان برگزار و نتایج ابتدایی آن در تاریخ اول جدی اعلام شد. کمیسیون مستقل رسیدگی به شکایات انتخاباتی طی سه روز بیش از 16 هزار شکایت در پیوند به این نتایج دریافت و روند رسیدگی به شکایتها را آغاز کرد.
این کمیسیون از زمان پایان فُرصت سه روزهی ثبت شکایات استینافی، 15 روز کاری دیگر فرصت دارد تا به این شکایات رسیدگی و فیصلهی نهاییاش را برای تطبیق به کمیسیون مستقل انتخابات بفرستد تا این کمیسیون به رویت آن نتایج نهایی انتخابات ریاستجمهوری را اعلام کند.
